Endeksler
                                                                                
                    İŞÇİ SAĞLIĞI VE İŞ GÜVENLİĞİ KURULLARI                      
                                HAKKINDA TÜZÜK                                  
                                                                                
                                                                                
    Bakanlar Kurulu Kararının Tarihi  : 31.1.1973,  No: 7/5734                  
    Dayandığı Kanunun Tarihi          : 25.8.1971,  No: 1475                    
    Yayımlandığı R. Gazetenin Tarihi  : 19.2.1973,  No: 14453                   
    Yayımlandığı Düsturun Tertibi     : 5, Cildi: 12, S. 430                    
                                                                                
    Kapsam:                                                                     

    Madde 1 - İşçi sağlığı ve iş güvenliği ile ilgili çalışmalarda bulunmak üze-
re işçi sağlığı ve iş güvenliği kurullarının hangi işyerlerinde kurulacağı ve bu
kurulların kuruluş tarzları, çalışma usulleri, ödev ve yetkileri bu Tüzükte be- 
lirtilmiştir.                                                                   
                                                                                
    Kurulların kurulacağı işyerleri:                                            

    Madde 2 - İş Kanununun 6 ncı maddesi uyarınca sanayiden sayılan ve devamlı  
olarak en az elli işçi çalıştıran (Elli dahil), altı aydan fazla sürekli işlerin
yapıldığı işyerlerinde, her işveren, bir işçi sağlığı ve işgüvenliği kurulu kur-
makla yükümlüdür.                                                               
    İşverene bağlı fabrika, müessese, işletme veya işletmeler grubu gibi birden 
çok işyeri bulunduğu hallerde de, bunların herbirisinde ayrı birer işçi sağlığı 
ve işgüvenliği kurulu kurulur.                                                  
                                                                                
    Kurulların kuruluşları:                                                     

    Madde 3 - İşçi sağlığı ve işgüvenliği kurulları, aşağıda belirtilen kimse-  
lerden oluşur:                                                                  
    a) İşveren veya işveren vekili,                                             
    b) İşyeri güvenlik şefi, yoksa işyerinde işçi sağlığı ve işgüvenliği konula-
rında görevli teknik bir kişi,                                                  
    c) İşyeri hekimi,                                                           
    d) Sosyal işler danışmanı, yoksa personel veya sosyal işleri yürütmekle gö- 
revli bir kişi,                                                                 
    e)  Varsa sivil savunma uzmanı,                                             
    f) İşyerinde görevli formen, ustabaşı veya usta,                            
    g) 274 sayılı Kanunun değişik 20 inci maddesi hükmü uyarınca işyerinde bulu-
nan sendika temsilcilerinin kendi aralarından seçecekleri bir işçi, işyerinde   
sendika temsilcisi yoksa, o işyerindeki işçilerin yarıdan fazlasının katılacağı 
toplantıda açık oyla seçilecek bir işçi,                                        
    Kurulun başkanı işveren veya vekili, sekreteri ise (b) bendinde sözü edilen 
kişidir.                                                                        
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    (b), (c), (d), (e) bentlerinde gösterilen üyeler, işveren veya işveren veki-
li tarafından atanır.                                                           
    (f) bendinde belirtilen üye, o işyerindeki formen, ustabaşı veya ustalar ta-
rafından seçilir.                                                               
    (f) ve (g) bentlerinde sözügeçen kurul üyelerinin, aynı usullerle birer de  
yedekleri seçilir.                                                              
                                                                                
    Kurulların ödev ve yetkileri:                                               

    Madde 4 - İşçi sağlığı ve işgüvenliği kurullarının ödev ve yetkileri aşağı- 
da belirtilmiştir:                                                              
    a) İşçi sağlığı ve işgüvenliği konularında o işyerinde çalışanlara yol gös- 
termek, işyerinde işçi sağlığı ve işgüvenliğine ilişkin tedbirleri tesbit etmek 
ve işveren veya işveren vekiline tekliflerde bulunmak, işyerinin niteliğine uy- 
gun bir işçi sağlığı ve işgüvenliği iç yönetmeliği taslağı hazırlamak ve işvere-
nin veya vekilinin onayına sunmak ve iç yönetmeliğin uygulamasını izlemek,      
    b) Makina ve tezgahlarla gerekli koruyucuların güvenlik verici bir şekilde  
yerleştirilmesi, uygulanan çalışma usulleri, kullanılan malzeme, kişisel korunma
araçları, işyerinin temizliği gibi işyerinde, işçi sağlığını ve işgüvenliğini   
sağlıyacak bir düzen kurulması için işverene veya işveren vekiline tekliflerde  
bulunmak,                                                                       
    c) Ölüm veya sürekli işgöremezlikle sonuçlanan her iş kazası veya meslek    
hastalığında yahut işçi sağlığı ve güvenliği ile ilgili bir tehlike halinde,    
gerekli araştırma, inceleme ve soruşturmayı yapmak, alınması gereken tedbirleri 
bir raporla tespit ederek işveren veya işverenvekiline vermek,                  
    d) İşyerinde işçi sağlığı ve işgüvenliği eğitim ve öğretimini planlamak, bu 
konu ve kurullarla ilgili programları hazırlamak, işverenin veya işveren vekili-
nin onayına sunmak ve uygulanmasını izlemek,                                    
    e) İşyerinde işçi sağlığı ve işgüvenliğinin sağlanıp yerleştirilmesi ve ge- 
liştirilmesi, bu konudaki ilginin devamı ve pekiştirilmesi için yayınlar yap-   
mak, konferanslar verdirmek ve benzeri çalışmalarda bulunmak,                   
    f) Tesislerin bakım ve onarımlarında gerekli güvenlik tedbirlerini planla-  
mak ve kontrol etmek,                                                           
    g) İşyerlerinin özelliklerine göre işçilerin periyodik sağlık muayene ve    
kontrollarının yapılıp yapılmadığını izlemek,                                   
    h) İşyerinde yangınla ilgili tedbirlerin yeterliğini ve ekiplerin çalışma-  
larını izlemek, bu konuda işverene veya işveren vekiline tekliflerde bulunmak,  
    ı) Sağlık ve güvenlik durumu ile ilgili yenilikleri izlemek, bu konudaki    
bilgileri toplamak ve değerlendirmek ve bunlara ilişkin tedbirlerin alınmasını  
teklif etmek,                                                                   
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    j) İşyerinin sağlık ve güvenlik durumuyla ilgili, yıllık bir rapor hazırla- 
mak, o yılki çalışmaları değerlendirmek ve elde edilen tecrübeye göre ertesi    
yılın çalışma programında yer alacak hususları tespit etmek ve işverene teklif- 
te bulunmak,                                                                    
                                                                                
    Kurulların çalışma usülleri:                                                

    Madde 5 - İşçi sağlığı ve işgüvenliği kurulları, inceleme, denetleme ve     
uyarmayı öngören bir düzen içinde ve aşağıdaki esasları gözönünde bulundurarak  
çalışırlar:                                                                     
    a) Kurullar en az ayda bir kere toplanır. Toplantının gündemi, yeri, günü ve
saati, kurul başkanı, bulunmadığı hallerde kurulun sekreteri tarafından toplan- 
tıdan en az kırksekiz saat önce kurul üyelerine bildirilir.                     
    Kurul üyeleri gündemde değişiklik isteyebilirler. Bu istek, kurulca  uygun  
görüldüğünde, gündem buna göre değiştirilir.                                    
    b) Ağır iş kazası veya özel bir tedbiri gerektiren önemli hallerde kurul    
üyelerinden herhangi biri kurulu olağanüstü toplantıya çağırabilir. Bu konudaki 
tekliflerin kurul başkanına veya sekreterine yapılması gerekir. Toplantı zamanı,
konunun ivedilik ve önemine göre tespit olunur.                                 
    c) Kurulun olağan toplantılarının süresi, toplam olarak ayda yirmidört saati
geçemez. Kurulun toplantılarında geçecek süreler, günlük çalışma süresinden sa- 
yılır. Bu toplantıların günlük çalışma saatleri içinde yapılması asıldır.       
    d) Kurul, üye sayısının çoğunluğu ile toplanır ve kararlar toplantıya katı- 
lanların oy çokluğu ile verilir. Oyların eşitliği halinde, başkanın oyu kararı  
sağlar.                                                                         
    Çoğunluğun sağlanamadığı veya başka bir nedenle toplantının yapılamadığı    
hallerde, durumu belirten bir tutanak düzenlenir.                               
    e) Her toplantıda, görüşülen konularla ilgili olarak bir tutanak düzenlenir.
Toplantıya katılan başkan ve üyeler tarafından imzalanır. İmzalı tutanak ve ka- 
rarlar sırasiyle özel dosyalarda saklanır.                                      
    f) Toplantıda alınan kararlar gereğı yapılmak üzere ilgililere duyurulur.   
Ayrıca işçilere duyurulmasında fayda umulan konular, işyerinde ilan edilir.     
    g) Her toplantıda, önceki toplantıya ilişkin kararlar ve bunlarla ilgili    
uygulamalar hakkında, başkan veya kurulun sekreteri tarafından kurula gerekli   
bilgi verilir ve gündeme geçilir.                                               
                                                                                
    İşverene bağlı birden çok kurullar arasında işbirliğinin sağlanması:        

    Madde 6 - 2 inci maddenin ikinci fıkrası kapsamına giren işveren kendisine  
ait birden çok işyerlerinin her birinde kurulacak işçi                          
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
sağlığı ve iş güvenliği kurullarının çalışma usullerini düzenlemek, iş ve gö-   
rüş birliğini sağlamak amaciyle bu işyerlerine ait işçi sağlığı ve iş güven-    
liği ile ilgili raporları en az altı ayda bir, ilgili teknik eleman ve uzman-   
larını toplayarak inceler. Bu raporları gözönünde tutarak alınması gereken      
tedbirleri tespit eder ve uygulanmasını sağlar.                                 
                                                                                
    İşveren veya işveren vekilinin yükümlülüğü:                                 

    Madde 7 - İşveren veya işveren vekili, toplantı için gerekli yeri, araç,    
gereç vb. ihtiyaçları sağlamakla yükümlüdür.                                    
                                                                                
    Kurulların yükümlülüğü:                                                     

    Madde 8 - İşçi sağlığı ve iş güvenliği kurulları, yapacakları teklif ve     
tavsiyelerde, işyerinin durumunu ve işverenin olanaklarını gözönünde bulundu-   
rurlar.                                                                         
    Kurul üyeleri, görevleri nedeniyle öğrendikleri mesleki, teknik ve çalışma  
metodlarına ilişkin sırları gizli tutmak zorundadırlar.                         
    Kurullar, işçi sağlığı ve iş güvenliğini denetime yetkili memurların kendi  
işyerlerinde yapacakları çalışmaları kolaylaştırırlar ve onlara yardımcı olur-  
lar.                                                                            
                                                                                
    İşçilerin yükümlülüğü:                                                      

    Madde 9 - İşçiler, işçi sağlığı ve iş güvenliği kurullarınca kendilerini    
ilgilendiren konularda alınan kararlara, uygulanan tedbirlere, konulan yasak-   
lara uymak zorundadırlar. Uygulamada karşılaştıkları güçlüklerden kurula bilgi  
verirler.                                                                       
                                                                                
    Yürürlük:                                                                   

    Madde 10 -  25/8/1971 tarihli ve 1475 sayılı İş Kanununun 76 ncı maddesine  
dayanılarak hazırlanan ve Danıştay'ca incelenmiş bulunan bu Tüzük hükümleri Res-
mi Gazete ile yayımı tarihinde yürürlüğe girer.                                 
                                                                                
    Yürütme:                                                                    

    Madde 11 - Bu Tüzük hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.