ileri
Endeksler
İŞ TEFTİŞ TÜZÜĞÜ
Bakanlar Kurulu Kararının Tarihi : 6.8.1979, No: 7/17925
Dayandığı Kanunun Tarihi : 25.8.1971, No: 1475
Yayımlandığı R.Gazetenin Tarihi : 28.8.1979, No: 16738
Yayımlandığı Düsturun Tertibi : 5, Cildi: 18, S.358
BİRİNCİ BÖLÜM
Kapsam ve Deyimler
Kapsam:
Madde 1 - Çalışma mevzuatının uygulanmasında müfettişlerce Devlet adına ya-
pılacak izleme, denetleme ve teftişin ilkeleri, teftiş hizmetinin örgütlenmesine
ilişkin kurallar, işyerlerinde tutulacak teftiş defterlerinin biçimi, ne yolda
doldurulacağı ve bununla ilgili işlemler, müfettiş ve müfettiş yardımcılarının
görev, yetki ve nitelikleriyle işe alınmaları ve çalışma yöntemleri bu Tüzükte
gösterilmiştir.
Askeri işyerleriyle yurt güvenliği için gerekli maddeler üretilen işyerleri-
nin denetim ve teftişi kendi tüzüğüne göre yürütülür.
Deyimler:
Madde 2 - Bu Tüzükte geçen;
A) "Bakanlık" sözcüğü, Çalışma Bakanlığı,
B) "Çalışma mevzuatı" deyimi, çırak yada işçilerle işverenler arasında ça-
lışmadan doğan ilişkileri düzenleyen, çalışma hayatıyla ilgili, yasa, tüzük ve
yönetmelikler,
C) "Teftiş" sözcüğü, görmek, izlemek, incelemek, araştırmak ve önlemek,
D) (Değişik: 21/7/1989 - 89/14389 K.) "Müfettiş" sözcüğü, işyerlerinde işin
yürütümü, işçi sağlığı ve iş güvenliğiyle ilgili teftiş yapan baş iş müfettişle-
ri, iş müfettişleri ve teftiş yetkisi verilmiş iş müfettişi yardımcıları,
anlamına gelir.
İKİNCİ BÖLÜM
Kuruluş
Örgüt:
Madde 3 - (Değişik: 21/7/1989 - 89/14389 K.)
İş Teftişi, İş Teftiş Kurulunca yürütülür.
Kurul, Bakanlık makamına bağlı olup, teftişe yetkili bir başkanla baş iş mü-
fettişi, iş müfettişi ve iş müfettiş yardımcılarından oluşur.
Kurul başkanı en az on yıl müfettişlik yapmış olanlar arasından atanır.
Kurulun yazı ve hesap işleri bir büro tarafından yürütülür.
Müfettişler, hizmet gereklerine göre, merkezde veya gruplarda görevlendiri-
lirler. Grup başkanı en az yedi yıl müfettişlik yapmış olanlar arasından belir-
lenir.
Birden çok müfettiş birlikte görevlendirilirse, çalışmaları kıdemli müfettiş
yönetir.
Müfettiş yardımcılığına giriş:
Madde 4 - Müfettiş yardımcılığına atanabilmek için;
A) Devlet Memurları Kanununun 48 inci maddesinde yazılı genel koşulları ta-
şımak,
B) (Değişik: 21/7/1989 - 89/14389 K.) İşin yürütümüyle ilgili teftiş görevi-
ne alınacaklar için; hukuk, siyasal bilgiler, iktisat, idari bilimler, işletme,
iktisadi ve idari bilimler fakülteleriyle iktisadi ve ticari ilimler akademile-
rinden veya bunların dengi yerli ve yabancı fakülte veya yüksek okullardan biri-
ni bitirmek; işçi sağlığı ve iş güvenliğiyle ilgili teftiş görevine alınacaklar
için; tıp doktoru, elektrik, elektronik, maden, kimya, makina, inşaat, fizik,
bilgisayar yüksek mühendisi veya mühendisi olmak,
TÜZÜKLER, ŞUBAT 1990 (Ek - 4)
C) Sağlık durumunun iklim değişikliklerine ve her çeşit yolculuk koşullarına
elverişli olduğunu sağlık kurulu raporuyla belgelemek,
D) Kasıtlı olmayan suçlar dışında özgürlüğü bağlayıcı bir cezayla hükümlü
olmamak,
E) Tutum ve davranışları, varsa, sicili yönünden müfettişliğe engel durumu
olmamak,
F) Sınavın açıldığı yılın Ocak ayının birinci gününde otuz yaşını doldurma-
mış bulunmak,
G) Yönetmeliğine göre yapılacak sınavı başarmak,
gerekir.
Tıp doktoru ve maden mühendislerinin giriş sınavları, başvuranların sayısı
gereksinimin altında ise, görüşme biçiminde de yapılabilir.
Sınavda başarı gösterenler başarı derecelerine göre boş müfettiş yardımcılı-
ğı kadrolarına atanırlar. Derece eşitliğinde sınav programında yer alan yabancı
dil bilgisi üstün olanlara öncelik verilir.
Müfettiş yardımcılarının çalışmaları:
Madde 5 - Müfettiş yardımcılığına atananlar, bir müfettişin yanında göreve
başlarlar.
Yardımcılar tek başlarına teftişe yetkili değildirler. Ancak, iki yıl olumlu
sicil alanlara, yanında çalıştıkları müfettişlerle grup başkanı ve İş Teftiş Ku-
rulu Başkanının olumlu görüşleri üzerine Bakanca teftiş yetkisi verilebilir.
Müfettişliğe atanma:
Madde 6 - Müfettişliğe, yönetmeliğine göre yapılacak müfettişlik yeterlik
sınavını başaran müfettiş yardımcıları atanır.
Bu sınava girebilmek için;
A) Müfettiş yardımcılığı görevinde eylemli olarak en az üç yıl çalışmış ol-
mak,
B) (Değişik: 21/7/1989 - 89/14389 K.) Müfettiş yardımcılığında geçen hizmet
yıllarına ait bütün sicilleri olumlu olmak,
C) Başkanlıkça, yönetmeliğin müfettiş yardımcılarının çalışma ve yeterlik
sınavına hazırlanma ilkelerini düzenleyen hükümleri uyarınca yaptığı çalışmalar-
da yeterli görülmek,
gerekir.
(Değişik üçüncü fıkra: 21/7/1989 - 89/14389 K.) (B) veya (C) bentleri gere-
ğince yetersiz görülenlerden başka görevlerde çalışmaya elverişli olanlar, ye-
terlik sınavına girip de başarı gösteremeyenler ve haklı bir neden olmaksızın
yeterlik sınavına girmeyenler Bakanlıktaki diğer görevlere atanırlar.
Müfettişlerin herhangi bir nedenle başka bir göreve atanmalarında Teftiş Ku-
rulu Başkanının görüşü alınır.
Sınav Kurulu:
Madde 7 - (Değişik: 21/7/1989 - 89/14389 K.)
Müfettiş yardımcılığına giriş ve müfettişlik yeterlik sınavlarını yapacak
olan kurullar, işin yürütümü ve işçi sağlığı ve iş güvenliğiyle ilgili olmak
üzere ayrı ayrı oluşturulur.
Sınav kurulları, İş Teftiş Kurulu Başkanıyla, Başkanın önerisi üzerine Bakan
tarafından seçilecek dörder müfettişten oluşur.
Müfettişlik ve yardımcılıktan alınma:
Madde 8 - Yapılacak inceleme ve soruşturma sonunda müfettişlikle bağdaşmayan
tutum ve davranışları saptanan veya yurdun herhangi bir bölgesinde çalışa-
mayacağına dair sağlık kurulu raporu ya da bir yıl içinde toplam olarak 100 gün
hastalık izni alan müfettiş ve müfettiş yardımcıları, diğer memurluklara naklo-
lunurlar.
Ancak, yeniden, 4 üncü maddenin C bendinde belirtilen raporu alanlar tekrar
müfettişliğe atanabilirler.
Yeniden müfettişliğe alınma:
Madde 9 - 8 inci maddede öngörülen nedenler dışında, Bakanlık, bağlı ya da
ilgili kuruluşlarında bir göreve atanan müfettişler, Kurula yeniden alınabilir-
ler. Bu hüküm, müfettiş yardımcıları hakkında uygulanmaz.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Görevler, Yetkiler ve Sorumluluklar (1)
İş Teftiş Kurulu Başkanlığının görev ve yetkileri
Madde 10 - (Değişik: 21/7/1989 - 89/14389 K.)
İş Teftiş Kurulu Başkanlığının görev ve yetkileri şunlardır:
A) Çalışma hayatıyla ilgili mevzuatın uygulanmasını denetlemek,
B) İş teftişiyle ilgili mevzuat çalışması yapmak ve mevzuatta görülen boşluk
ve aksaklıkların giderilmesi için alınması gerekli önlemler konusunda görüş bil-
dirmek,
C) İş teftişiyle ilgili istatistikleri tutmak, değerlendirmek, yorumlamak ve
yayınlanmasını sağlamak,
D) Mevzuatta öngörülen ve bakanlık makamınca verilen diğer işleri yapmak.
Kurul Başkanının görev ve yetkileri:
ileri