Endeksler
                 TİCARET VE SANAYİ ODALARI,TİCARET ODALARI, SANAYİ              
                 ODALARI, DENİZ TİCARET ODALARI, TİCARET BORSALARl              
                 VE TÜRKİYE TİCARET, SANAYİ, DENİZ TİCARET ODALARI              
                        VE TİCARET BORSALARI BİRLİĞİ TÜZÜĞÜ                     
                                                                                
    Bakanlar Kurulu Kararının Tarihi : 8.1.1988,No: 88/12497                    
    Dayandığı Kanunun Tarihi         : 8.3.1950,No: 5590                        
    Yayımlandığı R.Gazetenin Tarihi  : 11.2.1988,No: 19722                      
    Yayımlandığı Düsturun Tertibi    : 5, Cildi: 27, S.1219                     
                                                                                
                                BİRİNCİ BÖLÜM                                   
                              Kapsam ve Deyimler                                
    Kapsam                                                                      

    Madde 1 - Odaların kuruluşu,oda,borsa ve Birlikte temsil ve imza yetkisi ve 
genel sekreterlerinin görev ve yetkileri,oda ve borsalarca verilecek ve onayla- 
nacak belgeler,oda yönetim kurullarının görev ve yetkileri ile görevden alınma- 
sı,oda ve borsaların kaldırılması,odaların kaldırılması için yapılacak plebisit-
te uygulanacak usul ve esaslar,borsaya kayıt zorunluluğu,borsalarda vadeli alım 
satımlar,borsalarda alım satım yapabilecekler,borsa komisyoncusu,ajanı ve simsa-
rı ve bunların nitelikleri, görev, yetki ve yükümlülükleri, oda ve borsa meslek 
komiteleri ve yönetim kurullarının üye sayısı,yeni kurulan gruplardan meslek ko-
mitelerine üye seçimi,oda ve borsa organlarını seçme ve organlara seçilme yeter-
liği,organ üyeliklerinde boşalma,organ toplantıları,toplantı ve karar yeter sa- 
yısı,toplantıya katılmamanın sonuçları,odalar arasında işbirliği,eğitim fonuna  
yapılacak ödemeler bu Tüzük'te gösterilmiştir.                                  
    Deyimler                                                                    

    Madde 2 - Bu Tüzükte;                                                       
    Bakanlık, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı,                                      
    Birlik, Türkiye Ticaret,Sanayi,Deniz Ticaret Odaları ve Ticaret Borsaları   
Birliği,                                                                        
    Oda,ticaret ve sanayi odası,ticaret odası,sanayi odası,deniz ticaret odası, 
    Borsa, ticaret borsası,                                                     
    Personel,Oda, borsa ve Birlikte çalıştırılan memur,sözleşmeli ve geçici per-
sonel ve hizmetliler,                                                           
    anlamında kullanılmıştır.                                                   
                                                                                
                                       İKİNCİ BÖLÜM                             
                                           0dalar                               
    Kuruluş                                                                     

    Madde 3 - Odalar,çalışma alanları içinde bulunan ve ticaret siciline kayıtlı
tacirlerin en az % 51 inin yazılı başvurusu üzerine ve Bakanlığın izniyle kuru- 
lur. İstekte bulunanların sayısı,ticaret ve sanayi odası için 100 tacirden,sana-
yi odası için 30 sanayiciden ve deniz ticaret odası için deniz ticaretiyle uğra-
şan 20 tacirden az olamaz.                                                      
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    Başvuru dilekçesine,istekte bulunanların ad ve soyadları,ticaret adresleri, 
ticaret ünvan ve ticaret sicili numaraları,uğraştıkları iş yazılır ve dilekçe   
istekte bulunanlarca imzalanır.                                                 
    Ticaret ve sanayi odası kurulmasında,Bakanlıkça,ticaret sicilindeki kayıtla-
ra göre işlem yapılır.                                                          
    Deniz ticaret odasıyla sanayi odası kurulmasında,istekte bulunanların odanın
çalışma alanı içindeki deniz ticaretiyle uğraşan tacirlerin veya sanayicilerin  
% 51 ini oluşturup oluşturmadıkları,Bakanlık il müdürünün başkanlığında, o yer- 
deki odaların meclislerince seçilecek birer temsilciyle istekte bulunanların se-
çecekleri bir temsilci ve Birlik temsilcisinden oluşan kurulca incelenir.Bakan- 
lık il müdürlüğü bulunmayan yerlerde Kurula vali veya görevlendireceği memur    
başkanlık eder.                                                                 
    Kurul,ticaret siciliyle oda ve vergi kayıtlarından yararlanarak,odanın kuru-
lacağı il sınırları içinde deniz ticareti yapan tacirleri veya sanayicileri gös-
teren bir liste düzenler, Bu liste alışılmış usullerle ilan edilir. Listede adı 
bulunmayanlar veya durumları ve nitelikleri yanlış yazılanlar, ilan tarihini iz-
leyen 7 gün içinde,kurula itiraz edebilirler. Bu itirazlar,üç gün içinde karara 
bağlanır.                                                                       
    Oda kurmak isteyenlerin,kesinleşen listedeki deniz ticaretiyle uğraşan ta-  
cirlerin veya sanayicilerin % 51 ini oluşturup oluşturmadıkları Kurulca belirle-
nerek,sonuç,Bakanlığa bildirilir.                                               
    Temsil, imza yetkisi ve ehliyet                                             

    Madde 4 - Odaları protokolda meclis başkanı veya başkanın görevlendireceği  
bir meclis üyesi temsil eder.                                                   
    Odanın hukuki temsilcisi yönetim kurulu başkanıdır.                         
    Oda adına düzenlenen taahhütname,sözleşme ve vekaletname gibi odayı hukuken 
bağlayan belgeleri yönetim kurulu başkanı veya başkan vekiliyle diğer bir veya  
bir kaç üyenin birlikte imzalaması gerekir.                                     
    Odaların taşınmaz mal alması,satması,rehin,ifraz ve tevhit ettirmesi,ödünç  
para alması ve sosyal yardımlarda bulunabilmesi için meclislerinin kararı gerek-
lidir.                                                                          
    Oda genel sekreteri                                                         

    Madde 5 - Odalarda,yönetim kurulunun önerisi üzerine meclisce atanan bir ge-
nel sekreter bulunur. Yönetim kurulları genel sekreter yardımcısı atayabilirler.
Nüfusu 100.000 den çok olan yerlerdeki odalarda genel sekreter yardımcıları bir-
den çok olabilir.                                                               
    Genel sekreterin yükselmesi,ücretinin artırılması,hakkında disiplin cezası  
uygulanması,görevine son verilmesi işlemleri,atanmasındaki usul ve esaslara göre
yapılır.                                                                        
    Genel sekreter ve yardımcılarının ticaret işlerinde bilgi sahibi ve en az   
lise veya dengi bir okulu bitirmiş olmaları zorunludur. Hukuk,iktisat,maliye,   
işletme ve ticaret konusunda yükseköğrenim yapmış olanlara öncelik tanınır.     
    Genel sekreter bütün oda personelinin amiridir.                             
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    Genel sekreterin görev ve yetkileri                                         

 

 
    Madde 6 - Genel sekreterin görev ve yetkileri şunlardır:                    
    A) Odanın idari işlerini ve yazışmalarını yürütmek,                         
    B) Oda personelinin atanması,yükselmesi,ödüllendirilmesi,cezalandırılması ve
işine son verilmesi konusunda yönetim kuruluna öneride bulunmak,                
    C) Odalarca verilecek belgeleri düzenlemek ve bu belgelerin düzenlenmesine  
esas olacak bilgilerin toplanmasını sağlamak,                                   
    D) Oda betçesini hazırlamak ve yönetim kuruluna sunmak,                     
    E) Demirbaş ve ayniyat kayıtlarının düzenlenmesini ve saklanmasını sağlamak,
    F) Yönetim kurulunca görevlendirilmişse,ticaret sicili işlerini yönetmek ve 
yürütmek,                                                                       
    G) Yayın işlerini yönetmek,                                                 
    H) Personelin özlük işlerine ilişkin kayıtların ve sicillerin düzenli olarak
tutulmasını ve saklanmasını sağlamak,                                           
    İ) Yönetim kurulunca devredilen yetkileri kullanmak,                        
    J) Başkan,başkan vekili ve üye seçimlerinde oy kullanmamak koşuluyla meclis 
ve yönetim kurulu toplantılarına katılmak,                                      
    K) Oy kullanmamak koşuluyla meslek komiteleri toplantılarına katılmak,      
    L) Oda meclisi ve yönetim kurulunca verilecek diğer işleri yapmak.          
    Genel sekreter,odaya yükümlülük getirmeyen,resmi makamlarla veya gerçek ve  
tüzel kişilerle yapılan yazışmalarda,oda kayıtlarına dayanılarak düzenlenen bel-
gelerin ve örneklerinin onanmasında ve oda organlarının kararlarının yürütülme- 
sine ilişkin hususlarda imzaya yetkilidir.                                      
    Genel sekreterin yetkilerinden bir bölümü,genel sekreterin önerisi ve yöne- 
tim kurulunun kararıyla genel sekreter yardımcılarına veya diğer personele dev- 
redilebilir.                                                                    
                                                                                
    Odalarca verilecek ve onaylanacak belgeler                                  

    Madde 7 - Oda yönetim kurulları,aşağıda yazılı belgeleri resmi makamların   
veya ilgililerin isteği üzerine verir veya onaylar:                             
    A) Menşe şahadetnameleri,                                                   
    B) Fatura suretleri,                                                        
    C) Rayiç fiyatlarla ilgili belgeler,                                        
    D) Ticaret veya sanayi eşya örneklerinin niteliklerini belirten belgeler,   
    E) İmza onama belgeleri,                                                    
    F) Tek satıcılık (yed'i vahit) ve tek imalatçılık belgeleri,                
    G) Bilirkişi ve eksper raporları,                                           
    H) Üyelerin kayıt ve sicil suretleri ve kimlik kartları,                    
    İ) Kefaletname ve taahhütnamelerdeki imza sahiplerinin odalardaki sicil du- 
rumunu gösteren belgeler,                                                       
    K) Kapasite raporları,                                                      
    L) Ticaret ve sanayi kuruluşlarının adresleri,                              
                                                                                
                                                                                
TÜZÜKLER, HAZİRAN 1988 (EK - 1)                                                 
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    M) Ticaret ve sanayide geçerli örf ve adetlere ilişkin bilgi ve belgeler,   
    N) İş makinaları tescil belgeleri,                                          
    O) Tahsis ve harcama belgeleri,                                             
    P) A.T.A karneleri,                                                         
    R) A.TR. belgeleri,                                                         
    S) Mücbir sebep belgeleri,                                                  
    T) Numune belgeleri,                                                        
    U) Kalite ve yeterlik belgeleri,                                            
    V) Ticaret ve sanayi alanına ilişkin diğer bilgi ve belgeler.               
                                                                                
    Oda yönetim kurullarının görevden alınması                                  

    Madde 8 - Oda meclisleri,gerekli görürlerse,yönetim kurullarının asıl ve ye-
dek üyelerini üye tam sayısının üçte birinin yazılı isteği ve üye tam sayısının 
yarıdan bir fazlasının oyuyla görevden alabilirler. Yönetim kurulunun görevden  
alınmasına ilişkin olarak düzenlenen tutanak başkanlık divanınca imzalanır ve   
bir örneği ilçe seçim kurulu başkanına verilir.                                 
    Meclis,en geç 30 gün içinde toplanarak yeni yönetim kurulunu seçer. Yeni se-
çilen üyeler eskilerinin sürelerini tamamlarlar.                                
    Yeni yönetim kurulu göreve başlayıncaya kadar,görevlerin nasıl yürütüleceği,
Birliğin görüşü alınarak Bakanlıkça belirlenir.                                 
                                                                                
    Odaların kaldırılması                                                       

    Madde 9 - Oda üye tam sayısının üçte birinin yazılı öneride bulunması oda   
meclisinin üye tam sayısının üçte iki çoğunluğuyla plebisit kararı alması ve    
odaya kayıtlı üyelerin % 60 ının evet oyu kullanması koşuluyla oda tüzel        
kişiliğine son verilebilir.                                                     
    Plebisit                                                                    

    Madde 10 - Oda tüzel kişiliğine son verilmesi için yapılacak plebisit işlem-
lerini yürütmek üzere,oda meclisince,üyeleri arasından gizli oyla 5 kişilik bir 
kurul seçilir. Kurula aynı sayıda yedek üye seçilir. Kurul,asıl üyeleri arasın- 
dan,gizli oyla,bir başkan ve bir başkan vekili seçer.                           
    Kurul,odaya kayıtlı üyelerin ad ve soyadları yazılı bir liste düzenler. Bu  
liste,odanın ilan yerinde beş gün süreyle askıya çıkarılır.                     
    Kurul,oy vermenin  başlayış ve bitiş gün ve saatlerini belirleyerek,bu husu-
su,oy verme gününden en az onbeş gün önce yerel gazetelerde ve alışılmış usul-  
lerle ilan eder.İlanda ayrıca oy verme listelerinin askıya çıkarılacağı yer,gün,
saat ve askı süresiyle listede ismi bulunmayanların ve isimleri listeye yanlış  
yazılmış olanların bu süre içinde itiraz edebilecekleri de belirtilir.          
    İlanın bir örneği,listenin asıldığı yere konur ve durum tutanağa yazılır.   
    Kurul,listelere yapılacak itirazları en geç üç gün içinde kesin karara bağ- 
lar ve ilgilisine tebliğ eder.                                                  
    Oy verme işlemleri,her gün saat 08.00 de başlayıp 17.00 de sona ermek üzere 
en çok üç gün sürdürülür. Oy vermeye başlamadan önce sandık,orada bulunanların  
önünde kontrol edilerek boş olduğu bir tutanakla saptanır ve mühürlenir.Kırmızı 
kağıda basılmış (Hayır) ve                                                      
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
beyaz kağıda basılmış (Evet) sözcükleri yazılı oy pusulalarından biri oda müh-  
rüyle mühürlenmiş zarfa konur ve plebisit kurulu önünde sandığa atılır.         
    Oyunu kullananlar, oy verme listesindeki isimlerinin karşısına imza atarlar,
imza atamayanlar sol elinin başparmağını basarlar. Üzerine yazı yazılan, işaret 
konulan veya imza atılan oy pusulaları geçersiz sayılır. Oy vermenin gizlilik   
içinde yapılması için gerekli önlemler alınır.                                  
    (Evet) oyu, odanın tüzel kişiliğine son verilmesi, (Hayır) oyu, tüzel kişi- 
liğin devamı anlamına gelir.                                                    
    Oy verme işlemleri tamamlanınca, sandık açılarak oyların açık sayım ve ayrı-
mı yapılır.Sonuç,bir tutanakla saptanarak odanın ilan yerine asılır.            
                                                                                
                             ÜÇÜNCÜ BÖLÜM                                       
                               Borsalar                                         
    Borsaya kayıt zorunluluğu