ileri
Endeksler
MİLLİ MÜDAFAA MÜKELLEFİYETİ TÜZÜĞÜ
Bakanlar Kurulu Kararının Tarihi : 22.6.1940, No: 2/13765
Dayandığı Kanunun Tarihi : 7.6.1939, No: 3634
Yayımlandığı R. Gazetenin Tarihi : 27.6.1940, No: 4546
Yayımlandığı Düsturun Tertibi : 3, Cildi: 21, S. 774
BÖLÜM : 1
Umumi hükümler
Madde 1 - Umumi veya kısmi seferberlik halinde ve fevkalade hallerde yapı-
lacak seferberlik hazırlıkları ile kıtaların tecemmüleri esnasında alelade
vasıtalarla temin edilemiyen bütün askeri ihtiyaçları ve hizmetleri Milli
Müdafaa Mükellefiyeti Kanuniyle buna müstenit işbu Nizamname hükümleri dairesin-
de vermeğe ve yapmağa her şahıs borçludur.
Milli Müdafaa mükellefiyetinin tatbikına başlanacağı ve nihayet bulduğu
tarihler ve bu mükellefiyetin tatbik sahası İcra Vekilleri Heyeti karariyle ta-
yin ve ilan olunur.
Madde 2 - Milli Müdafaa Mükellefiyeti, mükelleflerin kudret ve kabiliyeti ve
mevcut menbaları gözönüne alınarak adil bir nispet dairesinde tevzi edilir. Her
teklif yazılı ve imzalı kağıtlarla yapılır. Bunlarda mükellefiyetin mahiyeti,
miktarı ve mümkün oldukça devam müddeti gösterilir.Yapılan mükellefiyete karşı
bir makbuz verilir.
Madde 3 - Kanunda yazılı istisnalardan başka verilen her şey veya yapılan
her hizmet için sahibine değerince tazminat verilir.
Madde 4 - Şahsi mükelleflere verilecek vazifelerin tayininde bunların yaşla-
rı, cinsleri, sanat ve meslekleri, sıhhat, kabiliyet ve istidatları gözönünde
bulundurulur.
On beş yaşını bitirmemiş olanlarla 65 yaşını tamamlamış olanlar ve malül ve
sıhhati muhtel olanlarla bakıma muhtaç çocuğu olan ve gebe bulunan kadınlar
şahsi mükellefiyete tabi tutulamazlar.
Madde 5 - On iki yaşını bitirmemiş olan çocuklar bakıma muhtaç sayılır.
BÖLÜM : 2
Mükellefiyet tatbikını istemeğe salahiyetli makamlar ve vazifeleri
Madde 6 - Mükellefiyet tatbikını istemeğe salahiyetli askeri makamlar
şunlardır:
a) Milli Müdafaa Vekaleti,
b) Müstakil tugay komutanlıkları ile daha üst komutanlıklar (Deniz, hava
dahil)
c) a ve b fıkralarında yazılı makam sahiplerinin salahiyetli kılacakları
kendi levazım başkanları ve müfrez birlikler komutanları.
Madde 7 - Bir mükellefiyet dairesinde aynı zamanda muhtelif kıtalar (Kara,
deniz, hava) bulunduğu takdirde mükellefiyet emirleri bunların cümlesine komuta
etmek salahiyetini haiz komutan tarafından verilir.
Milli Müdafaa Vekaletince Ordunun umumi ihtiyaçları için konulan mükellefi-
yetlere Vekaletin müsaadesi olmadıkça başka makamlarca el konamaz.
Madde 8 - Milli Müdafaa Mükellefiyeti Komisyonu bulunmıyan yerlerde mükelle-
fiyetin acele tatbikına zaruret hasıl olup da usulü dairesinde Komisyona müra-
caata imkan olmıyan haller müstesna olmak üzere mükellefiyet emirleri daima
Milli Müdafaa Mükellefiyeti Komisyonlarına hitaben verilir.
Madde 9 - Milli Müdafaa Mükellefiyeti emrini alan Komisyon Reisi derhal
Komisyonu içtimaa davet eder ve aza derhal toplanır. Komisyonda kanunun 8 inci
maddesinde yazılı nisap temin olunamadığı ve iş de acele olduğu takdirde keyfi-
yetin bir zabıt varakasiyle tevsik olunması üzerine mükellefiyet, Komisyon Rei-
sinin yardımiyle, ciheti askeriyece doğrudan doğruya tatbik ve temin olunur.
Madde 10 - Bir mahalde Milli Müdafaa Mükellefiyeti Komisyonu veya tali ko-
misyon bulunmaz veyahut bir mükellefiyetin acele tatbikıne zaruret hasıl olup da
bu komisyonlara müracaat mümkün olmazsa mükellefiyeti doğrudan doğruya tatbika
salahiyetli olan makam veya mükellefiyet emrini hamil memurlar,mahalli belediye-
den veya köy ihtiyar heyetinden ve bunlar da bulunmadığı takdirde o yerin hal-
kından birine müracaatla mükellefiyet tatbik olunacak şeylerin doğrudan doğruya
ahaliye tevzii için kendisine yardım edilmesini ister.
ileri