Endeksler
                 YABANCI SİLAHLI KUVVETLERE BAĞLI GEMİLERİN TÜRK                
                   İÇSULARINA VE LİMANLARINA GELİŞLERİ VE BU                    
                     SULARDAKİ HAREKET VE FAALİYETLERİNE                        
                             İLİŞKİN YÖNETMELİK                                 
                                                                                
    Bakanlar Kurulu Kararının Tarihi  :  24.11.1983,   No  : 83/7467            
    Dayandığı Kanunların Tarihi       :  24.4.1930,    No  : 1593               
                                         15.7.1950,    No  : 5682               
                                         15.7.1950,    No  : 5683               
                                         20.5.1982,    No  : 2674               
    Yayımlandığı R. Gazetenin Tarihi  :  15.12.1983,   No  : 18252              
    Yayımlandığı Düsturun Tertibi     :  5, Cildi: 23,  S.   1780               
                                                                                
                             BİRİNCİ BÖLÜM                                      
                      Amaç, Kapsam ve Tanımlar                                  

    Madde 1 - Bu Yönetmelik, 24 Nisan 1930 gün ve 1593 sayılı Umumi Hıfzıssıhha 
Kanunu, 15 Temmuz 1950 gün ve 5682 sayılı Pasaport Kanunu, 15 Temmuz 1950 gün   
ve 5683 sayılı Yabancıların Türkiye'de İkamet ve Seyahatleri Hakkında Kanun ile 
20 Mayıs 1982 gün ve 2674 sayılı Karasuları Kanununa dayanılarak, barış zama-   
nında yabancı Silahlı Kuvvetlere bağlı gemilerin Türk İçsularına ve limanla-    
rına gelişlerine ve buralardaki hareket ve faaliyetlerine ilişkin ilke ve yön-  
temleri belirler.                                                               

    Madde 2 - Bu Yönetmelik yabancı Silahlı Kuvvetlere bağlı bütün gemileri     
kapsar.                                                                         

    Madde 3 - Bu Yönetmelikte kullanılan bazı deyimlerin tanımlamaları aşağı-   
dadır.                                                                          
    1) Silahlı Kuvvetler Gemileri:                                              
    A - Savaş Gemileri:                                                         
    Bir Devletin Silahlı Kuvvetlerine bağlı olup, bu Devletin yetkili makamları 
tarafından usulüne uygun şekilde atanmış ve ismi belirli hizmet listelerinde    
veya eşiti belgelerde kayıtlı ve emrinde Silahlı Kuvvetler disiplini altında    
yönettiği personeli olan bir subayın komutasındaki gemidir.                     
    B - Silahlı Kuvvetlere Bağlı Diğer Gemiler:                                 
    Bir Devletin Silahlı Kuvvetlerine bağlı veya adına çalışan, muvazzaf kadro  
statüsünde olsun veya olmasın, Silahlı Kuvvetler disiplinine uygun personeli    
bulunsun veya bulunmasın resmi bir görevi olan ve ticari eşya veya ücretli yol- 
cu taşımayan herhangi bir gemidir.                                              
    2) İçsular:                                                                 
    20 Mayıs 1982 tarihli ve 2674 sayılı Karasuları Kanunu ile 29 Mayıs 1982    
tarihli ve 8/4742 sayılı Bakanlar Kurulu Kararında belirtilen sulardır.         
    3) Limanlar:                                                                
    Şekli ve sınırları 14 Nisan 1925 tarihli ve 618 sayılı Limanlar Kanununun   
2. maddesi hükmüne göre çıkarılan tüzük ve yönetmeliklerle belirlenen, deniz    
vasıtalarının emniyetle barınmalarını, yükleme, boşaltma yapmalarını, yolcu in- 
dirip bindirmelerini teminen gerekli araç, gereç ve personelle donatılan deniz  
tesisleridir.                                                                   
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    4) Demir Yerleri:                                                           
     Normal olarak, karasuları içinde gemilerin yük alması, boşaltılması veya   
demirlenmesi için ayrılmış veya tamamen ya da kısmen karasuları dış sınırının   
dışında kalan demir sahalarıdır ve karasuları içerisinde kabul edilirler.       
    5) Resmi Ziyaretler:                                                        
    Türkiye Cumhuriyeti Hükümetinin resmi çağrısına uymak veya önemli ulusal    
veya uluslararası bir gösteriye katılmak amacıyla ya da ziyaret isteminde bulu- 
nan Devletin bu nitelikte bir ziyareti istemesi halinde, Yabancı Silahlı Kuv-   
vetlere bağlı gemilerin Türk limanlarına yapacakları ziyaretlere "Resmi Ziya-   
ret" denilir.                                                                   
    6) Gayrıresmi Ziyaretler:                                                   
    Herhangi bir ulusal veya uluslararası gösteriye katılma amacı güdülmeden,   
daha çok iki ülke arasında dostluk bağlarını kuvvetlendirmek ve Silahlı Kuvvet- 
ler arasında karşılıklı iyi ilişkiler kurmak ve sürdürmek amacına yöneltilmiş   
olarak veya ziyaret isteminde bulunan Devletin, bu nitelikte bir ziyareti iste- 
mesi halinde, Yabancı Silahlı Kuvvetlere bağlı gemilerin Türk limanlarına yapa- 
cakları ziyaretlere "Gayrıresmi Ziyaret" denilir.                               
    7) Olağan Ziyaretler:                                                       
    Yabancı Silahlı Kuvvetlere bağlı gemilerin; Türk Silahlı Kuvvetleri ile     
birlikte yapacakları manevra, tatbikat ve eğitimlere katılmak veya arama- kur-  
tarma, ufak tamirler ve lojistik destek sağlamak amacıyla Türk limanlarını ziya-
retlerine "Olağan Ziyaret' denilir.                                             
    8) Nükleer Gemi:                                                            
    Nükleer güçle işleyen gemidir. Nükleer madde veya nükleer silah taşıyan ge- 
miler de, bu Yönetmelik hükümlerinin uygulanması bakımından, nükleer gemi ka-   
bul edilir.                                                                     
    9) Nükleer Yakıt:                                                           
    Nükleer fisyon olayı ile enerji üretme yeteneği olan maddedir.              
    10) Radyoaktif Ürün ve Artıklar:                                            
    Nükleer yakıt ve nükleer yakıtın kullanılması sonucu nötron bombardımanı    
ile açığa çıkan veya radyoaktif hale gelen maddedir.                            
    11) Nükleer Güç:                                                            
    Bir geminin hareketi için veya diğer bir amaçla nükleer reaktörle üretilen  
güçtür.                                                                         
    12) Nükleer Reaktör:                                                        
    Nükleer yakıt içeren zincirleme reaksiyonla bir nükleer fisyon olayının     
meydana gelebileceği ortamı kapsayan tesisdir.                                  
    13) Nükleer Zarar:                                                          
    Nükleer yakıtın veya radyoaktif ürünler veya artıkların radyoaktif niteli-  
ğinden veya radyoaktif niteliğinin, zehirleyici, patlayıcı veya diğer tehlikeli 
niteliği ile karışımından doğan veya bunların neden olduğu can kaybı veya vü-   
cutca yaralanma veya biyolojik hasar ve mal kaybı veya hasarı veya mallar üze-  
rinde kullanma olanağının kaybolması anlamına gelir.                            
    14) Nükleer Kaza:                                                           
    Nükleer zararı meydana getiren, aynı kaynağa sahip olay veya olaylar seri-  
sidir.                                                                          
    15) Nükleer Enerji:                                                         
    Nükleer fisyon veya nükleer transformasyon esnasında bağımsız kalan bütün   
enerji türlerine verilen isimdir.                                               
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    16) Nükleer Olay:                                                           
    Nükleer reaktörlü bir tesiste normal işletme şartlarının dışına çıkılarak   
radyoaktif kirlenme veya bir infilak olasılığının artması ya da kirlenme gibi   
beklenmeyen bir olaydır.                                                        
                             İKİNCİ BÖLÜM                                       
                                 Ziyaret                                        

    Madde 4 - Yabancı Silahlı Kuvvetlere bağlı gemiler Türk içsuları ve liman-  
larında bulundukları sürece, Türk mevzuatına, uluslararası hukuk ilkelerine ve  
anlaşmalara aykırı hareket edemezler.                                           

    Madde 5 - Yabancı Silahlı Kuvvetlere bağlı gemiler Türk karasuları, içsula- 
rında ve limanlarında bulundukları sürece milli bayraklarını görünür bir yere   
çekmek zorundadırlar.                                                           

    Madde 6 - Yabancı Silahlı Kuvvetlere bağlı gemiler Türk içsuları ve liman-  
larında bulundukları sürece;                                                    
    1) Türkiye'nin toprak bütünlüğünü, siyasal bağımsızlığını ve güvenliğini    
tehdit eder nitelikte, herhangi bir davranışta bulunamazlar.                    
    2) Türkiye'nin güvenliği veya savunması zararına olacak şekilde araştırma,  
gözetleme ve bilgi toplama amacına yönelmiş herhangi bir eyleme girişemezler    
veya Türkiye'nin savunmasını ve güvenliğini etkilemek amacına yönelmiş herhangi 
bir propaganda faaliyetinde bulunamazlar.                                       

    Madde 7 - Yabancı Silahlı Kuvvetlere bağlı gemilerin, Türk içsuları ve li-  
manlarında bulundukları süre içerisinde, sebep oldukları zararlar yetkili Türk  
Mahkemelerince tespit edilir. Zararı veren geminin bayrağını taşıdığı devlet,   
uluslararası hukuk ilkeleri ve anlaşmalar çerçevesinde, bu zararı tazminle mü-  
kelleftir.                                                                      

    Madde 8 - Yabancı Silahlı Kuvvetlere bağlı gemiler, Türk içsularında ve     
limanlarında ziyaret istem formunda (EK - 1) belirtilen haberleşme frekansla-   
rından başkasını kullanamazlar; özel anlaşmalarla kabul edilmiş manevra, tatbi- 
kat ve eğitimler haricinde, önceden Türk Hükümetinin iznini almadıkça aktif ve  
pasif sualtı dinleme, tespit, izleme ve teşhis cihazlarını kullanamazlar.       

    Madde 9 - Türk içsuları ve limanlarını ziyaret etmek amacıyla izin almış    
bulunan yabancı Silahlı Kuvvetlere bağlı gemilere uçak veya helikopterler refa- 
kat ettiği veya doğrudan doğruya kuvvetin bünyesinde bu tür vasıtalar bulunduğu 
takdirde, bunlar havayolu ile Türk hava sahasına giremezler. Yabancı Silahlı    
Kuvvetlere bağlı gemiler, Türkiye Cumhuriyeti Hükümetinin izni olmadan bünyele- 
rindeki uçak ve helikopterleri Türk hava sahası içerisinde uçuramazlar.         

    Madde 10 - Özel anlaşmalarla kabul edilmiş manevra, tatbikat ve eğitimler   
haricinde; önceden Türk Hükümetinin izni alınmadıkça, yabancı Silahlı Kuvvetler 
gemileri, Türk içsuları ve limanları ile hava sahasında, herhangi bir maksatla  
manevra ve tatbikat yapamazlar ve top, torpido, güdümlü mermi vesair silahlar-  
la, atış ve eğitim düzenleyemezler.                                             

    Madde 11 - Yabancı Silahlı Kuvvetlere bağlı gemiler; Türk içsuları ve li-   
manlarında bulundukları sürece;                                                 
    1) Türk Hükümetinin izni olmaksızın sondaj çalışmaları, dalış, hidrografi   
ve oşinografik araştırmalar ve ölçmeler yapamazlar, deniz işaretleri koyamaz-   
lar, yerlerini veya karekterlerini değiştiremezler, yasak bölgelerin resimleri- 
ni çekme gibi faaliyetlerde bulunamazlar ve niteliği ne olursa olsun ilmi ve    
askeri araştırma yapamazlar.                                                    
    2) Gemilerde bulunan dalgıç ve kurbağa adamlar her ne amaçla olursa olsun   
dalış yapamazlar. Ancak, acil olarak karina kontrolü veya tamirini gerektiren   
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
hallerde, en yakın liman Başkanlığı ve yerel Türk deniz/bölge/saha Komutanı ve- 
ya onun bulunmadığı durumlarda yerel Garnizon Komutanlığının izni ile sözü ge-  
çen personele dalış yaptırılabilir. Bu tür bir iznin verilmesi halinde, ilgili  
yerel makam durumdan, Deniz Kuvvetleri Komutanlığını haberdar eder.             
    3) Sintine boşaltması yapamazlar, denize çöp atamazlar ve her ne şekilde    
olursa olsun denizleri kirletici nitelikte herhangi bir davranışta, bulunamaz-  
lar.                                                                            

    Madde 12 - Yabancı Silahlı Kuvvetlere bağlı gemilerin; Türk içsuları veya   
limanlarında bulundukları sürede meydana gelebilecek çarpışma, karaya oturma ve 
geminin batması gibi herhangi bir kaza veya olağanüstü durumda gemi komutanının 
durumu en yakın Liman Başkanlığına ve yerel Türk deniz/bölge/saha Komutanına,   
onun bulunmadığı hallerde yerel Garnizon Komutanına bildirmesi veya gemilerin   
ait olduğu Devletin Büyükelçiliğinin durumu Türk Hükümeti yetkili makamlarına   
bildirerek, kazaya uğrayan gemiye Türk yetkili makamları tarafından yardım      
edilmesi hususunda başvurması halinde, kazaya uğrayan yabancı Silahlı Kuvvetle- 
re bağlı gemilere gerekli kurtarma ve onarım yardımı yapılabilir. Türk yetkili  
makamları, meydana gelen kazanın yarattığı tehlikenin makul bir süre içinde gi- 
derilmemesi halinde duruma müdahale ederek masrafları geminin ait olduğu Devlet 
tarafından ödenmek üzere, gerekli emniyet tedbirlerini aldırabilirler.          

    Madde 13 - Barış zamanında yabancı Silahlı Kuvvetlere bağlı gemilerin Türk  
içsularına ve limanlarına gelebilmeleri ve bu sularda kalabilmeleri için söz-   
konusu gemilerin ait olduğu Devletin, aşağıdaki maddelerde belirtilen yöntemle- 
re uygun olarak Ek - 1'deki" Ziyaret İstem Formu" ile birlikte asgari 15 gün    
olmak üzere mümkün olduğu kadar önceden Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti yetkili    
makamlarına başvurarak izin almaları gerekir.                                   
    Yabancı Devletlerin bu Yönetmelik kurallarına uygun olarak yapacakları zi-  
yaret izin istemleri ile ilgili değişiklik tekliflerini Ziyaret İstem Formunda  
beyan edilen ziyaret tarihinden en az 7 gün önce aynı şekilde Türk yetkili ma-  
kamlarına bildirmeleri gereklidir. (1)                                          

    Madde 14 - Yabancı Silahlı Kuvvetlere bağlı gemilerin Türk içsuları veya    
limanlarına yapacakları ziyaretler, "Resmi","Gayrıresmi" ve "Olağan" olmak üze- 
re üç biçimde yapılabilir. Bu ziyaretlerde aşağıdaki yöntemler uygulanır:       
    1) Resmi Ziyaretler:                                                        
    A - Resmi ziyaretlerle ilgili izin istemleri, geminin bağlı olduğu Devlet   
Hükümeti tarafından ve diplomatik yoldan Türk Dışişleri Bakanlığına yapılır.    
Dışişleri Bakanlığı, Resmi ziyaret istemi konusunda, Genelkurmay Başkanlığı,    
İçişleri, Sağlık ve Sosyal Yardım ve Ulaştırma Bakanlıkları ile gerekli gördü-  
ğü diğer Bakanlık ve kuruluşların görüşlerini alarak istemi yanıtlar ve sonuç-  
tan bu makamlara haberdar eder. Ziyaret isteminin olumlu karşılanması halinde   
Genelkurmay Başkanlığının vereceği emir üzerine Deniz Kuvvetleri Komutanlığı    
ziyaretin yapılacağı bölgedeki ast komutanlıklara gerekli emir ve direktifleri  
verir ve bu husustaki uygulamalardan Genelkurmay Başkanlığını, Dışişleri, Milli 
Savunma, İçişleri, Sağlık ve Sosyal Yardım, Ulaştırma Bakanlıklarını, Başbakan- 
lık Deniz Müsteşarlığını ve ziyaret yapılacağı bölgedeki en yüksek askeri maka- 
mı haberdar eder.                                                               
    B - Resmi ziyaret amacıyla Türk Limanlarına gelecek yabancı Silahlı Kuvvet- 
lere bağlı gemiler, uluslararası usullere uygun olarak ve 21 pare top atışını   
geçmeyecek şekilde selamlamada bulunabilirler.                                  
------------------                                                              
(1) 7/8/1997 tarih ve 97/9762 sayılı Yönetmelik ile; Bu maddenin birinci fıkra- 
    sında yeralan "30 gün" ibaresi "15 gün" ikinci fıkrasında yeralan "15 gün"  
    ibaresi de "7 gün" olarak değiştirilmiş ve metne işlenmiştir.               
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    2) Gayrıresmi Ziyaretler:                                                   
    A - (Değişik: 22/2/1994-94/5356 K.) Gayriresmi ziyaretlerle ilgili izin is- 
temleri, geminin ait olduğu Devletin Türkiye Cumhuriyeti nezdindeki Deniz Ataşe-
si, olmadığı takdirde diğer askeri ataşe tarafından Ek-1'deki "Ziyaret İstek    
Formu" ile birlikte ve Genelkurmay Başkanlığının konuya ilişkin Yönergesinde    
belirtildiği şekilde Türkiye Cumhuriyetinin yetkili askeri makamlarına (Genel-  
kurmay Başkanlığı adına Deniz Kuvvetleri Komutanlığına) yapılır. NATO ülkelerine
ait gemilerin NATO harekat komutası/kontrolu altında iken, Türk limanlarını     
ziyaretlerine ilişkin olarak, NATO ülkelerince mutabık kalınmış usuller çerçeve-
sinde, gemilerin harekat komutası/kontrolu yetkisi verilmiş NATO komutanı tara- 
fından Türkiye Cumhuriyetinin yetkili askeri makamlarına (Genelkurmay Başkanlığı
adına Deniz Kuvvetleri Komutanlığına) Ek-1'de belirtilen "Ziyaret İstek Formu"  
ile talep yapılır. Deniz Kuvvetleri Komutanlığı, istemle ilgili olarak Genel-   
kurmay Başkanlığı, İçişleri, Dışişleri, Sağlık, Ulaştırma bakanlıkları ile      
Denizcilik Müsteşarlığının görüşlerini alarak istemi yanıtlar. Yanıt olumlu     
ise, ziyaretin yapılacağı bölgedeki ast komutanlıklara gerekli emir ve direk-   
tifleri verir ve durumdan Genelkurmay Başkanlığı, Milli Savunma, İçişleri,      
Dışişleri, Sağlık, Ulaştırma bakanlıklarını, Denizcilik Müsteşarlığını ve       
bölgesindeki en yüksek askeri makamı haberdar eder.                             
    B - Gayrıresmi ziyarette bulunan yabancı Silahlı Kuvvetlere bağlı bir gemi- 
nin top atışıyla selamlamada bulunulabilmesi için yerel deniz/bölge/saha Komu-  
tanlığı veya yerel garnizon komutanının mutabakatını alması gereklidir.         
    3) Olağan Ziyaretler:                                                       
    A - Olağan ziyaretlerle ilgili izin istemlerinde de gayrıresmi ziyaretlerde 
uygulanan yöntemlere uyulur.                                                    
    B - Olağan ziyaretler topla selamlama dahil hiçbir protokolu gerektirmez.   
    Ziyarette bulunan gemilerin denizcilikle ilgili gereksinim ve faaliyetleri, 
geminin ait olduğu Devletin Deniz Ateşesi olmadığı takdirde diğer Askeri Ataşe  
ile Deniz Kuvvetleri Komutanlığı arasında saptanır.                             

    Madde 15 - (Değişik: 7/8/1997-97/9762 K.)                                   
    Yabancı Silahlı Kuvvetlere bağlı gemilerin "Resmi ziyaretler" amacıyla Türk 
limanlarına varış ve bu limanlardan ayrılış zamanlarının; resmi tatil günleri-  
ne rastlamaması, iş günlerinde de 08.00-17.00 mahalli saatleri arasında olması  
gerekmektedir.                                                                  
    Ancak, zaruri hallerde bu gemilerin, resmi tatil günlerinde Türk limanları- 
na varmalarına ve bu limanlardan ayrılmalarına Başbakanlık tasvibi ile izin     
verilir.                                                                        
                                                                                

    Madde 16 - Yabancı Silahlı Kuvvetlere bağlı gemiler bir Deniz Komutanının   
veya Liman Başkanının bulunduğu bütün Türk limanlarında, bu makamların kendile- 
rine gösterecekleri demir yerlerine demirlemek, iskele veya rıhtımlara yanaş-   
mak zorundadırlar.                                                              
    Bu gemilere ait deniz vasıtaları da gösterilen yerlerin dışına yanaşamazlar 
ve mutad teçhizat dışında silah bulunduramazlar.                                
    Yabancı Silahlı Kuvvetlere ait gemi Komutanlığı, personel ve malzeme naklin-
de, kullandığı deniz vasıtalarının sahile yanaştığı yerlerde emniyet için gemi  
polisi ve gemi ile muhabere için gerekli personeli bulundurabilir.              

    Madde 17 - Liman ziyaretleri sırasında yabancı Silahlı Kuvvetlere bağlı ge- 
milerin personeli ancak mahallin en büyük mülki amirinin, garnizon, komutanının 
görüşünü alarak vereceği izin ile 5682 sayılı Pasaport Kanunu ve 5683 sayılı Ya-
bancıların Türkiye'de ikamet ve Seyahatleri Hakkında Kanun hükümlerine uygun    
olarak sahile çıkabilirler. Mütekabiliyet esası gözönünde bulundurulmak suretiy-
le gemi komutanı tarafından gemi personelinin adını, soyadını ve rütbesini ihti-
va eden bir listeye yerel mülki amirliğe verilir. Anılan personel silah taşıya- 
maz.                                                                            
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    Merasim ve gösteri için sahile silahlı kıt'a çıkarılmak istendiği takdirde, 
yerel deniz/bölge/saha veya garnizon komutanlığından izin alınması ve yapılacak 
merasim ve gösteri hakkında gerekli bilginin verilmesi zorunludur.              
    Subaylar resmi ziyaretlerinde kılıçlarını taşıyabilirler.                   

    Madde 18 - Türk içsularında veya limanlarında bulunan değişik ülkelerin Si- 
lahlı Kuvvetlerine bağlı gemiler ve gemi personeli, birbirlerine karşı hasmane  
tavır takınamazlar ve herhangi bir gemiyi durdurmak, aramak, takip, taciz ve    
tahrip etmek,ele geçirmek, herhangi bir uçağı zorunlu inişe zorlamak ve tahrip  
etmek gibi davranışlarda bulunamazlar.                                          

    Madde 19 - Bu Yönetmelik hükümleri uyarınca, yabancı Silahlı Kuvvetlere     
bağlı gemilere ziyaret ve sair maksatlarla verilmiş herhangi bir izin Türkiye   
Cumhuriyeti Hükümetinin gerek görmesi halinde, gemilerin bağlı oldukları Dev-   
letlerin yetkili makamlarını haberdar etmek suretiyle kısıtlanabilir veya tama- 
men kaldırılabilir. Böyle bir durumda, Türk İçsularında veya limanlarında bulu- 
nan yabancı Silahlı Kuvvetler gemileri, kendilerine bildirilecek süre içinde    
denize açılarak, açık denize çıkarlar veya kendilerine gösterilecek başka bir   
liman veya demir yerine intikal ederler.                                        
    Bununla birlikte, yabancı Silahlı Kuvvetlere bağlı gemiler, önce verilen    
iznin kısıtlanması veya kaldırılması nedeniyle kendilerine gösterilecek başka   
bir liman veya demir yerine gitmek istemedikleri takdirde diplomatik yoldan     
Türkiye Cumhuriyeti Hükümetine başvuruyla izin işlemini kaldırtarak, Türk içsu- 
larını ve limanlarını terkedebilirler.                                          
    Fırtına, kaza veya yangın gibi olağanüstü bir durum nedeniyle tahsisli de-  
mir yerini terketmek mecburiyetinde kalan yabancı savaş gemileri durumu en ya-  
kın yerel deniz/bölge/saha komutanlığına ve liman başkanlığına bildirmek mec-   
buriyetindedirler.                                                              

    Madde 20 - Ziyaret programı ve ziyaret sırasında takip edilecek hareket     
tarzı, ziyaret isteminde bulunan Devletin Deniz ateşesi, olmadığı takdirde di-  
ğer Askeri Ataşe ile Deniz Kuvvetleri Komutanlığı arasında kararlaştırılır.     

    Madde 21 - Türk Hükümetinin ayrıca izni olmadıkça, ziyarette bulunan gemi-  
ler hiçbir şekilde ziyaret süresini aşamazlar.                                  
                                                                                
                             ÜÇÜNCÜ BÖLÜM                                       
     Yabancı Silahlı Kuvvetlere Bağlı Nükleer Gemilerin Ziyaretlerine           
                        İlişkin İlave Hususlar                                  
                                                                                

    Madde 22 - (Değişik: 3.12.1987 - 87/12335 K.)                               
    Yabancı Silahlı Kuvvetlere bağlı nükleer gemilerin Türk içsularına ve li-   
manlarına yapacakları resmi, gayrıresmi ve olağan ziyaretler için ilgili hükü-  
met tarafından, en az 30 gün önceden Ek-1 deki Ziyaret İstem Formu ile Türkiye  
Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığına müracaat edilir. (1)                          

    Madde 23 - Yabancı Silahlı Kuvvetlere bağlı nükleer gemilerin Türk içsula-  
rını ve limanlarını ziyaretleri ile ilgili değişiklik istemlerinin ziyaret ta-  
rihinden en az 15 gün önce Dışişleri Bakanlığına bildirilmesi gerekir. (2)      

    Madde 24 - Dışişleri Bakanlığı başvuruyu Genelkurmay Başkanlığına, Milli    
Savunma, Adalet, İçişleri, Sağlık ve Sosyal Yardım, Ulaştırma Bakanlıkları ile  
Türkiye Atom Enerjisi Kurumu Başkanlığına ve Milli Güvenlik Kurulu Genel Sek-   
terliğine göndererek görüşlerini ister. Adı geçen makamlar müracaatı inceleye-  
rek bu konudaki görüşlerini en kısa zamanda Dışişleri Bakanlığına gönderirler.  
Dışişleri Bakanlığı gelen görüşleri değerlendirerek müracaata ilişkin nihai ka- 
rarı verir ve bunu ilgili Büyükelçiliğe bildirir.                               
------------------                                                              
(1) Bu maddede yeralan "60 gün" ibaresi, 7/8/1997 tarih ve 97/9762 sayılı Ba-   
    kanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan yönetmeliğin 3 üncü maddesi ile  
    "30 gün" olarak değiştirilmiş ve metne işlenmiştir.                         
(2) Bu maddede yeralan "30 gün" ibaresi, 7/8/1997 tarih ve 97/9762 sayılı Ba-   
    kanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan yönetmeliğin 4 üncü maddesi ile  
    "15 gün" olarak değiştirilmiş ve metne işlenmiştir.                         
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                

    Madde 25 - Ziyaret isteminin uygun görülmesi halinde 24 ncü maddedeki kara- 
rın ilgili Büyükelçiliğe bildirilmesini takiben T.C. Hükümeti ile müracaatçı    
hükümet arasında ziyaretin koşullarını saptayan yazılı bir mutabakat düzenlenir.

    Madde 26 - Ziyaret isteminde bulunan ülke ile yürütülecek yazılı mutabakat  
müzakereleri Dışişleri Bakanlığı koordinatörlüğünde ilgili kuruluşların temsil  
edildikleri bir heyet tarafından yürütülür.                                     

    Madde 27 - 25 nci maddedeki yazılı mutabakat ziyaretin gerçekleştirileceği  
tarihten 15 gün önce sonuçlandırılır ve ziyaretin yapılacağı liman bölgesinde   
gerekli güvenlik önlemlerinin alınabilmesini teminen ilgili kuruluşlara duyuru- 
lur.(1)                                                                         

    Madde 28 - Dışişleri Bakanlığınca yapılacak bildirimden itibaren 15 gün     
içersinde, ziyaretin yapılacağı limanın bulunduğu ilin valisinin veya görevlen- 
direceği vali yardımcısının başkanlığında; limanda bölge liman ve deniz işleri  
müdürlüğü teşkilatı varsa Bölge Müdürü, Liman Başkanı, Liman İşletme Müdürü;    
Türkiye Atom Enerjisi Kurumu Başkanlığınca görevlendirilecek temsilciler, İl    
Jandarma Alay Komutanı, varsa Sahil Güvenlik Deniz Komutanı, Emniyet Müdürü,    
varsa İl Savunma Sekreteri, İl Sivil Savunma Müdürü, Sağlık Müdürü, Devlet Me-  
teoroloji İşleri Genel Müdürlüğü temsilcisi,Sahil Sıhhiye Teşkilatı Temsilcisi, 
Gümrük İdaresi temsilcisi, Belediye Başkanı ve varsa yerel Deniz/Bölge/Saha     
Komutanlığı temsilcisinden oluşan bir komisyon toplanarak çeşitli durumların    
gerektireceği ihtiyaçları karşılayacak şekilde bir "önlem planı" ile bir "Teh-  
likeli Durum Planı" hazırlar.(2)                                                
    Yabancı Silahlı Kuvvetlere bağlı Nükleer Gemilerin ziyaret edecekleri lima- 
nın münhasıran bir ilçe sınırları içerisinde bulunması halinde o ilçe kaymakamı 
da Komisyona üye olarak katılır.                                                

    Madde 29 - Önlem planında; ziyaret sırasında liman içinde alınacak önlemler,
emniyet, haberleşme, yangın, zabıta, sağlık güvenliği ve radyasyon kontrolu ön- 
lemleri belirtilir.                                                             
    Tehlikeli Durum planında ise; bir tehlike halinde, bu tehlikeden etkilene-  
cek bölgedeki halkın radyasyon tehlikesinin gerektireceği asgari süre içerisin- 
de boşaltılacağı bir kontrol bölgesi ile tehlikenin artması halinde limanın     
azami süratle boşaltılmasına ilişkin yeni bir kontrol bölgesi yapımı, boşaltma  
planları ve gerekli görülebilecek diğer hususlar belirtilir.                    

    Madde 30 - Önlem ve Tehlikeli Durum Planlarının uygulanmasından ve gelişen  
şartlara uyacak biçimde zamanla geliştirilip değiştirilmesinden ziyaretin yapı- 
lacağı limanın bulunduğu ilin valisi sorumludur.                                

    Madde 31 - Nükleer gemi, Türk içsularında veya limanlarında bulunduğu veya  
buralara yaklaştığı sırada, gemide çevreye zarar vermesi olası bir kaza veya    
böyle bir kazaya yol açabilecek tehlikeli bir durumun meydana gelmesi halinde   
geminin komutanı en seri haberleşme vasıtasıyla en yakın Liman Başkanı, yerel   
Türk Deniz/Bölge/saha komutanı veya yerel garnizon komutanı alınabilecek ilk    
önlemlere yardımcı olmak üzere gerekli bilgilerle birlikte, durumdan haberdar   
eder.                                                                           
    Raporu alan makam durumu mahallin en büyük mülki amiri kanalıyla Genelkur-  
may Başkanlığına, Dışişleri Bakanlığına, Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığına,   
Ulaştırma Bakanlığına, Türkiye Atom Enerjisi Kurumu Başkanlığına, Sahil Güvenlik
Deniz Komutanlığına, Bölge Liman ve Deniz İşleri Müdürlüğüne bildirir. Bu makam-
lar alınacak önlemleri kararlaştırırlar.                                        
------------------                                                              
(1) Bu maddede yeralan "45 gün" ibaresi, 7/8/1997 tarih ve 97/9762 sayılı Ba-   
    kanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan yönetmeliğin 5 inci maddesi ile  
    "15 gün" olarak değiştirilmiş ve metne işlenmiştir.                         
(2) Bu fıkrada yeralan "45 gün" ibaresi, 7/8/1997 tarih ve 97/9762 sayılı Ba-   
    kanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan yönetmeliğin 6 ncı maddesi ile   
    "15 gün" olarak değiştirilmiş ve metne işlenmiştir.                         
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                 DÖRDÜNCÜ BÖLÜM                                 
                                  Son Hükümler                                  
                                                                                

    Madde 32 - Yabancı Silahlı Kuvvetlere bağlı gemilerin Türk içsularına ve    
limanlarına gelişleri ve buralardaki hareket ve faaliyetleri ile ilgili olarak, 
Türkiye'nin taraf olduğu ikili ve çok taraflı anlaşmaların hükümleri saklıdır.  

    Madde 33- Bu yönetmelik hükümlerine uygun hareket etmeyen yabancı Silahlı   
Kuvvetlere bağlı gemiler Türk Limanlarını, içsularını ve karasularını terke     
davet edilir. Gemi bu davete uymakla yükümlüdür.                                

    Madde 34 - Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girmesi ile, Bakanlar Kurulunun        
27/12/1978 tarihli ve 7/17114 sayılı kararı ile 20 Şubat 1979 tarihli ve 16556  
sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe giren "Yabancı Silahlı Kuvvetlere 
Ait Gemilerin Türk Karasularından Geçişleri, Türk İçsularına ve Limanlarına     
Gelişleri ve Bu Sulardaki Hareket ve Faaliyetlerine İlişkin Yönetmelik" yürür-  
lükten kaldırılmıştır.                                                          

    Madde 35 - Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.                  

    Madde 36 - Bu Yönetmelik hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.               
                                                                                
                                                                     Ek : 1     
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                   ZİYARET İSTEK FORMU (Değişik:7/8/1997-97/9762 K.)            
                                                                                
    1. Ziyaretin Şekli (Resmi, gayriresmi veya olağan )                         
    2. Ziyaretin amacı: (Tatbikat, eğitim, ikmal, onarım vs)                    
    3. Ziyaret Edilmesi İstenilen Limanlar                                      
    4. Gemi (lerin) ismi, sınıfı, tipi                                          
    5. Gemi (lerin) boyu, eni, çektiği su ve tahrik sistemi                     
    6. Gemi (lerin) geliş ve ayrılış tarihi                                     
    7. Gemi (lerin) Komutanının ismive rütbesi                                  
    8. Gemi veya birlikteki komutandan daha üst rütbeli askeri veya sivil       
       şahsın ismi, rütbesi, makamı                                             
    9. Gemide bulunan personel miktarı (subay, astsubay, er )                   
   10. Varsa başka ülke tabiyetindeki personelin kimlikleri                     
   11. Ziyaret sırasında karşılanması istenilen lojistik ihtiyaçlar             
   12. Ziyaret sırasında kullanılacak muhabere frekansları                      
   13. Normal işletim koşullarında suya salınan radyoaktivite miktarı           
   14. Mülki, mahalli ve/veya askeri makamlara ziyaret isteği                   
   15. Varsa diğer istekler                                                     
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
------------------------------------------------------------------------------  
|                                                                            |  
|        24/11/1983 TARİH VE 83/7467 SAYILI BAKANLAR KURULU KARARI İLE       |  
|                YÜRÜRLÜĞE KONULAN YÖNETMELİĞE EK VE DEĞİŞİKLİK              |  
|            GETİREN YÖNETMELİKLERİN YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ TARİHLERİNİ             |  
|                             GÖSTEREN ÇİZELGE                               |  
|----------------------------------------------------------------------------|  
|                                                                            |  
|                   Ek ve Değişiklik Getiren Yöntmeliği                      |  
|                       Yürürlüğe Koyan Kararnamenin                         |  
|----------------------------------------------------------------------------|  
|             |                 |                       |                    |  
|             |                 |      Farklı Tarihte   |                    |  
|             |                 |     Yürürlüğe Giren   |       Yürürlüğe    |  
| Tarihi      |    Numarası     |         Maddeleri     |      Giriş Tarihi  |  
|-------------|-----------------|-----------------------|--------------------|  
| 23/9/1986   |    86/11074     |            -          |       24/10/1986   |  
| 3/12/1987   |    87/12335     |            -          |       13/12/1987   |  
| 22/2/1994   |    94/5356      |            -          |       18/5/1994    |  
| 7/8/1997    |    97/9762      |            -          |       20/8/1997    |  
|             |                 |                       |                    |  
|             |                 |                       |                    |  
|             |                 |                       |                    |  
|             |                 |                       |                    |  
|             |                 |                       |                    |  
|             |                 |                       |                    |  
|             |                 |                       |                    |  
|             |                 |                       |                    |  
|             |                 |                       |                    |  
|             |                 |                       |                    |  
------------------------------------------------------------------------------