Endeksler
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                       KAMU KURUM VE KURULUŞLARININ                             
                        YURTDIŞI TEŞKiLATI HAKKINDA                             
                        KANUN HÜKMÜNDE KARARNAME                                
                                                                                
    Kanun Hük. Kar. nin Tarihi: 13/12/1983   No: 189                            
    Yetki Kanununun Tarihi    : 17/6/1982    No: 2680                           
    Yayımlandığı R.G. Tarihi  : 14/12/1983   No: 18251                          
    V. Tertip Düsturun Cildi  : 23           Sh.:547                            
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                             BİRİNCİ BÖLÜM                                      
                            Amaç ve Tanımlar                                    
                                                                                
    Amaç:                                                                       

    Madde 1 - Bu Kanun Hükmünde Kararnamenin amacı; kamu kurum ve kuruluşları-  
nın yurtdışı teşkilatının kurulmasına, görevlerine, yetkilerine, idaresine ve   
merkezle olan ilişkilerine ait esasları düzenlemektir.                          
                                                                                
    Tanımlar:                                                                   

    Madde 2 - Bu Kanun Hükmünde Kararnamenin uygulanması bakımından, Kararname- 
de yer alan başlıca tabir ve terimler aşağıda tarif edilmiştir.                 
    a) Kamu kurum ve kuruluşları; hukuki statüleri ne olursa olsun bir kamu     
görevi veya belirli kamu hizmetlerini yapmak üzere kurulan, Devlet kuruluşları- 
dır.                                                                            
    b) Yurtdışı Teşkilatı; kamu kurum ve kuruluşlarının yurtdışında devamlı     
veya geçici görev yapan, dış temsilcilik niteliği taşıyan veya taşımayan bütün  
kuruluşlarıdır.                                                                 
    c) Dış temsilcilik; diplomatik temsilciliklerle konsolosluklardır.          
    d) Diplomatik temsilcilik; büyükelçilik, daimi temsilcilik, temsilcilik,    
elçilik, ortaelçilik, büyükelçilik ve elçilik büroları ve daimi maslahatgüzar-  
lıklarıdır.                                                                     
    e) Konsolosluk, başkonsolosluk, konsolosluk, muavin konsolosluk, konsolos-  
luk ajanlığı ve büyükelçilik konsolosluk şubeleri ile fahri başkonsolosluk ve   
fahri konsolosluklardır.                                                        
    f) Misyon şefi; diplomatik temsilciliklerin, büyükelçi, daimi temsilci,     
temsilci, elçi, ortaelçi, maslahatgüzar ünvanlarından birini taşıyan en üst     
yöneticisidir.                                                                  
    g) Konsolosluk şefi; konsoloslukların, başkonsolos, konsolos, muavin konso- 
los, konsolosluk ajanı, fahri başkonsolos, fahri konsolos ünvanlarından birini  
taşıyan en üst yöneticisidir.                                                   
    h) İhtisas birimleri; dış temsilciliklerin bünyesinde çalışan ve Dışişleri  
Bakanlığı dışındaki kamu kurum ve kuruluşlarına mensup memur ve diğer görevli-  
lerden meydana gelen birimlerdir.                                               
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
K.H.K.LER, HAZİRAN 1988 (EK-1)                                                  
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    i) Dış temsilcilik niteliği taşımayan yurtdışı teşkilatı; kamu kurum ve     
kuruluşlarının dış temsilcilik veya ihtisas birimi niteliğini taşımayan yurtdı- 
şı teşkilatıdır.                                                                
                                                                                
                             İKİNCİ BÖLÜM                                       
                   Yurtdışı Teşkilatının Kurulması                              
                                                                                
    Yurtdışı teşkilatı kurulmasında ilke:                                       

    Madde 3 - Yurtdışı teşkilatı kurma yetkisi, kamu kurum ve kuruluşlarının    
teşkilat kanunlarında belirtilir; teşkilat kanunlarında böyle bir yetki bulun-  
mayan kamu kurum ve kuruluşları yurtdışı teşkilatı kuramaz.                     
                                                                                
    Sürekli yurtdışı teşkilatı kurulmasında usul:                               

    Madde 4 - Sürekli yurtdışı teşkilatından;                                   
    a) Dış temsilcilikler, Dışişleri Bakanlığının,                              
    b) İhtisas birimleri ile dış temsilcilik niteliği taşımayan yurtdışı teşki- 
latı ilgili kamu kurum ve kuruluşunun,                                          
    teklifi üzerine Bakanlar Kurulu kararı ile kurulur veya akredite edilir,    
kaldırılır, birleştirilir veya değiştirilir.                                    
                                                                                
    Geçici yurtdışı teşkilatı kurulmasında usul:                                

    Madde 5 - Geçici özel diplomatik temsilcilikler Bakanlar Kurulu Kararı;     
geçici ihtisas birimleri ve dış temsilcilik niteliği taşımayan geçici yurtdışı  
teşkilatı ortak kararname ile kurulur. Yabancı bir ülkede Türkiye'nin menfaat-  
lerini koruyan bir devletin o ülkedeki temsilciliğinde geçici olarak temsilci   
görevlendirilmesi ortak kararname ile olur.                                     
    Geçici yurtdışı teşkilatı, görev veya hizmet süresi bitince kaldırılır.     
    Geçici yurtdışı teşkilatının görev veya hizmet sürelerinin uzatılması bi-   
rinci fıkrada belirtilen usule tabidir.                                         
                                                                                
    Kararnamelerde yer alacak hususlar:                                         

    Madde 6 - Bir yurtdışı teşkilatı kurulurken, bu teşkilatın 2 nci maddede    
gösterilen tanımlar bakımından niteliği, kurulacağı yer, görevleri, yer itiba-  
riyle görev alanı, bağlı veya ilgili olacağı misyon,                            
    konsolosluk şefliği ve geçici olanların süresi, ilgili Bakanlar Kurulu ka-  
rarında veya ortak kararnamede belirtilir.                                      
                                                                                
                             İKİNCİ KISIM                                       
                  GÖrevler, Görevliler ve Yetkiler                              
                                                                                
                             BİRİNCİ BÖLÜM                                      
                    Yurtdışı Teşkilatına İlişkin Görevler                       
                                                                                
    Dış Temsilciliklerin görevleri:                                             

    Madde 7 - Yurtdışı teşkilatından;                                           
    a) Elçilik niteliğindeki dış temsilciliklerin görevleri şunlardır:          
    1) Kuruldukları veya akredite edildikleri Devlet nezdinde Türkiye Cumhuri-  
yetini temsil etmek,                                                            
    2) Türkiye Cumhuriyetinin ve vatandaşlarının, hak ve menfaatlerini koru-    
mak ve takip etmek,                                                             
    3) Nezdinde bulundukları veya akredite edildikleri Devletlerin hükümetleri  
ve ilgili kuruluşları ile gerekli temas ve görüşmeleri yapmak,                  
    4) Görevleri ile ilgili bilgileri toplamak, değerlendirmek ve sonuçları     
ile birlikte merkeze iletmek,                                                   
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    5) Türkiye Cumhuriyeti ile nezdinde bulundukları veya akredite edildikleri  
Devlet arasında dostluk ilişkileri kurulmasına ve siyasi, askeri, ekonomik,     
kültürel, ilmi ve diğer alanlardaki ilişkilerin geliştirilmesine çalışmak,      
    6) Bakanlar Kurulu, Dışişleri Bakanlığı ve ilgili bakanlıklar tarafından    
verilecek diğer görevleri yerine getirmek.                                      
    b) Daimi temsilciliklerin ve temsilciliklerin görevleri şunlardır:          
    1) Milletlerarası kuruluşlarda Türkiye Cumhuriyetini temsil etmek, Devletin 
menfaatlerini korumak ve takip etmek,                                           
    2) Bu kuruluşlar ile temas ve görüşmeler yapmak, kuruluşlardaki gelişme ve  
eğilimler hakkında bilgi toplamak, değerlendirmek ve sonuçları ile birlikte     
merkeze iletmek,                                                                
    3) Kuruluşlar ile Türkiye Cumhuriyeti arasındaki münasebetleri geliştirmek  
    4) Bakanlar Kurulu, Dışişleri Bakanlığı ve ilgili bakanlıklar tarafından    
verilen diğer görevleri yerine getirmek,                                        
    c) Konsolosluklar, bulundukları ülkelerde Türkiye Cumhuriyetinin ve vatan-  
daşlarının hak ve menfaatlerini korurlar ve bunlarla ilgili idari, ticari ve    
hukuki işlemleri yürütürler.                                                    
    d) İhtisas birimleri, kendi alanlarındaki görevlerle, bağlı oldukları kamu  
kurum ve kuruluşları misyon ve konsolosluk şeflerince kendilerine verilen gö-   
revleri yerine getirirler.                                                      
    e) Dış temsilcilik niteliğini taşımayan yurtdışı teşkilatı; kuruluş amaçla- 
rına uygun olarak, bağlı oldukları kurum ve kuruluşlarca verilen görevleri      
yaparlar.                                                                       
                                                                                
                             İKİNCİ BÖLÜM                                       
                      Memur ve Diğer Görevliler                                 
                                                                                
    Dış Temsilciliklerdeki memur ve diğer görevliler:                           

    Madde 8 - Diplomatik temsilciliklerdeki memur ve diğer görevliler aşağıda   
gösterilen ünvan veya nitelikleri taşıyan personelden meydana gelir:            
    a) Dışişleri Bakanlığına mensup diplomatik statüye haiz büyükelçi, daimi    
temsilci, daimi temsilci yardımcısı, temsilci, elçi, ortaelçi, maslahatgüzar,   
elçi müsteşar, birinci müsteşar, müsteşar, hukuk müşaviri, başkatip, ikinci ka- 
tip, üçüncü katip, ataşe ve ataşe yardımcıları,                                 
    b) Diğer kamu kurum ve kuruluşlarına mensup diplomatik statüye haiz daimi   
temsilci yardımcısı, müşavir, müşavir yardımcısı, ataşe ve ataşe yardımcıları,  
    c) Diplomatik statüye haiz olmayan idari teknik ve hizmetli personel.       
    Konsolosluktaki memur ve diğer görevliler aşağıda gösterilen ünvan veya     
nitelikleri taşıyan personelden meydana gelir.                                  
    a) Konsolosluk memuru statüsündeki başkonsolos, başkonsolos yardımcısı,     
konsolos, muavin konsolos, konsolosluk ajanı, ataşeler,                         
    b)  Diğer kamu kurum ve kuruluşlarına mensup konsolosluk memuru statüsünde- 
ki ataşeler ve ataşe yardımcıları,                                              
    c) Konsolosluk memuru statüsünde olmayan idari, teknik ve hizmetli perso-   
nel.                                                                            
                                                                                
                                                                                
K.H.K.LER, HAZİRAN 1988 (EK-1)                                                  
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    Dış Temsilcilik niteliği taşımayan yurtdışı teşkilatındaki memur ve diğer   
görevliler:                                                                     

    Madde 9 - Dış temsilcilik niteliği taşımayan yurtdışı teşkilatının memur    
ve diğer görevlileri, kadrolarında gösterilen ünvanları taşıyan memurlarla di-  
ğer görevlilerden meydana gelir.                                                
                                                                                
    Yurtdışı görevlere atamalar:                                                

    Madde 10 - Yurtdışı teşkilatına atamalar, 23/4/1981 tarih ve 2451 sayılı    
Bakanlıklar ve Bağlı Kuruluşlarda Atama Usulüne ilişkin Kanunda gösterilen      
usullere göre yapılır.                                                          
    Bakanlık ilgili kuruluşlarının yurtdışı teşkilatına personel ataması ilgili 
Bakanın teklifi üzerine ortak kararname ile yapılır.                            
                                                                                
    Yurtdışı görevlere atanacaklarda aranacak nitelikler:                       

    Madde 11 - Yurtdışı teşkilatında bir göreve atanacak memurların gerekli ve  
yeterli mesleki bilgi, yabancı dil bilgisi ve temsil yeteneğine sahip olmaları  
ve yurt dışında görevlendirilmek bakımından olumlu sicil almış olmaları gerek-  
lidir.                                                                          
    (Değişik:14/1/1988 - KHK - 311/11 md.) Bu nitelikler ve bunların tesbiti    
ile ilgili hususlar Başbakanlıkça hazırlanacak yönetmelikle düzenlenir.         
                                                                                
                             ÜÇÜNCÜ BÖLÜM                                       
             Yurtdışı Teşkilatının Yönetimi ile ilgili Esaslar                  
                                                                                
    Yurtdışı teşkilatı arasındaki ilişkiler:                                    

    Madde 12 - Misyon ve konsolosluk şefleri kendilerine bağlı olarak kurulan   
yurtdışı teşkilatındaki memur ve diğer görevlilerin amiridir; bu sıfatla söz    
konusu memur ve diğer görevliler üzerinde amirin sahip bulunduğu bütün yetkile- 
ri kullanırlar.                                                                 
    Misyon şefleri; askeri ataşelerin sicil amiri olmayıp bunlarla ilişkileri   
özel mevzuat esaslarına göre düzenlenir.                                        
    Misyon ve konsolosluk şefleri, dış temsilcilik niteliği taşımayan yurtdışı  
teşkilatı üzerinde aşağıdaki yetkilere sahiptir:                                
    a) Bu teşkilatın teftiş veya denetlemelerini yetkili makam ve mercilerden   
ister, denetler veya denetlettirebilir.                                         
    b) Bu teşkilatın yöneticilerinden bilgi ve görüş ister.                     
    c) İhtiyaç duyulması halinde, bu teşkilatın yöneticilerini toplantıya çağı- 
rır.                                                                            
                                                                                
    İhtisas birimleri ve dış temsilcilik niteliği taşımayan yurtdışı teşkilatı- 
nın yöneticileri:                                                               

    Madde 13 - Bir dış temsilcilik bünyesinde aynı kamu kurum veya kuruluşuna   
bağlı birden fazla görevli bulunması halinde, bunlardan hangisinin ihtisas bi-  
riminin yöneticisi olacağı ilgili kamu kurum veya kuruluşunca belirlenir.       
    Bir kamu kurum ve kuruluşunun aynı coğrafi görev alanı içinde dış temsilci- 
lik niteliği taşımayan birden fazla yurtdışı teşkilatı bulunması halinde, bun-  
lardan birisi, ilgili oldukları misyon veya konsolosluk şefine muhatap olacak   
şekilde görevlendirilir.                                                        
                                                                                
    Misyon ve konsolosluk şefliklerine vekalet:                                 

    Madde 14 - Bir misyon veya konsolosluk şefinin görevinden geçici veya       
sürekli olarak ayrılması halinde misyon veya konsolosluk şefliğine Dışişleri    
Bakanlığınca belirlenecek bir görevli vekalet eder.                             
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    Protokolle ilgili esaslar:                                                  

    Madde 15 - Diplomatik temsilciliklerde diplomatik statüyü; konsolosluklarda 
konsolosluk memuru statüsünü haiz personel ile ilgili protokol esasları Dışiş-  
leri Bakanlığınca hazırlanacak bir yönetmelikle düzenlenir.                     
                                                                                
    Yurtdışı teşkilatı ile merkez arasındaki yazışmalar:                        

    Madde 16 - Yurtdışı teşkilatı ile merkez arasındaki yazışmalarda aşağıdaki  
esaslar uygulanır:                                                              
    a) Bir misyon veya konsolosluk şefine bağlı yurtdışı teşkilatı ile merkez   
arasındaki yazışmalar, ilgili misyon veya konsolosluk şefi aracılığı ile yapı-  
lır. Askeri ataşeler ile özel görevlilere dair düzenlemeler saklıdır.           
    b) Dışişleri Bakanlığına doğrudan bağlı bulunan dış temsilciliklerin misyon 
ve konsolosluk şefleri, ihtisas birimlerinin kendileri aracılığı ile göndere-   
cekleri yazıları, ilgili kamu kurum veya kuruluşlarına intikal ettirirler. An-  
cak, bunlardan gerekli gördüklerinin bir örneğini Dışişleri Bakanlığına da      
gönderebilirler.                                                                
    c) Dış temsilcilik niteliği taşımayan yurtdışı teşkilatı merkezde bağlı     
bulundukları kamu kurum ve kuruluşları ile doğrudan yazışabilirler. Ancak bun-  
lar, irtibatlı olduğu misyon ve konsolosluk şeflerini ilgilendiren yazıların    
birer suretini kendilerine göndermek veya vermekle yükümlüdürler.               
    d) Yurtdışı teşkilatı ile merkez arasındaki haberleşme ve yazışmalara iliş- 
kin diğer hususlar bir yönetmelikle belirlenir.                                 
                                                                                
                             ÜÇÜNCÜ KISIM                                       
                    Çeşitli, Geçici ve Son Hükümler                             
                                                                                
                             BİRİNCİ BÖLÜM                                      
                            Çeşitli Hükümler                                    
                                                                                
    Fahri Başkonsolosluk ve Fahri Konsolosluklar:                               

    Madde 17 - Fahri başkonsolosluk ve fahri konsolosluklarla ilgili konular,   
Dışişleri Bakanlığınca hazırlanacak bir yönetmelikle düzenlenir.                
                                                                                
    Tüzük ve yönetmelikler:                                                     

    Madde 18 - Bu Kanun Hükmünde Kararname ile çıkarılması öngörülen tüzük ve   
yönetmelikler, Kanun Hükmünde Kararnamenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren  
altı ay içinde çıkarılır.                                                       
    Yönetmelikler Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konur. Bu yönetmelikler  
Resmi Gazete ile yayımlanır.                                                    
                                                                                
    Genelgeler:                                                                 

    Madde 19 - Bu Kanun Hükmünde Kararnamenin uygulanması ile ilgili genelgele- 
ri yayınlamak yetkisi Başbakanlığın onayını alarak Dışişleri Bakanlığına ait-   
tir. Diğer kamu kurum ve kuruluşları kendi görev alanlarını ilgilendiren konu-  
larda yurtdışı teşkilatına Başbakanlığın onayını alarak genelge yayınlayabilir- 
ler ve Dışişleri Bakanlığına bilgi verirler.                                    
                                                                                
    Yürürlükten kaldırılan ve saklı tutulan hükümler:                           

    Madde 20 - 17 Mayıs 1969 tarih 1173 sayılı Kanunun, bu Kanun Hükmünde Ka-   
rarname ile düzenlenmeyen konulara ve milletlerarası kuruluşlarla ilişkilerin   
yürütülmesine ait hükümleri saklıdır.                                           
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    Yukarıda saklı tutulan hükümler hariç 1173 sayılı Kanunun ve ilgili diğer   
kanunların bu Kanun Hükmünde Kararnameye aykırı olan hükümleri yürürlükten      
kaldırılmıştır.                                                                 
                                                                                
    Mevcut yurtdışı teşkilatının yeniden düzenlenmesi:                          

    Geçici Madde 1 - Mevcut yurtdışı teşkilatı bu Kanun Hükmünde Kararnamenin   
yürürlüğe girdiği tarihten itibaren bir yıl içinde bu Kanun Hükmünde Kararname- 
deki esaslara göre yeniden düzenlenir veya tasfiye edilir.                      
                                                                                
    Yürürlük:                                                                   

    Madde 21 - Bu Kanun Hükmünde Kararname yayımı tarihinde yürürlüğe girer.    
                                                                                
    Yürütme:                                                                    

    Madde 22 - Bu Kanun Hükmünde Kararname hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.