Endeksler
                                                                                
                      TÜRK SİLAHLI KUVVETLERİNİN PERSONEL                       
                            SEFERBERLİĞİ YÖNETMELİĞİ                            
                                                                                
    Bakanlar Kurulu Kararının Tarihi:    13.12.1991, No: 91/2513                
    Dayandığı Kanunun Tarihi        :    26.5.1927,  No: 1050                   
                                         16.6.1927, No:  1076                   
                                         21.6.1927, No:  1111                   
                                          7.6.1939, No:  3634                   
                                         10.3.1983, No:  2803                   
                                         4.11.1983, No:  2941                   
                                         24.5.1990, No:  90/500 (Tüzük)         
    Yayımlandığı R. Gazetenin Tarihi:    5.12.1991, No:  21102                  
    Yayımlandığı Düsturun Tertibi   :    5. Cildi: 31, S.                       
                                                                                
                             BİRİNCİ BÖLÜM                                      
                        Amaç, Kapsam ve Tanımlar                                
                                                                                
    Amaç                                                                        

    Madde 1 - Bu Yönetmeliğin amacı; Türk Silahlı Kuvvetlerinin seferberlik ve  
savaş halinde, personel ihtiyaçlarını karşılamak üzere çağ içindeki yedek per-  
sonelin süratle altına alınmasını sağlayacak esas ve usulleri, personel sefer-  
berliği ile ilgili mülki ve askeri makamların görev ve sorumluluklarını belir-  
lemektir.                                                                       
                                                                                
    Kapsam                                                                      

    Madde 2 - Bu Yönetmelik;                                                    
    a) Silahlı Kuvvetlerde yedek personelin silah altına alınmasını planlayan,  
yürüten ve eğitimlerini sağlayan makamları,                                     
    b) Yedek personele sefer görev emirlerinin tebliği veya bu emirlerin kaldı- 
rılması, sefer görev çağrısının duyurulması ve yollama işlerinde Silahlı Kuvvet-
lere yardımcı olmaları gereken mülki makamları,                                 
    c) Çağ içindeki bütün yurttaşları,                                          
    kapsar.                                                                     
    Tanımlar                                                                    

    Madde 3 - Bu Yönetmelikte geçen:                                            
    a) Kaynak; muvazzaflık hizmeti süresinde terhis olacak personel ile muvaz-  
zaflık hizmetini bitirmiş çağ içindeki yedek personel,                          
    b) Kurum ve kuruluş; bakanlıkların bağlı ve ilgili kuruluşlarıyla özel ka-  
nunlarla kurulmuş kurum ve kuruluşlar, kamu ve özel bütün işyerleri,            
    c) Çağ içi; Kanunun vatandaşları Silahlı Kuvvetler emrine ayırdığı yaş sı-  
nırı,                                                                           
    d) Seferberlik; Devlet bütün güç ve kaynaklarının başta askeri güç olmak    
üzere, savaşın ihtiyaçlarını karşılayacak biçimde hazırlanması, toplanması,     
tertiplenmesi ve kullanılmasına ilişkin faaliyetlerin uygulandığı, hak ve hür-  
riyetlerin kanunlarla kısmen veya tamamen sınırlandırıldığı hal,                
    e) Genel seferberlik; ülkeye yönelik bir tehdidin karşılanması, bütün güç ve
kaynakların kullanılabilmesi için ülkenin bütününde uygulanan seferberlik,      
                                                                                
YÖNETMELİKLER, ŞUBAT 1992 (Ek - 10)                                             
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    f) Kısmi seferberlik; ülkenin bir veya birden çok bölgesinde uygulanan ve   
bütün güç ve kaynakların kullanılmasını gerektirmeyen seferberlik,              
    g) Seferberlik hali; seferberlik uygulanmasının başlatıldığı gün ve saatten 
kaldırıldığı güne kadar devam eden durum,                                       
    h) Sefer görev emri; seferberlik ilanında sefer görev emri verilen personel 
ve araçların gideceği yerin ve katılacağı birliğin seferberlik numarası yazılı, 
sürekli olarak personelin yanında veya araçta bulundurulan belge,               
    ı) Özel çağrı; uygulanacak harekat planına dahil birlik ve kurumların tama- 
nının veya bir kısmının seferi teşkilat ve kadro seviyesine çıkarılması ve ha-  
rekat süresince bu seviyeyi korumaları için gerekli personel ve lojistik desteği
sağlamak üzere kısmi ve genel seferberlik ilanına gidilmeden Bakanlar Kurulu    
Kararı ile yapılacak çağrı,                                                     
    j) Savaş; Devletin devamlılığını ve milli menfaatlerini sağlamak, milli he- 
deflere ulaşmak amacıyla, başta askeri güç olmak üzere Devletin maddi ve manevi 
güç ve kaynaklarının hiç bir sınırlamaya tabi tutulmadan kullanılmasını gerek-  
tiren silahlı mücadele,                                                         
    k) Savaş hali; savaş ilanına karar verilmesinden bu halin kaldırıldığının   
ilan edilmesine kadar devam eden süre içinde hak ve hürriyetlerin kanunlarla    
kısmen veya tamamen sınırlandırıldığı durum,                                    
    l) Silah altı davetiyesi; barışta manevra, tatbikat, atış ve konferanslar   
gibi öğretim ve eğitim amacıyla silah altına alınacak personelle, araçların     
çağrılmalarına ilişkin belge,                                                   
    m) Yedek personel; muvazzaflık hizmetini tamamlamış askerlik çağı içinde    
bulunan personel,                                                               
    anlamında kullanılmıştır.                                                   
                             İKİNCİ BÖLÜM                                       
                 Personel Seferberliğinin İlke ve Esasları                      
                                                                                
    Genel Esaslar                                                               

    Madde 4 - Personel seferberlik faaliyetleri aşağıdaki hususları kapsar:     
    a) Seferberlik duyurusunda Türk Silahlı Kuvvetlerinin tamamının veya bir    
kısmının, seferi teşkilat ve kadro seviyesine çıkarılması,                      
    b) Seferberlik ve savaş hali süresince oluşacak personel zayiatını karşı-   
lamak üzere, bütünleme personelinin sağlanması,                                 
    c) Gerekli görülen birlik ve kurumların tamamının veya bir kısmının, özel   
nitelikli personel ihtiyaçlarının karşılanması,                                 
    d) Yedek personelin silah altına alınma usullerinin denenmesi, yedek perso- 
nelin eğitimlerinin tazelenmesi ve geliştirilmesi,                              
    Personel Seferberliğinin İlkeleri                                           

    Madde 5 - Personel seferberliğinin ilke ve esasları şunlardır:              
    a) Personel seferberlik planları, Silahlı Kuvvetlerin en kısa sürede sefer  
durumuna getirilmesi amacını güder ve sistemin kapsadığı her faaliyet, gerekli- 
lik, sadelik ve sürat ilkelerine dayanır.                                       
    b) Personel seferberliğinin tazeleme eğitimine ihtiyaç göstermeyen yedek    
personelle tamamlanması suretiyle, birliklere, seferberliğin ilk günü muharebe  
gücünün kazandırılması esastır.                                                 
    c) Türk Silahlı Kuvvetleri ihtiyaçlarının saptanmasında, birlik ve kurumlar 
bir kademede seferi kadro seviyesine çıkarılır.                                 
    d) Birlik ve kurumların seferberlik hazırlıkları, kısmi seferberlik veya    
özel çağrı durumlarında da uygulanabilecek genel seferberlik ihtiyaçlarını kar- 
şılayacak biçimde yapılır.                                                      
    e) Personel ihtiyaçları birliğine tertip esasına veya bölgeden seferberlik  
usulüne göre karşılanır. Ancak, bölge kaynağının yetersizliği halinde ihtiyaç-  
lar diğer bölgelerden de karşılanabilir. Bu usullerin kurulu veya seferde kuru- 
lacak birliklerde uygulama esasları yönergede ayrıntılı olarak belirtilir.      
                                                                                
                                                                                
    f) Askerlik şubelerinin kaynağını, o bölgedeki nüfusa kayıtlı askerlik ça-  
ğı içindeki personel oluşturur. Nüfus naklini yaptıranların kayıtları nüfus     
idarelerince geciktirilmeksizin yükümlünün kayıtlı olduğu askerlik şubesi baş-  
kanlığına bildirilir. Bunlar nakil oldukları nüfus idaresinin bulunduğu yerdeki 
askerlik şubesinin kaynağına alınır.                                            
    g) Yedek personele muvazzaflık döneminde yetiştirildiği sınıf ve branşla-   
rıyla ilgili niteliklerine uygun sefer görevi verilmesi gözönünde bulundurulur. 
Bununla ilgili esas usuller yönergede belirlenir.                               
    h) Personel ihtiyacını daha genç doğumlularla karşılamak için barış döne-   
minden itibaren her askerlik dairesi bölgesinde silah altına alınan personelin  
sınıflandırılması, seferde desteklenecek birlik ve kurum ihtiyaçlarını karşıla- 
yacak kontenjanlar dikkate alınarak yapılır.                                    
    Personel Seferberlik Planları                                               

    Madde 6 - Türk Silahlı Kuvvetlerinin seferi teşkilat ve kadro seviyesine    
çıkarılması, seferde kurulacak birlik ve kurumların oluşturulması, seferberlik  
ve savaş hali süresince meydana gelecek zayiatı karşılamak üzere, personel se-  
ferberlik ve personel bütünleme planları, barıştan itibaren hazırlanır ve ge-   
liştirilir.                                                                     
                             ÜÇÜNCÜ BÖLÜM                                       
                     Personel Seferberlik Hazırlıkları                          
    Personel Seferberlik Hazırlıkları İşlemleri                                 

    Madde 7 - Türk Silahlı Kuvvetlerinin tamamının veya bir kısmının süratle    
seferi kadro seviyesine getirilmesi veya ihtiyaç duyulan personelin silah altı- 
na alınabilmesini sağlayacak seferberlik planları hazırlanır.                   
    Bu hazırlıklar:                                                             
    a) Kaynaktaki yedek personelin belirlemesini,                               
    b) Birlik ve kurumların personel ihtiyaçlarının saptanmasını,               
    c) Kaynakların ihtiyaçlara uygun biçimde dağıtımı ve erteleme işlemleri de  
dikkate alınarak yedek personelin birlik ve kurumlara ismen tertibini,          
    d) Tertip edilen personele sefer görev emirlerinin bildirilmesi ve sefer    
tertibinden çıkarılan personelin sefer görevinin kaldırılmasını,                
    e) Yedek personelin çağrılması, birlik ve kurumlara sevkiyle birlik ve ku-  
rumlarca teslim alınmasını,                                                     
    f) Seferberlik usullerinin denenmesi ve yedek personelin eğitimini,         
    kapsar.                                                                     
    Subay ve Astsubay Kaynağının Saptanması                                     

    Madde 8 - Türk Silahlı Kuvvetlerinden emeklilik, terhis, istifa ve sağlık   
nedenleriyle ayrılan subay ve astsubaylarla disiplinsizlik veya yetersizlikleri 
yüzünden Türk Silahlı Kuvvetlerinden çıkarılan subay ve astsubayların ikamet    
adresleri ve durumlarıyla ilgili diğer bilgiler, Kuvvet Komutanlıkları ve Jan-  
darma Genel Komutanlığınca kaydedilir ve Milli Savunma Bakanlığına bildirilir.  
    Bu madde kapsamına giren personel, yedek personel statüsüne geçince durum-  
larını ve adres değişikliklerini ikametgahlarındaki askerlik şubesi başkanlığı- 
na bildirmekle yükümlüdürler.                                                   
    Bilgi akışına esas olacak hususlarla, bu amaçla kullanılacak formlar yöner- 
gede belirlenir.                                                                
    Kayıt numaralı yedek subayların sefer görev emirlerinin yükümlüye terhis    
olmadan önce tebliği esastır. Ancak ihtiyaçların karşılanması amacıyla terhis   
sonrası da görevlendirme yapılabilir.                                           
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    Erbaş ve Er Kaynağının Tesbiti                                              

    Madde 9 - Erbaş ve erlerin kaynak saptama işlemi muvazzaflık hizmeti ifa    
edilirken birliklerince yapılır. Yetiştirildikleri sınıf ve branşlarıyla ilgi-  
li Milli Savunma Bakanlığına bildirilir. Erbaş ve erlere verilecek sefer görev  
emirlerinin yükümlüye terhis olmadan bildirilmesi esastır. Ancak, ihtiyaçların  
karşılanması amacıyla terhis sonrası da görevlendirme yapılabilir.              
    Mahkeme kararıyla Türk Silahlı Kuvvetlerinden çıkarılan subay ve astsubaylar
ile disiplinsizlik ve ahlaki durum nedeniyle sicil yoluyla astsubaylıktan çıka- 
rılanlar er kaynağına alınırlar.                                                
    Erbaş ve erler, terhislerinden sonra mesleki gelişimleri, sağlık durumları  
ve adreslerindeki değişikliği kayıtlı oldukları askerlik şubesine bildirmek     
zorundadırlar.                                                                  
    Birlik ve Kurumların Personel İhtiyaçlarının Tesbiti                        

    Madde 10 - Kurulu ve seferde kurulacak birliklerin personel ihtiyaçları,    
bağımsız bölüm ve takım seviyesinden itibaren subay, astsubay erbaş ve er ol-   
mak üzere ayrı ayrı saptanır. İhtiyaçlar sıralı komutanlıklar yoluyla Kuvvet    
Komutanlıkları ve Jandarma Genel Komutanlığına gönderilir. İdari zayiatı kar-   
şılamak üzere erbaş ve er ihtiyaçları Genelkurmay Başkanlığınca saptanacak      
oranda katılımlı olarak hazırlanır. İhtiyaçların tesbiti ile ilgili diğer hu-   
suslar yönergeyle belirlenir.                                                   
    Subay ve Astsubay Dağıtımının Yapılması                                     

    Madde 11 - Subay ve astsubay dağıtımları, yönergede açıklanan esaslara uy-  
gun olarak Milli Savunma Bakanlığınca yapılır. Bu dağıtımda subay ve astsubay-  
ların sınıf, rütbe ve uzmanlık konusuyla, ihtiyaç bildiren komutanlıkların öne- 
rileri ve sefer görevinin en kısa süre içerisinde dağıtımının yapıldığı birlik  
veya kurumda bulunabilmesi gözönünde tutulur.                                   
    Sefer görev emri verilmemiş yedek astsubaylara, diğer sınıflardaki ihtiyaç- 
lar için de sefer görev emri verilebilir.                                       
    (Ek: 22/6/1995 - 95/6986 K.)  İhtiyaçların istenilen nitelikteki personelle 
karşılanması esastır. Ancak, kaynak yetersizliği nedeniyle giderilemeyen astsu- 
bay ihtiyaçlarının karşılanmasına ilişkin ilke ve yöntemler Genelkurmay Başkan- 
lığınca saptanır.                                                               
    Erbaş ve Er Dağıtımının Yapılması                                           

    Madde 12 - Erbaş ve er kaynakları, öncelikle Silahlı Kuvvetlerin ihtiyaçla- 
rına, birliğine tertip esasına veya bölgeden seferberlik usulüne göre dağıtı-   
lır.                                                                            
    Askerlik daire bölgesinin hangi birlik ve kurumları destekleyeceği Genel-   
kurmay Başkanlığınca saptanacak ilke ve önceliklere göre Milli Savunma Bakan-   
lığınca belirlenir ve değişen durumlara göre yeniden düzenlenebilir.            
    Erbaş ve erlerin birlik ve kurumların ihtiyaçlarını karşılayacak biçimde    
ismen dağıtımı Milli Savunma Bakanlığınca yapılır.                              
    (Dördüncü fıkra Mülga: 22/6/1995 - 95/6986 K.)                              
    Sefer Görev Emirlerinin Hazırlanması                                        

    Madde 13 - Sefer tertibine alınan ve birlik ve kurumlara dağıtımı ismen     
yapılan subay, astsubay, erbaş ve erler için sefer görev emri düzenlenir.       
    Sefer görev emrinde, sefer tertibine alınan personelin genel ve kısmi se-   
ferberlikle özel çağrı duyurularında gidecekleri yerin ve katılacağı birliğin   
birlik seferberlik numarası belirtilir.                                         
    Sefer Görev Emirlerinin Yükümlülere Tebliği                                 

    Madde 14 - Sicil numaralı yedek subay ve yedek astsubaylar için hazırlanan  
sefer görev emirleri, askerlik şubelerine gönderilir. Askerlik şube başkanlık-  
larınca sefer görev emirleri yükümlüye, ilgili mevzuata göre tebliğ edilir ve   
bir kopyası kendisine verilir.                                                  
    Sefer tertibine alınan kayıt numaralı yedek subaylarla erbaş ve erler için  
hazırlanan sefer görev emirleri, yükümlünün terhisinden önce muvazzaflık hizme- 
tini yaptığı birlik veya kuruma gönderilir, birlik komutanlıklarınca tebliğ     
edilir ve bir kopyası kendisine verilir.                                        
    Çeşitli nedenlerle, birlik veya kurumlarca erbaş ve erlere tebliğ edileme-  
yen sefer görev emirleri, sefer görev emrini düzenleyen askerlik şubelerine     
gönderilir.                                                                     
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    Sonradan Sefer Görev Emri Verilmesi                                         

    Madde 15 - Erbaş ve erlere sefer görev emirlerinin terhis edilirken birlik  
ve kurumlarınca tebliğ edilmesi esas olmakla birlikte, çeşitli sebeplerle sefer 
görevi tebliğ edilmeden kaynağa alınan personele sefer görev emri verilmesi ve- 
ya sonradan ortaya çıkan ihtiyaçların karşılanması, yükümlünün terhisinden son- 
ra aşağıdaki usul çerçevesinde yapılır.                                         
    a) Yerli askerlik şubeleri, üç nüsha olarak hazırladıkları sefer görev      
emirlerini il ve ilçe, mahalle ve köy esasına göre bölümler ve 3 üncü nüshala-  
rını şubede bırakarak diğer iki nüshayı, teslim alma belgesi ile birlikte yü-   
kümlülerin oturdukları yerin bağlı olduğu mülki makamlara gönderirler. Mülki    
makamlar, teslim alma belgesine göre sefer görev emirlerini sayar ve teslim al- 
ma belgelerini imzalayarak askerlik şubesi başkanlığına gönderirler.            
    b) Mülki makamlar adına il ve ilçe yazı işleri müdürlüklerince, teslim alı- 
nan sefer görev emirleri bekletilmeden, jandarma bölgesinde bulunan köy ve ma-  
halle muhtarlarına ilgili jandarma birliklerince, emniyet bölgesinde bulunan    
köy ve mahalle muhtarlıklarına ise ilgili emniyet birimlerince, imza karşılı-   
ğında ivedilik derecesi de bildirilerek, teslim edilir.                         
    c) Sefer görev emrinin muhtarlarca yükümlünün kendisine tebliğ edilmesi     
esastır. Yükümlü sürekli oturduğu adreste bulunamıyorsa, sefer görev emri ken-  
disiyle birlikte oturan ailesi efradından birine tebliğ edilir. Seferberlik ve  
savaş halinde basın ve her türlü yayın ve haberleşme araçlarıyla yapılan duyu-  
rular tebliğ yerine geçer.                                                      
    d) Personel seferberlik tatbikatlarında yükümlülere sefer görev emri veya   
silahaltı davetiyesi tebliği de yukarıda belirtilen esaslar doğrultusunda ya-   
pılır.                                                                          
    Yoklama Aşamasında Bulunanların Çağrılması                                  

    Madde 16 - Seferberlik veya savaş halinde yoklama aşamasında bulunan ve     
henüz askere sevk zamanı gelmemiş olanlarla, 19 yaşında bulunanlar, Milli Sa-   
vunma Bakanlığının istemi üzerine Bakanlar Kurulu Kararıyla askere çağrılabi-   
lirler.                                                                         
    General, Amiral ve Yurt Dışı Kadrolarına Verilecek Personel                 

    Madde 17 - General ve amiral kadrolarıyla yurt dışındaki subay ve astsubay  
kadrolarına verilecek personel Genelkurmay Başkanlığınca tesbit ve tertip edi-  
lir.                                                                            
    Yedeklik Yoklamaları                                                        

    Madde 18 - Çağ içindeki yedek personel adres değişikliklerini bir ay içinde 
bağlı bulundukları askerlik şubelerine bildirmek zorundadırlar. Bildirmeyenler  
1076 sayılı Yedek Subaylar ve Yedek Askeri Memurlar Kanunu ve 1111 sayılı As-   
kerlik Kanununa göre cezalandırılırlar.                                         
    Sefer Görevi Aldıktan Sonra Bölgesinden Taşınanlar                          

    Madde 19 - Sefer görev emri verildikten sonra, sefer görevi aldıkları as-   
kerlik şubesi bölgesinden taşınıp nüfus nakli yaptıranlar için yeniden sefer    
görev emri düzenlenmez. Bu durumda olanlar çağrı halinde tertip edilmiş olduk-  
ları birliklere katılmak zorundadırlar. Bunlar, nakil oldukları askerlik şubesi 
kaynağına dahil edildiklerinde sefer görev emirlerinin şube, şahıs ve birlik    
nüshalarında gerekli değişiklik yapılır.                                        
    Sefer Görev Emirlerinin Kaldırılması                                        

    Madde 20 - Sefer tertibinden çıkarılması gerekenlerin sefer görev emirleri  
Milli Savunma Bakanlığınca kaldırılır ve durum ilgili askerlik şubesine bildi-  
rilir.                                                                          
    Askerlik şubeleri, sefer görev emirlerinin kaldırıldığını mülki idare ma-   
kamları aracılığıyla yükümlüye veya kendisiyle birlikte oturan ailesi efradın-  
dan birine tebliğ eder ve sefer görev emirlerinin geriye alınmasını sağlar.     
    Mülki idare makamları sefer görev emirlerinin geriye alma işlemini 30 gün   
içinde sonuçlandırmak zorundadırlar.                                            
YÖNETMELİKLER, ŞUBAT 1992 (Ek - 10)                                             
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    Sefer Görev Emirlerinin Kaldırılmasını Gerektiren Durumlar                  

    Madde 21 - Ölen, askerliğe elverişsiz hale geldiği sağlık raporuyla belir-  
lenen, ertelenen veya barış döneminde yukarı haddi bir yıldan çok şahsi hür-    
riyeti bağlayıcı cezayı, seferberlik ve savaş hallerinde ağır hapis veya aşağı  
haddi beş yıl veya daha fazla hapis cezasını gerektiren suçlardan, haklarında   
soruşturma veya kovuşturma yapılanlarla, seferberlik ve savaş hallerinde bir    
yıldan fazla hürriyeti bağlayıcı cezaya mahkum olanların sefer görev emirleri   
kaldırılır ve verilmiş sefer görev emirleri geri alınır.                        
    Bu madde kapsamına giren personelin durumları, askerlik şubelerince yıllık  
yoklamalar sırasında izlenir ve engel hallerinin kalktığı anlaşılırsa durum,    
Milli Savunma Bakanlığına bildirilir ve bunlar için yeniden sefer görev emri    
düzenlenebilir.                                                                 
    Çağrıya Uyma ve Sevk İşlemleri                                              

    Madde 22 - Genel seferberlik, kısmi seferberlik, özel çağrı, eğitim ve tat- 
bikat duyurularını işiten, başkalarından öğrenen veya yazılı duyuruları alan    
veya gören sefer görev emirli veya silahaltı davetiyeli her personel, sefer     
görev emri veya silahaltı davetiyesi üzerindeki çağrı işareti ve birlik sefer-  
berlik numarasının kendisininkine uyup uymadığının kontrolunu yapar. Çağrı      
işareti aynı ve birlik seferberlik numarası, duyuruda belirtilenlere uyanlar    
başkaca bir uyarı beklemeden, muhtarlığa bilgi verdikten sonra askerlik şube-   
sine giderek sevklerini isterler.                                               
    Sefer görevli personel, çağrı için, yapılan ilan saatinden başlayarak en    
geç altı saat içinde yola çıkarak, yurt içinde bulunanlar askerlik şubelerine,  
yurt dışında bulunanlar konsolosluk veya elçiliklere başvurmak zorundadırlar.   
    Geçici olarak köy ve mahallesinden ayrı olanlar askerlik şubelerine uğramak 
zorunda değildirler. Bunlardan birliği uzak olanlar ve kendi olanaklarıyla ka-  
tılamayacaklar, en yakın askerlik şubesine giderek sefer görev emirlerini veya  
silahaltı davetiyelerini gösterir ve birliklerine yollanmalarını isterler. Baş- 
vuru, yollama tarihi ve saati sefer görev emirleri veya silahaltı davetiyeleri  
üzerine yazılarak onaylanır ve sevkleri sağlanır.                               
    Çağrıya Uymayanların İzlenmesi                                              

    Madde 23 - Muhtarlar, çağrıya uymayanların durumlarını yakından izlemekle   
görevlidirler. Muhtarlık bölgesinde bulundukları halde çağrıya uymadığı anla-   
şılanlar, kolluk kuvvetlerine bildirilir.                                       
    Araçlardan Yararlanma                                                       

    Madde 24 - Sefer görevli personelin gideceği güzergahta seyreden araç sü-   
rücüleri, kendilerine sefer görev emri gösterildiğinde bu personeli öncelikle   
araca almak ve yer vermek zorundadırlar.                                        
    Kendiliğinden Birliğine Katılanlar                                          

    Madde 25 - Kendiliğinden birliğine katılanlara,bilet veya taşıt sürücüsün-  
den alınmış imzalı belge gösterilmesi halinde, katılmış oldukları birlik, ka-   
rargah ve kurumlarca yol ücreti ödenir.                                         
    Yükümlülerin Askerlik Şubelerince Sevki                                     

    Madde 26 - Yükümlülerin askerlik şubelerince, kafileler halinde veya tek    
tek sevklerinde kiralanan veya başka yollardan sağlanan araçların yetersizliği  
halinde milli müdafaa mükellefiyeti uygulanarak elde edilen araçlardan yararla- 
nılır.                                                                          
    Askerlik şubeleri, sefer görevli personelden kendiliğinden birliğine gide-  
meyenlerle uzak mesafelerden birliklere tertip edilen veya çevre dışından yol-  
lanmaları için başvuran personelin zamanında birliklerine katılabilmeleri için  
bir yollama planı hazırlarlar.                                                  
    Birliğini Bulamayanlar                                                      

    Madde 27 - Birliğini bulamayanlar, en yakın askeri birlik veya kuruma baş-  
vururlar. Bu gibiler, birliklerinin yeri araştırılarak yollanır. Gecikme sebe-  
bi sefer görev emirlerine yazılır.                                              
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    Askerlik Şubelerinin Mülki İdare Makamlarından İstekleri                    

    Madde 28 - Mülki idare makamları, seferberliğin duyurulması ve seferberlik  
halinde askerlik şubelerince yollanacak veya şube bölgesinden geçecek persone-  
lin karşılanma, yerleşme, beslenme, sağlık gibi hususların düzenli ve güvenli   
olarak yürütülmesini sağlarlar. Bu amaçla milli müdafaa mükellefiyeti uygula-   
nacak taşıtların kontrol, bakım, onarım ve bütünleme işleri için, öncelikle,    
kamu kurum ve kuruluşlarından olmak üzere yerel kaynak ve olanaklardan yararla- 
nılarak ihtiyaçlarının saptanması ve karşılanması yolunda askerlik daire ve şu- 
belerinin isteklerini yerine getirirler.                                        
    Yedek Personelin Birlik ve Kurumlarca Teslim Alınması                       

    Madde 29 - Birlik ve kurumlar, sefer görev çağrısı üzerine, teslim alma ku- 
rallarını kurarak, kendiliğinden veya yollama suretiyle katılan yedek personeli 
karşılamak, sağlık muayenelerini yapmak, temizlik, giydirme, donatma işlerini   
yürütmek ve tertip edildikleri ast birliklere yollamaktan sorumludurlar. Birden 
çok kıta veya askeri kurum bulunan garnizonlarda, garnizon komutanlıklarınca    
yeterli sayıda teslim alma kurulları oluşturulur.                               
    Teslim alma kurulları genellikle, ihtiyaç çizelgelerinde ve sefer görev     
emirlerinde birliğin yeri olarak belirtilen yerde bulunur. İstasyon, iskele     
ve otobüs terminallerinde irtibat ekipleri bulundurularak garnizona gelen ye-   
dek personel, teslim alma kurullarının bulunduğu yerlere gönderilir.            
    Sefer görev emirlerinde birliklerin açık adı yerine sadece seferberlik nu-  
maraları yazılır. Katılan personelin birliklerine doğru olarak yollanabilmesi   
için, o yerdeki birliklerin seferberlik numaraları, teslim alma kurullarına ve  
irtibat ekiplerine verilir.                                                     
    Birlik veya kurum konuş değişikliği yapmış, ancak sefer görev emirlerinde   
gerekli değişiklik ve düzeltmeler henüz yapılmamışsa, eski konuş yerine gele-   
cek personeli karşılamak ve bunların yeni konuş yerlerine yollanmalarını sağ-   
lamak için gerekli önlemler alınır.                                             
    Milli İstihbarat Teşkilatı Seferberlik Hazırlıkları                         

    Madde 30 - Seferberlik veya savaş halinin ilanında silah altına alınacak    
Milli İstihbarat Teşkilatı mensupları, bu Teşkilat emrine tertip edilir.        
    Milli İstihbarat Teşkilatı mensuplarının barıştan itibaren seferberlik iş-  
lemlerinin nasıl yürütüleceği yönergeyle belirlenir.                            
                             DÖRDÜNCÜ BÖLÜM                                     
                         Seferberlik Tatbikatları                               
    Personel Seferberliği Tatbikatları                                          

    Madde 31 - Genelkurmay Başkanlığının isteği üzerine, seferberlik ve savaş   
hali tatbikatları ve eğitimlerinin yapılmasına Bakanlar Kurulunca karar veri-   
lir. Ancak, gereken hallerde, 2941 sayılı Seferberlik ve Savaş Hali Kanununun   
7 nci maddesinin 5 inci bendine göre de acil ihtiyaç duyulan yedek personel     
silah altına alınabilir.                                                        
    Seferberlik tatbikatlarında, seferberlik ve savaş haliyle ilgili hazırlık-  
ların uygulanması, sivil ve askeri makamların çağrı bildirimi eğitimlerinin ge- 
liştirilmesi, personelin muvazzaflık döneminde edindiği eğitim düzeyinin sürdü- 
rülmesi için eğitimlerinin tazelenmesi ve yedeklerin yenilikler hakkında bilgi  
sahibi olmaları sağlanır. Seferberlik tatbikatları için yapılacak planlamalarda 
beş yıl süreyle tazeleme eğitiminden geçmemiş yedek personelin eğitim düzeyi-   
nin büyük ölçüde düşeceği gözönünde bulundurulur.                               
    Tatbikat ve eğitim amacıyla silah altına alınacak personelle tatbikata ka-  
tılacak birlik, kurum ve kuruluşlar, Genelkurmay Başkanlığı tarafından sapta-   
nır.                                                                            
    Tatbikat ve eğitimlerin süresi en çok 45 gündür. Bu süre, Bakanlar Kurulu   
kararıyla artırılabilir. Tatbikatlar için çağrı, gizli veya açık olarak yapı-   
labilir.                                                                        
YÖNETMELİKLER, ŞUBAT 1992 (Ek - 10)                                             
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    Seferberlik Tatbikatlarına Katılanların Özlük Hakları                       

    Madde 32 - Seferberlik tatbikatlarına katılanların özlük hakları, kanun,    
tüzük, yönetmelik, yönerge ve emirlerde belirtilen esaslara uygun olarak veri-  
lir.                                                                            
                             BEŞİNCİ BÖLÜM                                      
                            Çeşitli Hükümler                                    
                                                                                
    Yürürlükten Kaldırılan Hükümler                                             

    Madde 33 - Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girmesiyle 22/4/1974 tarihli ve        
7/8113 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan "Türk Silahlı Kuvvet- 
leri Personel Seferber Olma Hazırlıkları Yönetmeliği" yürürlükten kaldırılmış-  
tır.                                                                            
                                                                                
    Hukuki Dayanak                                                              

    Madde 34 - Bu Yönetmelik; 1076 sayılı Yedek Subay ve Yedek Askeri Memurlar  
Kanunu, 1111 sayılı Askerlik Kanunu, 2803 sayılı Jandarma Teşkilat Görev ve     
Yetkileri Kanunu, 3634 sayılı Milli Müdafaa Mükellefiyeti Kanunu, 1050 sayılı   
Muhasebe-i Umumiye Kanunu ile 2941 sayılı Seferberlik ve Savaş Hali Kanunu ve   
bu Kanuna göre 24/5/1990 tarihli ve 90/500 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile    
yürürlüğe konulan Seferberlik ve Savaş Hali Tüzüğüne dayanılarak hazırlanmış-   
tır.                                                                            
                                                                                
    Yürürlük                                                                    

    Madde 35 - Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.                  
                                                                                
    Yürütme                                                                     

    Madde 36 - Bu Yönetmelik hükümlerini Milli Savunma ve İçişleri Bakanlıkları 
yürütür.                                                                        
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
------------------------------------------------------------------------------  
13/12/1991 TARİH ve 91/2513 SAYILI BAKANLAR KURULU KARARI İLE YÜRÜRLÜĞE         
   KONULAN YÖNETMELİĞE EK VE DEĞİŞİKLİK GETİREN YÖNETMELİKLERİN                 
          YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ TARİHLERİNİ GÖSTEREN ÇİZELGE                          
------------------------------------------------------------------------------- 
                       Ek ve Değişiklik Getiren Yönetmeliği                     
                        Yürürlüğe Koyan Kararnamenin                            
------------------------------------------------------------------------------- 
             |                |     Farklı Tarihte     |                        
  Tarihi     |     Numarası   |     Yürürlüğe Giren    |     Giriş Tarihi       
             |                |       Maddeleri        |                        
-------------|----------------|------------------------|----------------------- 
22/6/1995    |  95/6986       |          --            |           ?            
             |                |                        |                        
             |                |                        |                        
             |                |                        |                        
------------------------------------------------------------------------------  
                                                                                
                                                                                
                                                                                
----------------------------------------------------------------------------    
  13/12/1991 TARİH ve 91/2513 SAYILI BAKANLAR KURULU KARARI İLE YÜRÜRLÜĞE       
     KONULAN YÖNETMELİĞE EK VE DEĞİŞİKLİK GETİREN YÖNETMELİKLERİN               
             YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ TARİHLERİNİ GÖSTEREN ÇİZELGE                       
----------------------------------------------------------------------------    
                  Ek ve Değişiklik Getiren Yönetmeliği                          
                     Yürürlüğe Koyan Kararnamenin                               
-----------------------------------------------------------------------------   
              |                  |       Farklı Tarihte    |                    
   Tarihi     |    Numarası      |      Yürürlüğe Giren    |    Giriş Tarihi    
              |                  |         Maddeleri       |                    
--------------|------------------|-------------------------|------------------  
              |                  |                         |                    
              |                  |                         |                    
              |                  |                         |                    
              |                  |                         |                    
              |                  |                         |                    
              |                  |                         |                    
              |                  |                         |                    
              |                  |                         |                    
              |                  |                         |                    
              |                  |                         |                    
              |                  |                         |                    
              |                  |                         |                    
              |                  |                         |                    
              |                  |                         |                    
              |                  |                         |                    
              |                  |                         |                    
              |                  |                         |                    
              |                  |                         |                    
              |                  |                         |                    
              |                  |                         |                    
              |                  |                         |                    
              |                  |                         |                    
              |                  |                         |                    
              |                  |                         |                    
              |                  |                         |                    
              |                  |                         |                    
              |                  |                         |                    
              |                  |                         |                    
              |                  |                         |                    
              |                  |                         |                    
              |                  |                         |                    
              |                  |                         |                    
-------------------------------------------------------------------------------