Endeksler
                          ÖZEL EĞİTİM HAKKINDA                                  
                        KANUN HÜKMÜNDE KARARNAME                                
                                                                                
    Kanun Hükmünde Kar.nin Tarihi: 30/5/1997,      No: 573                      
    Yetki Kanununun Tarihi       : 3/12/1996,      No: 4216                     
    Yayımlandığı R.G.Tarihi      : 6/6/1997 (Mük.) No:23011                     
    V.Tertip Düsturun Cildi      : 5,              Sh:                          
                                                                                
                                 BİRİNCİ KISIM                                  
                                 Genel Hükümler                                 
                                                                                
    Amaç                                                                        

    Madde 1 - Bu Kanun Hükmünde Kararnamenin amacı, özel eğitim gerektiren bi-  
reylerin, Türk Milli Eğitiminin genel amaçları ve temel ilkeleri doğrultusun-   
da, genel ve mesleki eğitim görme haklarını kullanabilmelerini sağlamaya yö-    
nelik esasları düzenlemektir.                                                   
    Kapsam                                                                      

    Madde 2 - Bu Kanun Hükmünde Kararname; özel eğitim gerektiren bireyler ile  
onlara doğrudan veya dolaylı olarak sunulacak eğitim hizmetlerini; bu hizmetle- 
ri sağlayacak okul, kurum ve programları kapsar.                                
    Tanımlar                                                                    

    Madde 3 - Bu Kanun Hükmünde Kararnamede geçen;                              
    a) "Özel eğitim gerektiren birey", çeşitli nedenlerle, bireysel özellikleri 
ve eğitim yeterlilikleri açısından akranlarından beklenilen düzeyden anlamlı    
farklılık gösteren bireyi,                                                      
    b) "Özel eğitim", özel eğitim gerektiren bireylerin eğitim ihtiyaçlarını    
karşılamak için özel olarak yetiştirilmiş personel, geliştirilmiş eğitim proğ-  
ramları ve yöntemleri ile onların özür ve özelliklerine uygun ortamlarda sür-   
dürülen eğitimi,                                                                
    c) "Kaynaştırma", özel eğitim gerektiren bireylerin diğer bireylerle karşı- 
lıklı etkileşim içinde bulunmalarını sağlamak ve eğitim amaçlarını en üst dü-   
zeyde gerçekleştirmek için geliştirilmiş eğitim ortamlarını,                    
    d) "Tanılama", eğitsel amaçla, bireyin tüm gelişim alanlarındaki özellik-   
lerinin belirlenerek değerlendirilmesi sürecini,                                
    e) "Bakanlık", Milli Eğitim Bakanlığını,                                    
    ifade eder.                                                                 
    Özel eğitimin temel ilkeleri                                                

    Madde 4 - Türk Milli Eğitimini düzenleyen genel esaslar doğrultusunda özel  
eğitimle ilgili temel ilkeler şunlardır:                                        
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    a) Özel eğitim gerektiren tüm bireyler, ilgi, istek, yeterlilik ve yete-    
nekleri doğrultusunda ve ölçüsünde özel eğitim hizmetlerinden yararlandırı-     
lır.                                                                            
    b) Özel eğitime erken başlamak esastır.                                     
    c) Özel eğitim hizmetleri, özel eğitim gerektiren bireyleri sosyal ve fi-   
ziksel çevrelerinden mümkün olduğu kadar ayırmadan planlanır ve yürütülür.      
    d) Özel eğitim gerektiren bireylerin, eğitsel performansları dikkate alı-   
narak, amaç, muhteva ve öğretim süreçlerinde uyarlamalar yapılarak diğer bi-    
reylerle birlikte eğitilmelerine öncelik verilir.                               
    e) Özel eğitim gerektiren bireylerin her tür ve kademedeki eğitimlerinin    
kesintisiz sürdürülebilmesi için her türlü rehabilitasyonlarını sağlayacak ku-  
rum ve kuruluşlarla işbirliği yapılır.                                          
    f) Özel eğitim gerektiren bireyler için bireyselleştirilmiş eğitim planı    
geliştirilmesi ve eğitim proğramlarının bireyselleştirilerek uygulanması esas-  
tır.                                                                            
    g) Ailelerin, özel eğitim sürecinin her boyutuna aktif katılmalarının sağ-  
lanması esastır.                                                                
    h) Özel eğitim politikalarının geliştirilmesinde, özel eğitim gerektiren    
bireylerin örgütlerinin görüşlerine önem verilir.                               
    i) Özel eğitim hizmetleri, özel eğitim gerektiren bireylerin toplumla etki- 
leşim ve karşılıklı uyum sağlama sürecini kapsayacak şekilde planlanır.         
                                                                                
                                  İKİNCİ KISIM                                  
                                  Eğitim Öğretim                                
                                                                                
                                  BİRİNCİ BÖLÜM                                 
                                  Eğitim Öğretim                                
                                                                                
    Tanılama-değerlendirme-yerleştirme                                          

    Madde 5 - Her aşamadaki tanılamada, bireyin eğitsel performans düzeyi belir-
lenir, gelişim alanlarındaki özellikleri değerlendirilir ve bu değerlendirme so-
nuçları dikkate alınarak eğitim amaçları ve hizmetleri planlanır, en uygun eği- 
tim ortamına yerleştirilmesine karar verilir.                                   
    Tanılama, değerlendirme ve yerleştirme sürecinin her aşamasında ailenin de  
görüşü alınarak katılımı sağlanır.                                              
    Erken çocukluk dönemi eğitimi                                               

    Madde 6 - Erken çocukluk dönemindeki özel eğitim hizmetleri ailenin bilgi-  
lendirilmesi ve desteklenmesi temeline dayalı olarak evlerde ve kurumlarda sür- 
dürülür.                                                                        
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    Okul öncesi eğitimi                                                         

    Madde 7 - Tanısı konulmuş özel eğitim gerektiren çocuklar için okul öncesi  
eğitimi zorunludur. Bu eğitim özel eğitim okulları ile diğer okul öncesi eğitim 
kurumlarında verilir. Gelişim ve bireysel özellikleri dikkate alınarak, özel    
eğitim gerektiren çocukların okul öncesi eğitim süreleri uzatılabilir.          
    İlköğretim                                                                  

    Madde 8 - Okul öncesi eğitimini tamamlayan veya zorunlu ilköğretim çağına   
gelmiş özel eğitim gerektiren çocuklar için hazırlık sınıfları açılabilir.      
    Hazırlık sınıflarının amacı, öğrencilerin gelişim ve bireysel özellikleri   
ile gereksinimleri doğrultusunda onları örgün eğitimi izleyebilecekleri duruma  
getirmektir.                                                                    
    Özel eğitim gerektiren bireyler, ilk öğretimlerini özel eğitim okulları     
ve/veya diğer ilköğretim okullarında sürdürürler.                               
    Zorunlu ilköğretim programlarının amaçlarını gerçekleştirecek durumda olma- 
yan bireyler için gelişim alanlarındaki performans düzeyleri dikkate alınarak   
hazırlanmış eğitim programlarının uygulanacağı kurumlar açılır.                 
    Ortaöğretim                                                                 

    Madde 9 - Özel eğitim gerektiren bireyler, ortaöğretimlerini özel eğitim    
okullarında ve/veya diğer genel ve mesleki teknik ortaöğretim okullarında sür-  
dürürler.                                                                       
    Yükseköğretim                                                               

    Madde 10 - Özel eğitim gerektiren bireylerin ilgi, istek, yetenek ve yeter- 
lilikleri doğrultusunda ve ölçüsünde yükseköğretim imkanlarından faydalanabil-  
meleri için gerekli özel tedbirler alınır.                                      
    Yaygın eğitim                                                               

    Madde 11 - Özel eğitimin temel ilkeleri doğrultusunda farklı konu ve sürü-  
lerde, özel eğitim gerektiren bireyler için temel yaşam becerilerini geliştir-  
mek, öğrenme ihtiyaçlarını karşılamak, işe ve mesleğe hazırlamak amacıyla yay-  
gın eğitim programları düzenlenir. Özel eğitim gerektiren bireylerin aileleri   
ve yakın çevrelerinin bireyin gelişim sürecinde aktif rol almalarına ve onlar-  
la birlikte yaşama becerilerini geliştirmelerine yönelik yaygın eğitim prog-    
ramlarına öncelik verilir.                                                      
                               İKİNCİ BÖLÜM                                     
                               Eğitim Ortamları                                 
    Kaynaştırma                                                                 

    Madde 12 - Özel Eğitim gerektiren bireylerin eğitimleri, hazırlanan birey-  
sel eğitim planları doğrultusunda akranları ile birlikte her tür ve kademe-     
deki okul ve kurumlarda uygun yöntem ve teknikler kullanılarak sürdürülür.      
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    Özel eğitim okullarında eğitim                                              

    Madde 13 - Benzer yetersizlikleri olan akranları ile birlikte ayrı bir okul 
veya kurumda eğitim görmeleri gereken özel eğitim gerektiren öğrencilerin eği-  
timi, uygun kaynaştırma modelleri ile düzenlenerek, özel eğitim okul ve kurum-  
larında sürdürülür.                                                             
    Özel eğitim desteği                                                         

    Madde 14 - Özel eğitim gerektiren bireylere, her tür ve kademedeki eğitim   
ortamlarında devam ettiği eğitim programlarının amaçlarını gerçekleştirmek üze- 
re özel eğitim desteği verilir. Bu amaçla bireysel ve grupla eğitim imkanları   
sağlanır.                                                                       
    Herhangi bir eğitim kurumuna devam edecek durumda olmayan zorunlu eğitim    
çağındaki özel eğitim gerektiren bireylere yetersizlikten etkilenme düzeyine    
bakılmaksızın temel yaşam becerilerini geliştirme ve öğrenme ihtiyaçlarını kar- 
şılamaya yönelik eğitim programları uygulanır.                                  
    Eğitim programları                                                          

    Madde 15 - Özel eğitimde, eğitim programları bireylerin eğitsel performans- 
ları dikkate alınarak ve programın amaçları bireye uyarlanarak uygulanır.       
    Özel eğitim okul ve sınıflarında normal okul programları uygulanır, ancak;  
öğrencilerin özellikleri ve öğrenme yeterlilikleri dikkate alınarak , sözkonusu 
programlarda denkliği bozmayacak şekilde düzenlemeler yapılır. Özel eğitim okul 
ve sınıf programları, öğrencileri, eğitimlerini normal okullarda akranlarıyla   
birlikte sürdürecek yeterliliklere ulaştırmayı amaçlayan bir yaklaşımla hazır-  
lanır.                                                                          
    Özel eğitim okul ve sınıflarında süreleri ve içerikleri öğrencilerin özel-  
liklerine göre hazırlanmış özel eğitim programları da uygulanabilir. Bu prog-   
ramları tamamlayanlara verilecek diploma veya sertifikaların denkliği ile üst   
öğrenim kurumlarına devam gibi konular ve öğrenciye sağlayacağı haklar Bakanlık-
ça belirlenir.                                                                  
    Özel eğitim gerektiren bireyleri ilgi, ihtiyaç ve yetenekleri doğrultusunda 
iş hayatında geçerliliği olan görevlere hazırlayıcı iş ve meslek eğitim program-
ları; uygulama ağırlıklı ve bireyin o işi veya mesleği amaçlanan yeterlilikte   
yapmasını sağlayacak şekilde sürdürülür.                                        
    Değerlendirme                                                               

    Madde 16 - Normal akranları ile birlikte eğitim gören özel eğitim gerekti-  
ren öğrencilerin hazırlanan eğitim planındaki amaçları gerçekleştirme düzey-    
leri, devam ettikleri okulun sınıf geçme ve sınav yönetmeliğine göre değerlen-  
dirilir. Ancak, özür ve özellikleri dikkate alınarak sınavlarda gerekli önlemler
alınır ve düzenlemeler yapılır.                                                 
    Özel eğitim okul ve sınıflarında eğitim gören öğrencilerin değerlendirilme- 
sinde, öncelikle bireyselleştirilmiş eğitim planlarında konulan amaçların ger-  
çekleştirilmesi esas alınır.                                                    
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                               ÜÇÜNCÜ KISIM                                     
                           Kurumlar ve Görevleri                                
                                                                                
                               BİRİNCİ BÖLÜM                                    
                               Koordinasyon                                     
                                                                                
    Özel eğitim, rehberlik ve psikolojik danışma hizmetleri                     

    Madde 17 - Eğitim öğretim kurumlarındaki rehberlik ve psikolojik danışma    
hizmetleri ile özel eğitim hizmetlerini düzenlemek, koordineli bir şekilde      
yürütülmesini sağlamak, izlemek ve değerlendirmek üzere her ilde milli eğitim   
müdürlüğüne bağlı olarak il milli eğitim müdür yardımcısı veya şube müdürü baş- 
kanlığında özel eğitim rehberlik ve psikolojik danışma hizmetleri birimi kuru-  
lur.                                                                            
    İllerde özel eğitim rehberlik ve psikolojik danışma hizmetleri bu birim     
tarafından yürütülür.                                                           
                                                                                
                                    İKİNCİ BÖLÜM                                
                             Özel Eğitim Okul ve Kurumları                      
    Özel eğitim okulları                                                        

    Madde 18 - Durumları ayrı bir okulda özel eğitim gerektiren bireyler için   
özür ve özelliklerine uygun gündüzlü veya yatılı özel eğitim okulları açılır.   
    Birden fazla özürü bulunan öğrenciler için özel eğitim okullarında özel     
eğitim sınıfları açılabilir.                                                    
    Özel eğitim okullarında açılan yaygın eğitim programlarına katılan özel     
eğitim gerektiren bireyler ile söz konusu okulların aile eğitimi programlarına  
katılanlardan öğrencilerin birinci derecede yakınlarının eğitimleri süresince   
iaşe ve ibateleri Bakanlıkça karşılanır.                                        
    Özel Eğitim Kurumları                                                       

    Madde 19 - Özel eğitim gerektiren biriylere özel eğitim desteği sağlamak    
veya onları iş ve mesleğe hazırlamak veya örgün eğitim programlarından yarar-   
lanamayacak durumda olanların temel yaşam becerilerini geliştirmek ve öğrenme   
ihtiyaçlarını karşılamak üzere gündüzlü özel eğitim kurumları açılabilir.       
    Özel eğitim kurumlarında, özel eğitim gerektiren biriyleri iş hayatında     
geçerliliği olan görevlere hazırlamak amacıyla açılan iş ve meslek kurslarına   
devam edenler, 5/6/1986 tarihli ve 3308 sayılı Çıraklık ve Meslek Eğitimi       
Kanunu'nun çırak öğrencilere verdiği haklardan yararlanırlar.                   
    Diğer okul ve kurumlarda özel eğitim                                        

    Madde 20 - Durumları normal akranları ile birlikte eğitim görmeye uygun     
olan özel eğitim gerektiren bireyler, eğitim ve öğretimlerini resmi ve özel     
okul öncesi, ilköğretim ve ortaöğretim okullarında sürdürürler. Bu okullarda    
özel eğitim gerektiren bireylere özel eğitim                                    
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
desteği sağlamak üzere yardımcı derslikler oluşturulur, özel araç-gereç ile     
eğitim materyalleri sağlanır ve diğer özel tedbirler alınır.                    
    Durumları ayrı bir sınıfta eğitilmeyi gerektiren öğrenciler için özür ve    
özelliklerine göre okul öncesi, ilköğretim ve ortaöğretim okullarında özel      
eğitim sınıfları açılır.                                                        
    Çıraklık ve yaygın eğitim faaliyetlerinde de bu tür uygulamalara yer veri-  
lir.                                                                            
                                                                                
                                   ÜÇÜNCÜ BÖLÜM                                 
                        Özel Eğitime Destek Sağlayan Kurumlar                   
                                                                                
    Rehberlik ve araştırma merkezleri                                           

    Madde 21 - Rehberlik ve araştırma merkezleri, eğitim-öğretim kurumlarındaki 
rehberlik ve psikolojik danışma hizmetlerinin etkin ve verimli bir şekilde yü-  
rütülebilmesine ilişkin gerekli her türlü çalışmaların yanısıra özel eğitim     
gerektiren bireyleri de tanılamada belirtildiği şekilde inceler, tanılar, yer-  
leştirilebilecekleri en uygun eğitim ortamını önerir ve bu bireylere rehberlik  
ve  psikolojik danışma hizmetleri sunar.                                        
    Nüfus ve hizmet potansiyeline göre merkez ve diğer ilçelerde de rehberlik   
ve araştırma merkezleri açılabilir.                                             
    Rehberlik ve psikolojik danışma hizmetleri servisi                          

    Madde 22 - Örgün ve yaygın eğitim kurumlarına devam eden bireylere rehberlik
ve psikolojik danışma hizmetleri götürmek üzere eğitim-öğretim kurumlarında     
kurulan rehberlik ve psikolojik danışma hizmetleri servisleri,kurumlarındaki    
özel eğitim gerektiren bireylere de eğitim ihtiyaçları ve özelliklerine göre    
bu hizmetleri sunar.                                                            
    Bu servisler, rehberlik ve danışma hizmetlerini yürütürken bölgelerindeki   
rehberlik ve araştırma merkezi ile diğer ilgili kurumlarla işbirliği yaparlar.  
                                                                                
                                  DÖRDÜNCÜ KISIM                                
                                 Çeşitli Hükümler                               
                                                                                
    Okul ve kurum açma                                                          

    Madde 23 - Özel Eğitim okul ve kurumları ile rehberlik ve araştırma merkez- 
leri Bakanlıkça açılır.                                                         
    Gerçek ve tüzel kişiler özel eğitim gerektiren bireylerin eğitim ve öğre-   
timleri için 8/6/1965 tarihli ve 625 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunundaki  
esaslara uygun olarak özel okul veya kurum açabilirler.                         
    Bakanlık, 625 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanununa göre açılmış ve hisse- 
lerinin tümü kamu yararına çalışan dernek ve vakıflara ait özel eğitim okul ve  
kurumlarının hizmetlerinin niteliğini yükseltmek ve öğrencilere maliyeti düşür- 
mek amacıyla, bu okul ve kurumlara eğitim-öğretim hizmetleri sınıfında personel,
program gibi destekler sağlayabilir.                                            
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    Resmi ve özel öğretim kurumlarında özel eğitim                              

    Madde 24 - Resmi ve özel okul öncesi, ilköğretim ve ortaöğretim okulları ile
yaygın eğitim kurumları; kendi çevrelerindeki özel eğitim gerektiren bireylere  
özel eğitim hizmetleri sağlamakla yükümlüdürler.                                
    Sözkonusu okul ve kurumlarda, özel eğitim gerektiren bireylerin eğitim-öğ-  
retim görmelerini sağlamak üzere gerekli tedbirler alınır.                      
    Personel                                                                    

    Madde 25 - Özel eğitim okul ve kurumları ile özel eğitime destek sağlayan   
okul ve kurumların eğitim-öğretim sınıfı personel ihtiyacı öncelikle karşılanır;
ihtiyaç duyulan uzman personel atanır veya diğer kurum ve kuruluşlarla işbirliği
yapılarak görevlendirilir.                                                      
    Teftiş ve denetim                                                           

    Madde 26 - Özel eğitim okul ve kurumları ile özel eğitime destek sağlayan   
kurumların faaliyetlerinin teftiş ve denetimi özel eğitim ve/veya rehberlik ve  
psikolojik danışma alanlarında yetişmiş müfettişlerce yapılır.                  
    Özel eğitim araçları                                                        

    Madde 27 - Resmi okul ve kurumlarda eğitim ve öğretimlerini sürdürdükleri   
sürece, özel eğitim gerektiren bireylerin bu hizmetlerden etkin şekilde yarar-  
lanmalarını sağlayacak her türlü araç-gereç ihtiyaçları Bakanlıkça karşılanır.  
    Kaldırılan hükümler                                                         

    Madde 28 - 12/10/1983 tarihli ve 2916 sayılı Özel Eğitime Muhtaç Çocuklar   
Kanunu yürürlükten kaldırılmış.                                                 
    Geçici Madde-Bu Kanun Hükmünde Kararnamenin uygulanması ile ilgili hususlar 
Bakanlıkça hazırlanacak yönetmeliklerde belirtilir. Sözkonusu yönetmelikler, bu 
Kanun Hükmünde Kararnamenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içeri-  
sinde çıkartılır.                                                               
    Yürürlük                                                                    

    Madde 29 - Bu Kanun Hükmünde Kararname yayımı tarihinde yürürlüğe girer.    
    Yürütme                                                                     

    Madde 30 - Bu Kanun Hükmünde Kararname hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.