Endeksler
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                               İŞ MAHKEMELERİ KANUNU                            
                                                                                
    Kanun Numarası        : 5521                                                
    Kabul Tarihi          : 30/1/1950                                           
    Yayımlandığı R.Gazete : Tarih: 4/2/1950  Sayı: 7424                         
    Yayımlandığı Düstur    : Tertip: 3  Cilt: 31  Sayfa: 753                    
                                                                                

    Madde 1 - İş Kanununa göre işçi sayılan  kimselerle (o kanunun değiştirilen 
ikinci maddesinin Ç, D ve E fıkralarında istisna edilen işlerde çalışanlar      
hariç) işveren veya işveren vekilleri arasında iş akdinden veya iş Kanununa da- 
yanan her türlü hak iddialarından doğan hukuk uyuşmazlıklarının çözülmesi ile   
görevli olarak lüzum görülen yerlerde iş mahkemeleri kurulur.                   
    Bu mahkemeler:                                                              
    A)  5018 sayılı kanunun 4 üncü maddesinin (E) fıkrasına göre sendikaların   
açacakları ve bu sıfatla aleyhlerine açılacak hukuk davalarına;                 
    B) İşçi Sigortaları Kurumu ile sigortalılar veya yerine kaim olan hak sahip-
leri arasındaki uyuşmazlıklardan doğan itiraz ve davalara da bakarlar.          
    İş mahkemesi kurulmamış olan yerlerdeki bu davalara o yerde görevlendirile- 
cek mahkeme tarafından, temsilci üyeler alınmaksızın, bu kanundaki esas ve usul-
lere göre bakılır.                                                              
    Fiili ve hukuki imkansızlıklar dolayısiyle iş mahkemesinin toplu olarak gö- 
revini yapamadığı hallerde de yukarki fıkra hükmü uygulanır.                    

    Madde 2 - İş mahkemeleri bu iş için görevlendirilen yargıcın başkanlığında  
(....)(1) teşekkül eder.                                                        
    (İkinci fıkra iptal: Anayasa Mah. nin 14/5/1970 tarih ve E. 1967/40, K.     
 1970/26 sayılı kararı ile.)                                                    
                                                                                
    (3, 4 ve 5 inci fıkralar iptal: Anayasa Mah. nin 13/4/1971 tarih ve E.      
1970/63, K. 1971/38 sayılı kararı ile.)                                         

    Madde 3 - 4 - (İptal: Anayasa Mah. nin 13/4/1971 tarih ve 1970/63, K.       
 1971/38 sayılı kararı ile.)                                                    
                                                                                

    Madde 5 - İş mahkemelerinde açılacak her dava, açıldığı tarihte dava oluna- 
nın Türk Medeni Kanunu gereğince ikametgahı sayılan yer mahkemesinde bakılabi-  
leceği gibi, işçinin işini yaptığı işyeri için yetkili mahkemede de bakılabilir.
Bunlara aykırı sözleşme muteber sayılmaz.                                       

    Madde 6 - (İptal: Anayasa Mah.nin 13/4/1971 tarih ve E. 1970/63, K. 1971/38 
 sayılı kararı ile)                                                             

    Madde 7- İş mahkemelerinde şifahi yargılama usulü uygulanır. İlk oturumda   
mahkeme tarafları sulha teşvik eder. Uzlaşamadıkları ve taraflar veya vekille-  
rinden birisi gelmediği takdirde yargılamaya devam olunarak esas hakkında hüküm 
verilir.                                                                        
------------------                                                              
                                                                                
(1) Bu fıkranın belirlenen yerde bulunan "bir işveren temsilcisi ile bir işçi   
    temsilcisinden" şeklindeki kısmı Anayasa Mah.nin 13/4/1971 tarih ve E.      
    1970/63, K.1971/38 sayılı kararı ile iptal edilmiştir.                      
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    İş Kanununun 79 uncu maddesinde yazılı uzlaşma teşebbüsünün yapılmamış ol-  
ması davanın kabulüne ve görülmesine mani teşkil etmez.                         

    Madde 8 - İş mahkemesinin nihai kararları tefhim tarihinden itibaren sekiz  
gün içinde temyiz olunabilir.                                                   
    İş mahkemelerinden verilen kararlar, Yargıtayca iki ay içinde tetkik oluna- 
rak karara bağlanır.                                                            
    Yargıtay'ın bu kararlarına karşı karar tashihi istenemez.                   

    Madde 9 - İş mahkemelerinin çalışma zamanları ihtiyaca göre haftanın münasip
günleri ve iş bakımından günün münasip saatleri nazara alınarak Adalet Bakanlı- 
ğınca tesbit olunur.                                                            

    Madde 10 - İş Kanununun uygulanması ile görevli olan idari merciler, kendi- 
lerine yapılan müracaatları 15 gün içinde idari yoldan neticelendiremedikleri ve
iş mahkemelerinin görevi içinde gördükleri takdirde bu hususa  dair olan evrak  
ve belgeleri yetkili iş mahkemesine tevdi ederler. Mahkeme, re'sen gün tayin    
ederek tarafları davet ve müracaat sahibinin davacı olduğunu tesbitten ve zabıt-
nameye imzasını aldıktan sonra bu kanundaki esas ve usullere göre davayı göre-  
rek kararını verir. İdari merciin bu yoldaki tevdii mahkemenin göreve mütaallik 
kararını takyit etmez.                                                          

    Madde 11 - (Birinci fıkra mülga: 21/11/1980-2345/3 md.)                     
    (Ek: 12/11/1980 - 2339/1 md.) Türkçe bilmeyen yabancı uyruklu kişilerin     
taraf oldukları iş davalarında mahkemece çağırılacak tercüman ve mütercim ücre- 
ti, mütekabiliyet şartı ile Devlet Hazinesinden karşılanır.                     

    Madde 12 - 14 - (İptal: Anayasa Mah. nin 13/4/1971 tarih ve E. 1970/63, K.  
1971/38 sayılı kararı ile.)                                                     

    Madde 15 - Bu Kanunda sarahat bulunmıyan hallerde Hukuk Muhakemeleri Usulü  
Kanunu hükümleri uygulanır.                                                     

    Madde 16 - İş kazalariyle meslek hastalıkları ve Analık Sigortaları hakkın- 
daki 4772 sayılı kanunun 67 nci ve İhtiyarlık Sigortası hakkındaki 5417 sayılı  
kanunun 38 inci maddelerinin ikinci fıkraları hükümleri kaldırılmıştır.         

     Madde 17 - Bu Kanun yayımı tarihinden altı ay sonra yürürlüğe girer.       

     Madde 18 - Bu Kanunu Adalet ve Çalışma Bakanları yürütür.                  
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
           5521 SAYILI KANUNDA EK VE DEĞİŞİKLİK YAPAN MEVZUATIN                 
        YÜRÜRLÜKTEN KALDIRDIĞI KANUN VE HÜKÜMLERİ GÖSTERİR LİSTE                
                                                                                
                                            Yürürlükten Kaldıran Mevzuatın      
          Yürürlükten Kaldırılan            ------------------------------      
         Kanun veya Kanun Hükümleri           Tarihi     Sayısı  Maddesi        
----------------------------------------    -----------  ------  ---------      
                                                                                
30/1/1950 tarihli ve 5521 sayılı Kanunun                                        
11. maddesinin 1. fıkrası                    21/11/1980   2345       3          
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
               5521 SAYILI KANUNA EK VE DEĞİŞİKLİK GETİREN MEVZUATIN            
                       YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ TARİHİNİ GÖSTERİR LİSTE                  
  Kanun                                                          Yürürlüğe      
   No.           Farklı tarihte yürürlüğe giren maddeler        giriş tarihi    
---------    -------------------------------------------------  ------------    
  931                           --                                12/8/1967     
 2339                           --                               14/11/1980     
 2345        Bu Kanuna ilişkin hükümler                           1/12/1980     
             Harcın konusuna yeni giren yıllık harçlar ile                      
             miktarları artırılan yıllık harçlar.                  1/1/1981