Endeksler
                 EŞYA VE LEVAZIMIN HUSUSİ VASIFLARINI GÖSTEREN                  
                                    TÜZÜK (1)                                   
                                                                                
                                                                                
    Bakanlar Kurulu Kararının Tarihi     :  4.8.1952, No: 3/15481               
    Dayandığı Kanunun Tarihi             :  24.4.1930 No: 1593                  
    Yayımlandığı R. Gazetenin Tarihi     :  18.10.1952, No: 8236                
    Yayımlandığı Düsturun: Tertibi : 3,    Cildi: 33, S : 1809                  
                                                                                
                            BİRİNCİ BÖLÜM                                       
                           Umumi Hükümler                                       

    Madde 1 - Bütün gıda maddelerinin ve umumun kullanmasına mahsus olupta      
sıhhi mürakabeye tabi bulunan eşya ve levazımın haiz olacağı hususi vasıflar    
ve bunların ne gibi hallerde bozulmuş, taklit veya tağşiş edilmiş sayılacağı    
bu Tüzükte gösterilmiştir.                                                      
    Bunların işbu Tüzük hükümlerine göre teftiş ve mürakabesi Umumi Hıfzıs-     
sıhha Kanununun 181 inci ve müteakip maddeleri hükümleri dairesinde yapılır.    

    Madde 2 - (Değişik: 16/5/1953 - 4/808 K.)                                   
    İmal, ihzar veya taksim suretiyle muameleye tabi tutularak ambalajı         
içinde kapalı olarak satılan her türlü gıda maddelerinin ve umumi Hıfzıssıhha   
Kanununun 183 üncü maddesinde yazılı malzemenin ambalajları üzerinde; bu        
muameleyi yapanın isim ve adresi ve tanıtıcı işaretiyle içindeki maddenin       
cins ve nevi ve asgari net miktarı ile bu Nizamname hükümleri gerektiriyorsa    
yapılma tarihi kolayca okunacak şekilde matbu bir etiket bulunur.               
    Ambalajı içinde veya ambalajsız açık olarak perakende satılan bu maddelerin 
üzerinde bu Nizamnamede aksine bir hüküm sevkedilmiş olmadıkça bunları          
yapanın isim ve adresiyle satılan maddenin mahiyetini açıkça bildiren bir       
etiket bulundurulur.                                                            
    Seyyar satıcıların sattıkları her türlü gıda maddeleri de bu hükme tabidir. 

    Madde 3 - (Değişik: 21/3/1956 - 4/6999 K.)                                  
    Bütün gıda maddelerinin ve bunların konulduğu kab ve malzemenin bu Nizam-   
namede gösterilen vasıfları haiz ve temiz bulunması mecburudir.                 
    Kirlenmiş, vasıfları bozulmuş veya vasıflarının kıymetleri azalmış,         
tefessüh etmiş, iğrenç manzaralı, kurtlanmış, küflenmiş, içinde patojen         
bakteriler ve parazitler üremiş veya zararlı mikropların toksinleri bulunan     
veyahut her ne sebepten olursa olsun zararlı kimyevi maddelerle muamele         
edilmiş gıda maddelerinin imali, ihzarı, muhafaza ve satışı yasaktır.           
                                                                                
--------------------------                                                      
(1) Bu Tüzüğün, İspirtolu İçkilerin Vasıflarıyla Bira Fabrika ve İmalathanele-  
    rin Kontrol ve Muayeneleri Hakkındaki 10 Mart 1956 tarih ve 4/6891 sayılı   
    tüzüğe uygun olmayan hükümleri anılan tüzüğün 31 inci maddesi gereğince     
    yürürlükten kaldırılmıştır.                                                 
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                

    Madde 4 - İçine konulduğu orijinal ambalajı hiç bozulmamış ve muayyen is-   
tihlak müddeti geçmemiş her türlü gıda maddelerinin hile veya bozukluklarından  
dolayı ceza mesuliyeti ancak bunları yapanlar hakkında tatbik olunur. Orijinal  
ambalajı kısmen bozulmuş veya ambalajı olmaksızın açıkta satılan gıda maddele-  
rinin bozukluk ve hilelerinin mesuliyeti, bunun mahiyetine evvelden veya sonra- 
dan olma hallerine göre takdir edilerek, yapan veya satana veya her ikisine ait 
olarak kabul olunur.                                                            
                                                                                

    Madde 5 - (Değişik: 21/3/1956 - 4/6999 K.)                                  
    Umumun istihlakine mahsus her türlü gıda maddelerinin imal, ihzar veya kü-  
çük orijinal ambalajlara taksim suretiyle muameleye tabi tutulduğu bütün yer-   
ler, resmi müsaade alınmaksızın işletilemezler. Bu yerlerin her türlü teknik ve 
sıhhi şartlarının kifayetsizliğinden ve içinde çalışanların sıhhatli ve temiz   
olmalarından ve kanun hükümlerine göre muayyen zamanlarda muayenelerinden dola- 
yı ceza mesuliyeti, bu müesseseleri işletenler veya şahsi ihmali olan işçiler   
hakkında tatbik olunur.                                                         
                                                                                

 

 
    Madde 6 - Her türlü gıda maddelerinin imal, ihzar, küçük ambalajlara taksim 
veya muhafaza olunduğu ve satıldığı yerlerin ve tesislerinin, içindeki alat ve  
edevatın, gıda maddelerinin taşındığı, içine konulduğu vasıta ve kapların tama- 
men temiz bulunması ve bütün bu safhalarda gıda maddelerinin her türlü telev-   
vüsten korunması mecburidir.                                                    
                                                                                

    Madde 7 - Hususi Yönetmeliğinde müsaade edilmiş haller haricinde her hangi  
bir gıda maddesinin boyanması veya renginin alınması veyahut hakiki mahiyetini  
gizlemek için her hangi bir muameleye tabi tutulması yasaktır.                  
                                                                                
    Adıgeçen Yönetmelik gereğince boyanmış veya içine muhafaza edici cisimler   
ilave edilmiş gıda maddeleri saf ve tabii gibi vasıflarla satılamazlar.         
                                                                                

    Madde 8 - Bu Tüzükte geçen (asidite derecesi), ilgili bahislerinde ayrıca   
bir kayıt ve sarahat bulunmadıkça, Türk Kodeksin de beyan edildiği gibi 100     
gram maddede mevcut serbest asidi tadil etmek için sarfı iktiza eden normal ka- 
levinin cm3, adedi demektir.                                                    
                                                                                

    Madde 9 - Gıda maddelerinin ultra - viyole şuaı ile (irradie) edilmek veya  
hususi bir muameleye tabi tutulmak suretiyle suni olarak, vitamin ilave edilmiş 
(vitaminize) yahut mevcut vitamini çoğaltılmış (ipervitaminize) bir halde satı- 
lığa arzedilebilmesi ve satılması Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığının müsaade- 
sine bağlıdır. Bu suretle müsaadesi alınmamış olan bu nevi gıda maddeleri, sıh- 
hate az veya çok zarar verecek derecede bozuk sayılır.                          
                                                                                

    Madde 10 - (Değişik: 21/3/1956 - 4/6999 K.)                                 
    Kokuları, yanındaki eşyaya sinen petrol ve emsali maddeler; süt, yağ, un ve 
ekmek gibi yabancı kokuları kolaylıkla alabilen gıdalar koku sinecek tarzda bir 
arada bulundurulamaz.