Endeksler

TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİCEZA İNFAZ KURUMLARI VE TUTUKEVLERİ 
		İZLEME KURULLARI KANUNU
 
      Kanun Numarası	: 4681         
      Kabul Tarihi 	: 14.6.2001
      Yayımlandığı R. Gazete: Tarih : 21/06/2001 Sayı : 24439      

 
Amaç ve kapsam


Madde 1 - Bu Kanunun amacı, yürürlükteki mevzuat ve ülkemizin taraf olduğu  
uluslararası sözleşmelerle belirlenen ilkeler çerçevesinde ceza infaz kurumları 
ve tutukevlerinin yönetim, işleyiş ve uygulamalarını yerinde görmek, incelemek, 
bilgi almak ve tespitlerini rapor haline getirerek yetkili ve ilgili mercilere 
sunmak üzere, ceza infaz kurumları ve tutukevleri izleme kurullarının 
kurulmasına, görev ve yetkilerine ilişkin esas ve usulleri düzenlemektir.
Bu Kanunda tekil veya çoğul olarak geçen “izleme kurulu” terimi, ceza infaz 
kurumları ve tutukevleri izleme kurullarını ifade eder.
Askerî ceza infaz kurumları ve tutukevlerine ilişkin hükümler saklıdır.
İzleme kurullarının kuruluşu


Madde 2 - Bulunduğu yargı çevresinde ceza infaz kurumu veya tutukevi olan her 
adlî yargı adalet komisyonunca bir izleme kurulu kurulur.
İzleme kurulu, başkanla birlikte beş üyeden oluşur. Üyeleri dört yıl için 
seçilir. Süresi dolan üyeler yeniden seçilebilir.
İzleme kurulunun yetki alanı, adlî yargı adalet komisyonunun bulunduğu yargı 
çevresi ile sınırlıdır.
Yargı çevresinde müdürlük teşkilâtı olan birden çok ceza infaz kurumu ve 
tutukevi bulunması halinde buna uygun sayıda izleme kurulu kurulabilir. Bu 
durumda her izleme kurulunun yetki alanı, adlî yargı adalet komisyonunca 
belirlenir.
İzleme kuruluna çalışmaları için ilgili adlî yargı adalet komisyonunun bulunduğu 
binada bir yer ayrılır. İzleme kurulunun sekretarya hizmetleri, aynı adlî yargı 
adalet komisyonunun bürosu tarafından yürütülür.
İzleme kurulu üyelerinde aranacak nitelikler


Madde 3 - İzleme kurullarına başkan ve üye seçilebilmek için 14.7.1965 tarihli 
ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununda öngörülen genel şartlara ek olarak 
aşağıdaki nitelikler aranır:
1. Otuzbeş yaşını doldurmuş olmak.
2. Tıp, eczacılık, hukuk, kamu yönetimi, sosyoloji, psikoloji, sosyal hizmetler, 
eğitim bilimleri ve benzeri alanlarda en az dört yıllık yüksek öğretim 
kurumlarından veya bunlara denkliği kabul edilen yurt dışındaki yüksek öğretim 
kurumlarından mezun olmak ve mesleği ile ilgili olarak kamu kurum ve 
kuruluşlarında ya da özel sektörde en az on yıl çalışmış bulunmak.
3. Kişisel nitelikleri ile çevresinde dürüst, güvenilir ve ahlaklı olarak 
tanınmış olmak.
4. Herhangi bir siyasî partinin merkez, il veya ilçe teşkilâtlarında görevli 
bulunmamak.
İzleme kurullarına seçilemeyecek olanlar


Madde 4 - Aşağıda yazılı kişiler, izleme kurulu başkan ve üyeliğine seçilemez :
1. Ceza infaz kurumları ve tutukevleri ile ilgili ihale, alım, satım ve benzeri 
hukukî ilişkilere taraf olanlar.
2. Görev yapacakları ceza infaz kurumları veya tutukevlerinde bulunan hükümlü ve 
tutuklulardan birisinin işlediği suçtan kendileri veya ikinci derece dahil 
hısımları zarar görenler.
3. Görev yapacakları ceza infaz kurumları ve tutukevlerindeki hükümlü ve 
tutuklulardan biri ile aralarında evlilik, vesayet veya ikinci derece dahil 
hısımlık ilişkisi bulunanlar.
İzleme kurulu üyelerinin seçimi ve andiçmesi


Madde 5 - İzleme kurullarının üyeleri, 3 ve 4 üncü Maddelerde yazılı şartlara 
durumları uygun olan kişilerden re’sen veya o yerdeki ilgili kamu kurumu 
niteliğindeki meslek kuruluşlarının görüşleri alınarak ya da o yerin en büyük 
mülkî âmirinin yardımıyla belirlenecek olanlar ile doğrudan başvuranlar 
arasından adlî yargı adalet komisyonunca oybirliğiyle seçilirler.
Üyeler, göreve başlamadan önce adlî yargı adalet komisyonunun önünde aşağıdaki 
şekilde andiçerler :
“Üstlendiğim görevi Anayasa ve kanunlar gereğince tam bir dikkat, dürüstlük ve 
tarafsızlıkla yürüteceğime namusum ve şerefim üzerine andiçerim.”
Andiçme tutanağı dosyalarında saklanır.
İzleme kurullarının görev ve yükümlülükleri


Madde 6 - İzleme kurullarının görevleri şunlardır :
1. Ceza infaz kurumları ve tutukevlerindeki infaz ve ıslah uygulamalarına 
ilişkin işlem ve faaliyetleri yerinde görmek, incelemek, yönetici ve 
görevlilerden bilgi almak, hükümlü ve tutukluları dinlemek.
2. Ceza infaz kurumları ve tutukevlerinde infaz ve ıslah, hükümlü ve 
tutukluların sağlık ve yaşam koşulları, iç güvenlik, sevk ve nakil işlemleri ile 
ilgili olarak gördükleri aksaklık ve eksiklikleri yetkili mercilere bildirmek.
3. Ceza infaz kurumları ve tutukevleri ile ilgili tespitlerini ve aldıkları 
bilgileri değerlendirerek en az üç ayda bir rapor düzenlemek, raporun birer 
örneğini Adalet Bakanlığına, izleme kurulunun bulunduğu yargı çevresindeki infaz 
hâkimliği ile Cumhuriyet başsavcılığına, gerektiğinde ayrıca Türkiye Büyük 
Millet Meclisi İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu Başkanlığına göndermek.
4. Kanunlarla verilen diğer görevleri yapmak.
İzleme kurulu üyeleri, görevleri sırasında edindikleri bilgileri ve düzenlenen 
raporları yetkili mercilerin izni olmaksızın açıklayamazlar.
İzleme kurullarının çalışma esas ve usulleri


Madde 7 - Her izleme kurulu, kendisini seçen adlî yargı adalet komisyonu 
başkanının çağrısı üzerine ve onun başkanlığında yapacağı ilk toplantısında 
üyeleri arasından iki yıl için bir başkan, bir başkan yardımcısı ve bir raportör 
seçer. Süresi dolanlar, bu görevlere yeniden seçilebilirler.
İzleme kurulları, en az iki ayda bir olağan olarak toplanır. Başkan, izleme 
kurulunu gerektiğinde re’sen veya üye tamsayısının salt çoğunluğunun görüşülecek 
konuyu da belirten yazılı istemi üzerine olağanüstü toplantıya çağırır.
İzleme kurulu, üye tamsayısının salt çoğunluğunun bir fazlası ile toplanır. 
Raporlar, katılan üyelerin salt çoğunluğu ile kabul edilir.
Çalışmalar yürütülürken ceza infaz kurumu veya tutukevinin güvenliğini 
etkileyebilecek konularda kurum idaresine bilgi verilir.
İzleme kurulu, ilgili olduğu ceza infaz kurumu veya tutukevini en az iki ayda 
bir olmak üzere, gerekli gördüğü her zaman ziyaret edebilir. Bu ziyarete 
katılanların sayısı üçüncü fıkrada öngörülen toplantı yeter sayısından az 
olamaz.
İzleme kurullarının çalışma esas ve usulleri ile yapacakları ziyaretlerin şekli 
ve bu Kanunun uygulanmasına ilişkin diğer hususlar yönetmelikte gösterilir.
İzleme kurulu üyeliğinin sona ermesi


Madde 8 - Aşağıdaki hallerde izleme kurulu üyelerinin görevine adlî yargı 
adalet komisyonunca son verilir :
1. İzleme kurulu üyeliğine seçilme şartlarını sonradan kaybetmek.
2. İzinsiz veya haklı bir mazereti olmaksızın bir yıl içinde iki toplantıya 
katılmamak.
3. Hastalık veya diğer bir nedenle görevini yapmakta acze düşmek.
4. İzleme kurulu üyeliğiyle bağdaşmayan tutum ve davranışlarda bulunmak.
Görevine son verilenler, bir daha izleme kurulunda görev alamazlar.
Herhangi bir nedenle boşalan üyeliklere, en geç iki ay içinde aynı usulle yeni 
üye seçilir.
İzleme kurulu üyelerine karşı işlenen suçlar ve kurul üyelerinin cezaî  
sorumluluğu


Madde 9 - İzleme kurulunun görevi ile ilgili olarak kurul üyelerine karşı 
işlenen suçlar hakkında Devlet memurlarına karşı işlenen suçlara, kurul 
üyelerinin görevleri sebebiyle işledikleri suçlar hakkında Devlet memurlarının 
işledikleri suçlara ilişkin hükümler uygulanır.
İzleme kurulu üyelerinin görevleri sebebiyle işledikleri suçlardan dolayı 
soruşturma izni, adlî yargı adalet komisyonu başkanınca verilir.
Malî hükümler


Madde 10 - İzleme kurulu başkan ve üyelerine her toplantı için 2000 gösterge 
rakamının Devlet memurlarına uygulanan aylık katsayıyla çarpımı sonucunda 
bulunacak miktarda huzur ücreti ödenir. Ancak, bir ayda en çok iki toplantı için 
ödeme yapılabilir. Bakanlar Kurulu, yukarıda belirtilen gösterge rakamını iki 
katına kadar artırmaya yetkilidir.
İzleme kurulu üyelerine ayrıca 10.2.1954 tarihli ve 6245 sayılı Harcırah Kanunu 
hükümlerine göre birinci derece Devlet memurlarına ödenen miktarda harcırah 
ödenir.
İzleme kurullarının görevleriyle ilgili her türlü harcamaları, Adalet Bakanlığı 
bütçesine bu amaçla konulan ödenekten karşılanır.

GEÇİCİ Madde 1 - Bu Kanunun yayımı tarihinden itibaren altı ay içinde adlî 
yargı adalet komisyonlarınca izleme kurulları oluşturulur.

GEÇİCİ Madde 2 - Bu Kanunda öngörülen yönetmelik, bu Kanunun yayımı tarihinden 
itibaren altı ay içinde Adalet Bakanlığınca hazırlanır ve Resmî Gazete’de 
yayımlanarak yürürlüğe konur.


Madde 11 - Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.


Madde 12 - Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.