Endeksler
                                                                                
                         RESMİ MÜHÜR YÖNETMELİĞİ                                
                                                                                
    Bakanlar Kurulu Kararının Tarihi  :   8.8.1984, No: 84/8422                 
    İlgili KHK'nin Tarihi             :   8.6.1984, No: 234                     
    Yayımlandığı R. Gazetenin Tarihi  :   12.9.1984, No: 18513                  
    Yayımlandığı Düsturun Tertibi     :   5, Cildi: 24, S.2293                  
                                                                                
    AMAÇ ve KAPSAM:                                                             

    Madde 1 - Bu Yönetmelik, kamu kurum ve kuruluşlarında kullanılan resmi mü-  
hürlerin hangi birim ve kişilerce kullanılacağını, bunların yazı, karakter ve   
standardının tesbit edilmesini ve yaptırılmasında ve kaybolmasında uygulanacak  
esasları belirlemek amacı ile düzenlenmiştir.                                   
                                                                                
    RESMİ MÜHÜRÜN TANIMI:                                                       

    Madde 2 - Resmi mühür; yapımına 3 üncü maddede belirtilen mercilerce karar  
verilip, Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğü'nce imal ve tescil edilen   
ve resmi mühür beratı ile birlikte kullanılma imkanı olan bir araçtır.          
                                                                                
    RESMİ MÜHÜRLERİN KULLANILACAĞI BİRİMLER :                                   

    Madde 3 - Resmi Mühürler yalnızca kuruluş kanunları ve bunlara dayanılarak  
çıkarılan kararnameler gereği kendilerine kamu görevi verilmiş kurum veya kuru- 
luşlarca kullanılabilir.                                                        
    Bu kurum ve kuruluşların hangi birimlerinin mühür kullanacağı               
    a) Cumhurbaşkanlığında Genel Sekreter,                                      
    b) T.B.M. Meclisinde Genel Sekreter,                                        
    c) Başbakanlık, Bakanlık veya bağlı kuruluşlarında ilgili Bakan,            
    d) Bağımsız yargı organlarında Başkan,                                      
    e) Türk Silahlı Kuvvetlerinde Genel Kurmay Başkanı, Kuvvet Komutanları ve   
jandarma Genel Komutanı,                                                        
    f) Üniversiteler ve bağlı kuruluşlarında Yüksek Öğretim Kurulu Başkanı,     
    g) Mahalli İdarelerde İçişleri Bakanı,                                      
    h) Mahkemeler, icra daireleri ve noterlerde Adalet Bakanı,                  
onayı ile tesbit edilir.                                                        
                                                                                
    RESMİ MÜHÜRLERİ KULLANACAK BİRİMLERİN TESBİTİNDE UYULACAK ESASLAR:          

    Madde 4 - Resmi mühürleri kullanacak birimlerin tesbitinde kuruluş kanunla- 
rında yazılı hiyerarşik kademelerden müdürlük ve daha üst kademeler esas alınır.
Bir birim oluşturmayan alt kuruluşlar ile birimlere bağlı yardımcılıklar için   
ayrıca mühür yapılmaz.                                                          
    Mahkemeler ve Türk Silahlı Kuvvetlerine dahil kuruluşlarda kademelerin tes- 
biti özel hükümlerine tabidir.                                                  
    Aynı birim içinde birden fazla kişi ile görevleri gereği tek başına bir bi- 
rim gibi düşünülmesi gereken (Müfettiş, Tapu Kadastro memuru, icra memuru gibi) 
kişilerin mühür kullanması gerektiğinde bu ihtiyacı belirleyen onay ile bu birim
için 1 numaradan başlamak üzere ve sıra takip eden numaralı birden fazla mühür  
yapılabilir.                                                                    
    MÜHÜR STANDARDININ TESBİTİ:                                                 

    Madde 5 - Yapımına 3 üncü maddede belirtilen mercilerce karar verilen mühür-
ler Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğü'nce imal edilir.  Mühür-         
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
lerde kullanılacak yazı karakteri teknik imkanlar gözönüne alınarak bu Genel    
Müdürlükçe incelenip standart olarak belirlenir ve Başbakanlık Hazine ve Dış    
Ticaret Müsteşarlığı onayı ile yürürlüğe konulur.                               
    Yapımda uygulanacak şekil ve ölçüler (Ek - 1)'de gösterilmiştir.            
                                                                                
    RESMİ MÜHÜRLERİN YAPIMI:                                                    

    Madde 6 - Yapılması kararlaştırılan mühürler Darphane ve Damga Matbaası     
Genel Müdürlüğü tarafından imal edilir.                                         
    Bu Genel Müdürlükçe imal edilmemiş resmi mühürler kullanılmaz.              
                                                                                
    RESMİ MÜHÜR SİCİLİ:                                                         

    Madde 7 - Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğü'nde bir resmi mühür    
kütüğü oluşturulur. İmal olunan her mühür için bir sicil numarası verilir ve    
resmi mühür beratı düzenlenir. (Ek:2)                                           
                                                                                
    TESLİM ALMA:                                                                

    Madde 8 - İmal edilen resmi mühürler mühür beratı ile birlikte mahalline    
gönderilir. Bunları teslim alan birim mühür beratına ekli teslim alma formunun  
ay'ını mühür ile mühürleyip imzaladıktan sonra Darphane ve Damga Matbaası Genel 
Müdürlüğü'ne iade eder. Bu form sicil kayıtları ile birleştirilir.              
                                                                                
    RESMİ MÜHÜRLERİN SAKLANMASI VE DEVRİ:                                       

    Madde 9 - Resmi mühürler mühür beratı ile birlikte birimin yetkili memurla- 
rınca muhafaza edilir. Herhangi bir şekilde kayıp edilen beratlara ait mühürler 
kullanılamaz.                                                                   
    Resmi mühür kullanılmasına yetki verilen memurlar yetkililer tarafından is- 
tendiğinde resmi mühür ve beratını ibraz etmek zorundadırlar.                   

    Madde 10 - Görev değişikliği nedeni ile resmi mühürünü devretmesi gereken   
memurlar mühürü beratı ile birlikte devrederler. Devir anında devir teslim tuta-
nağı tanzim edilerek bir örneği bağlı bulunulan bakanlık veya kuruluş başkanlı- 
ğına gönderilir.                                                                
                                                                                
    RESMİ MÜHÜRÜN İADESİ, YENİLENMESİ VE KAYBI:                                 

    Madde 11 - Resmi mühür kullanan birimin unvanının değişmesi veya kaldırılma-
sı nedeniyle mührün iptali gerektiğinde, mühür beratı ile birlikte iptal edil-  
mek üzere Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğüne gönderilir. Gönderme sı- 
rasında beratın arka bölümü doldurularak yetkilisince imzalanır.                

    Madde 12 - Resmi mühürlerin yazılarının okunmayacak kadar silikleşmesi ha-  
linde, yenisi yapılmak üzere durum Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğüne 
bildirilir. Yeni mühürün gönderilmesi ile birlikte eski mühür beratı ile birlik-
te Darphane ve Damga Matbaası Genel Mudürlüğüne iade edilir. Yeni mühür alınma- 
sından itibaren 1 ay içinde eski mühürünü iade etmeyen sorumlular hakkında, Baş-
bakanlığın talebi üzerine ilgililerce idari soruşturma açılması zorunludur.     
                                                                                
    KAYBETME:                                                                   

    Madde 13 - Mühür veya mühür beratı ya da ikisi birden kayıp edildiğinde du- 
rum mühürü kullanan birim tarafından ilgili bakanlık veya kuruluş başkanlığına  
bildirilir. Bildirim üzerine yapılacak kanuni soruşturma sonucuna göre mührün   
kaybolduğu ve yenilenmesi gerektiğine karar verildiği takdirde durum Darphane   
ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğüne iletilir. Mühür kütüğüne gerekli kayıt konu-
larak yeni mühür yapılması sağlanır.                                            
                                                                                
    ÇEŞİTLİ HÜKÜMLER :                                                          

    Madde 14 - Mührün kabartmalı şekli olan resmi soğuk damgalar du bu Yönetme- 
lik hükümlerine tabidir.                                                        
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                

    Madde 15 - Resmi mühürlerin bu Yönetmelik hükümlerine aykırı kullanıldığını,
taklit edildiğini veya Darphane ve Damga Matbaası dışında imal edildiğini öğre- 
nen kamu görevlileri durumu en yakın mülki amire bildirmek zorundadırlar.       
    GEÇİCİ HÜKÜMLER:                                                            

    Geçici Madde 1 - Bu Yönetmeliğin 3 üncü maddesinde belirtilen birimlerin    
amirleri, resmi mühürü kullanacak olanlara ait düzenleyecekleri listeleri bu    
Yönetmeliğin yayımı tarihinden itibaren en geç 2 ay içinde Başbakanlık Hazine   
ve Dış Ticaret Müsteşarlığına gönderirler.                                      
    Yönetmeliğin 4 üncü maddesine göre belirlenen ve 5 inci maddesine göre in-  
celenerek sonuçlandırılan bu listeler resmi mühür sicilinin esasını oluşturur.  

    Geçici Madde 2 - Yönetmeliğin 4 ve 5 inci maddelerine göre kesinleşen bu    
listelerden mühür yapılmasına gerek görülen birimlere daha önce uygun görüldüğü 
şekilde mühür yapılıp gönderilmiş ise beratı alan birim yetkilisi özel bölümdeki
mühür ay'ını mühür ile mühürleyip teslim formunu imzalar ve formu Darphane ve   
Damga Matbaası Genel Müdürlüğüne gönderir.                                      
    Mühür yapılması uygun bulunan birimlerden daha önce uygun görüldüğü şekilde 
mühür yaptırılmamış olanlara yeni mühür yapılarak 12 nci maddedeki esaslara gö- 
re eskisi ile değiştirilir.                                                     
    Bu işlemler iki yıl içinde tamamlanır.  .                                   

    Geçici Madde 3 - Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarihe kadar resmi mühür    
kullanmakta iken mühür kullanmasına gerek görülmeyen birim amirleri ellerindeki 
mühürleri iptal edilmek üzere en geç 6 ay ve her halde iadenin istendiği yazı-  
nın tebliğ edildiği tarihten itibaren 1 ay içinde Darphane ve Damga Matbaası    
Genel Müdürlüğüne iade etmek zorundadırlar.                                     
    YÜRÜRLÜK :                                                                  

    Madde 16 - Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.                  
    YÜRÜTME:                                                                    

    Madde 17 - Bu Yönetmelik hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.               
                                                                     EK:  1     
    TEK SATIRLI MÜHÜR ÖLÇÜLERİ DÖKÜMÜ                                           
    Dıştan İçe Doğru                                                            
    1 - Dış arsata toplam kalınlığı  :  1.4 mm.                                 
    2 - Birinci boşluk               :  3.8 mm.                                 
    3 - Birinci satır                :    2 mm.                                 
    4 - İkinci boşluk                :  3.8 mm.                                 
    5 - Ay-Yıldızlı çap              :   14 mm.                                 
    6 - Toplam çap                   :   36 mm.                                 
    7 - En çok 26 harf                                                          
    İKİ SATIRLI MÜHÜR ÖLÇÜLERİ DÖKÜMÜ                                           
    Dıştan İçe Doğru                                                            
    1 - Dış arsata toplam kalınlığı   :  1.4  mm.                               
    2 - Birinci boşluk                :  1.85 mm.                               
    3 - Birinci satır                 :    2  mm.                               
    4 - İkinci boşluk                 :  1.875mm.                               
    5 - İkinci satır                  :    2  mm.                               
    6 - Üçüncü boşluk                 :  1.875mm.                               
    7 - Ay-Yıldızlı çap               :    14 mm.                               
    8 - Toplam çap                    :    36 mm.                               
    9 - Dış satır en çok 26 harf                                                
   10 - İç satır en çok 21 harf                                                 
                                                                                
  NOT: BU SAYFADA YER ALAN "MÜHÜRLER" İÇİN MEVZUAT KÜLLİYATININ AYNI SAYFASINA  
       BAKINIZ.                                                                 
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    ÜÇ SATIRLI MÜHÜR ÖLÇÜLERİ DÖKÜMÜ                                            
    Dıştan İçe Doğru                                                            
    1 - Dış arsata toplam kalınlığı :   1.4 mm.                                 
    2 - Birinci boşluk              :     1 mm.                                 
    3 - Birinci satır               :     2 mm.                                 
    4 - İkinci boşluk               :     1 mm.                                 
    5 - İkinci satır                :   1.6 mm.                                 
    6 - Üçüncü boşluk               :     1 mm.                                 
    7 - Üçüncü satır                :     2 mm.                                 
    8 - Dördüncü boşluk             :     1 mm.                                 
    9 - Ay - Yıldızlı çap           :    14 mm.                                 
   10 - Toplam çap                  :    36 mm.                                 
   11 - Dış satır en çok 35 harf                                                
   12 - Orta satır en çok 35 harf                                               
   13 - İç satır en çok 21 harf                                                 
                                                  EK: 2                         
                 XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX              
                 XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX              
                 XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX              
                 XXXX                                         XXXX              
                 XXXX                           RESMİ         XXXX              
                 XXXX                        MÜHÜR BERATI     XXXX              
                 XXXX                                         XXXX              
                 XXXX    Örneği yukarıya basılı mühür DarphaneXXXX              
                 XXXX ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğü'nce   XXXX              
                 XXXX yapılmış olup Resmi Mühür Kütüğünün...  XXXX              
                 XXXX ......sırasına kaydedilmiştir.          XXXX              
                 XXXX                                         XXXX              
                 XXXX    Mühür...................'a           XXXX              
                 XXXX aittir ve başka birimlerce kullanılamaz.XXXX              
                 XXXX                                         XXXX              
                 XXXX          Darphane ve Damga Matbaası     XXXX              
                 XXXX                 Genel Müdürü            XXXX              
                 XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX              
                 XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX              
                 XXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXX              
  Sayı:                        /   /19             Sayı:        ..../..../19    
        Darphane ve Damga Matbaası                   Darphane ve Damga Matbaası 
            Genel Müdürlüğü'ne                             Genel Müdürlüğü'ne   
                          İSTANBUL                                     İSTANBUL 
           TESLİM ALMA BELGESİ                                                  
     Yanda uygulama örneği                                                      
bulunan mühür.......sayılı beratı ile         Resmi Mühür-Resmi Mühür beratı,   
birlikte...........günü teslim alınmıştır.     - Kullanılmasına gerek kalmaması,
                                                - Yenilenmesinin gerekmesi,     
                                                - Kaybedilmesi,                 
           Birim Yetkilisinin Ünvanı   :      nedeni ile....................... 
           Adı ve Soyadı               :      nın........gün ve..........sayılı 
           İmzası                      :      onayı gereğince iade edilmiştir.  
                                              Ek:I. Onay                        
                                                     Birim Yetkilisinin Ünvanı: 
                                                     Adı ve Soyadı            : 
                                                     İmzası                   : 
NOT: BU SAYFADA YER ALAN "MÜHÜRLER" İÇİN MEVZUAT KÜLLİYATININ AYNI SAYFASINA    
     BAKINIZ.