Endeksler
                                                                                
                                                                                
                  DEMİR, DENİZ, HAVA YOLLARI İŞLETMELERİNİN                     
                           GÜMRÜK YÜKÜMLÜLÜKLERİ VE                             
                            DENETLENMELERİ HAKKINDA                             
                                     TÜZÜK                                      
                                                                                
                                                                                
    Bakanlar Kurulu Kararının Tarihi  : 25.5.1981,  No: 8/3005                  
    Dayandığı Kanunun Tarihi          : 19.7.1972,  No: 1615                    
    Yayımlandığı R.Gazetenin Tarihi   : 24.6.1981,  No: 17380                   
    Yayımlandığı Düsturun Tertibi     :  5, Cildi: 20,  S. 1587                 
                                                                                
                                 BİRİNCİ BÖLÜM                                  
                          Kapsam, Deyimler, Genel Hükümler                      
                                                                                
    Kapsam:                                                                     

    Madde 1 - Özel yasaları ve Gümrük Kanunu hükümlerine göre, sundurma, antrepo
ve yolcu salonu açmakta ve işletmekte olan demir, deniz ve hava yolları işletme-
lerinin gümrük işlemleri ve denetlenmelerinin biçim ve yöntemleri ile öteki yü- 
kümlülükleri bu Tüzükte gösterilmiştir.                                         
    Deyimler:                                                                   

    Madde 2 - Bu Tüzükte geçen Bakanlık deyimi, Gümrük ve Tekel Bakanlığı; iş-  
letme deyimi, T.C. Devlet Demiryolları İşletmesi, Denizcilik Bankası Türk Anonim
Ortaklığı ve Türk Havayolları Anonim Ortaklığı anlamına gelir.                  
    Giriş çıkış işlemlerinin ne zaman yapılacağı:                               

    Madde 3 - Gümrük hattından giriş ve çıkış ile yük alıp verme ve Gümrük İda- 
relerindeki her türlü işlemler, normal çalışma saatleri içinde yapılır.         
    Ancak, yazılı olarak istenmesi halinde, bu saatler dışında ya da tatil za-  
manlarında bu işlemlerin yapılmasına, ücret ödenmesi koşuluyla, Gümrük İdaresin-
ce gerekli önlemler alınarak izin verilebilir.                                  
    Ayrıca:                                                                     
    a) Trenler ve düzenli tarifeli deniz, nehir, kara ve hava taşıtları ile dü- 
zensiz de olsa sadece yolcu getiren öteki deniz, nehir, kara ve hava taşıtları  
gece ve güzdüzün her saatinde gümrük hattından geçebilirler.                    
    Bu durumda, yalnız bu taşıtlarla yolcuların giriş ve çıkışlarına ilişkin    
gümrük işlemleri yapılır.                                                       
    b) 100 net (rüsum) tonilatodan büyük gemiler, gece ve gündüzün her saatinde 
ve tatil zamanlarında yük ve yolcu alıp çıkarabilirler. Hacimleri ne olursa ol- 
sun, Gümrük idaresi olan bir limana zorlayıcı nedenlerle girecek ya da bu liman-
dan ayrılacak gemilerin yük alıp verme istekleri, Gümrük İdareleri ve işletme-  
lerce kabul edilir.                                                             
    Gümrük İdaresinin denetleme yetkisi:                                        

    Madde 4 - Bakanlık müfettişleri, müfettiş yardımcıları, kontrolörleri, ilgi-
li gümrük amirleri ya da yetkili kılacakları memurlar, sundurma ve antrepolarda 
gümrük haklarını korumak ve yolsuzlukları önlemek için gerekli önlemleri almayı 
ve işletmelerin kayıtlarını ve belgelerin incelemeye, teftiş etmeye, her zaman  
sundurma ve antrepolardaki eşyayı yoklamaya yetkilidirler.                      
    İşletmeler de kayıtları, belgeleri ve eşyayı göstermeye, sundurma ve antre- 
poları açmaya ve yapılacak yoklamaları kolaylaştırmaya zorunludurlar.           
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    İnceleme ve teftiş dolayısıyla defterlerin alınması gerekiyorsa, işlemler   
yeniden açılacak olan defterlere yazılır.                                       
    Bu durumda, defterlerin baş tarafına gerekli açıklama yapılarak işletme yet-
kilisi ve denetleyen tarafından birlikte imzalanır.                             
    Denetleme sonucunda düzenlenen raporlar, gereği yapılmak üzere, işletmelere 
bildirilir.                                                                     
    Yolsuzlukları görülen işletme memurları hakkında Cumhuriyet savcılığına baş-
vurulmakla birlikte, gerekli önlemlerin alınması işletme idaresine bildirilir.  
    Belgelerin biçimi:                                                          

    Madde 5 - Bu Tüzük hükümlerine göre tutulacak defter, tutanak, liste vb.    
belgelerin biçimleri ve içerikleri, Gümrük ve Tekel, Ulaştırma Bakanlıklarıyla  
işletmelerce birlikte kararlaştırılır.                                          
                                                                                
                                  İKİNCİ BÖLÜM                                  
                               Yükleme ve Boşaltma                              
                                                                                
    Yükleme ve boşaltma koşulları:                                              

 

 
    Madde 6 - Kara, deniz ve hava taşıtları, manifestoları verilmeden, gümrük   
denetimi bitmeden ve gümrük ya da muhafaza memurları hazır bulunmadıkça yük alıp
veremezler; aktarma ve transit işlemi yapamazlar.                               
    Ancak, düzenli sefer yapan gemilerle hava ve liman durumu bakımından zorun- 
luluk bulunması halinde düzenli sefer yapmayan gemilere, Gümrük İdarelerince,   
manifesto verilmeden önce de yük alıp verme, aktarma ve transit işlemi yapma    
izni  verilebilir.                                                              
    Eşyanın izin verilen yükleme ve boşaltma yerinden başka bir yere götürülmesi
ya da aracının değiştirilmesi, Gümrük İdaresinin iznine bağlıdır.               
    Yükleme ve boşaltma işleri:                                                 

    Madde 7 - Yasalara göre işletmelerin tekel hakkı içinde kalan yükleme ve bo-
şatlma işleri, bu kuruluşların araçlarıyla yapılır.                             
    Eşya, liman araçlarına, Gümrük İdaresinin göstereceği iskele ve yerlerden   
yüklenip boşaltılır.                                                            
    Boşaltılması tamamlanmayan taşıta yükleme yapılmaz.                         
    Bir geminin bir ambarından boşaltma yapılırken öteki ambarına yükleme yapı- 
labilir.                                                                        
    Ancak, ambarın tamamı boşaltılmadan aynı ambara yükleme yapılmasına Gümrük  
İdaresince yazılı olarak izin verilebilir.                                      
    İşletmeler, liman araçlarına ya da doğrudan rıhtım ve iskelelere boşaltılan 
eşyayı puvantaj çizelgelerden birini kaptan ya da acentaya imzalatarak Gümrük   
İdaresine verirler.                                                             
    Tamamı aynı günde yüklenemeyen eşya:                                        

    Madde 8 - Tamamı aynı günde yüklenemeyen eşyanın yüklenebilen miktarı beyan-
nameye yazılarak imzalanır. İçinde eşya bulunan araç bekleme yerine gönderilir. 
Durum bekleme yerinde gümrük muhafaza memurunca tutulan deftere yazılır.        
    Tam vagon yükleme:                                                          

    Madde 9 - Tam vagon olarak yapılan taşımalarda, yükleme işlemleri, yalnız   
gümrük memuru tarafından yapılır ve durum çıkış ve transit beyannameleri üzerin-
de gösterilir. Ayrıca, vagonlar Gümrük İdaresince mühürlenir.                   
    Parça (parsiyel) olarak yükleme:                                            

    Madde 10 - Demiryolu araçlarıyla yurt dışına çıkarılacak ve transit edilecek
eşya, parça (parsiyel) olarak taşınmak üzere işletmece teslim alındığı takdirde,
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
gümrük ve işletme memurlarınca sayılarak vagonlara yükletilir ve vagonlar mühür-
lenir.                                                                          
    Sayım sonucu, çıkış ve transit beyannamesi ile yükleme kağıtlarının altına  
yazılarak birlikte imzalanır.                                                   
    Yükleme kağıtlarının bir tanesi dip koçanına alınacak imza karşılığında güm-
rük memuruna verilir.                                                           
    Ambalajı bozuk olan eşya için yapılacak işlem: