SEFERBERLİKTE VEYA FEVKALADE HALLERDE ASKERİ                 
                       ŞAHISLARA AİT HUKUK DAVALARİYLE İCRA                     
                        TAKİPLERİNDE YAPILACAK MUAMELELER                       
                                 HAKKINDA KANUN                                 
                                                                                
    Kanun Numarası          : 4308                                              
    Kabul Tarihi            : 30/11/1942                                        
    Yayımlandığı R. Gazete  : Tarih : 5/12/1942 Sayı : 5275                     
    Yayımlandığı Düstur     : Tertip : 3 Cilt : 24 Sayfa: 42                    
                                                                                

    Madde 1 - Seferberlikte veya fevkalade hallerde askeri hizmet sebebiyle ika-
metgahlarından devamlı olarak ayrılmış olan muvazzaf veya ihtiyat askeri şahıs- 
lar hakkında açılmış veya açılacak hukuk davalarında ve yapılan icra takiplerin-
de mahkeme veya icra hakimi, alakalının veya mümessilinin talebi üzerine veya   
re'sen ve Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 465 inci maddesinin birinci fıkra- 
sında yazılı şartları aramaksızın adli müzaherete mütaallik hükümleri tatbik    
edebilir.                                                                       
    Şu kadar ki mensup olduğu kıta komutanlığından müzaherete müstahak olduğuna 
dair vesika ibraz edenler hakkında birinci fıkra hükümlerinin tatbikı mecburi-  
dir.                                                                            
                                                                                

    Madde 2 - Seferberlikte veya fevkalade hallerde askeri hizmet sebebiyle ika-
metgahlarından devamlı olarak ayrılmış olan muvazzaf veya ihtiyat askeri        
şahıslar hakkında açılmaş veya açılacak hukuk davalarında bunların muhakemede   
bizzat hazır bulunmalarında kati zaruret görülen hallerde, davaları, mahkeme    
karariyle seferberliğin veya fevkalade halin sona erdiği tarihten itibaren iki  
ay sonraya kadar tehir edilebilir. Ancak bu müddetten önce terhis edilenlerin   
veya ikametgahlarına avdet edenlerin davalarına taraflardan birinin talebi      
üzerine devam olunur.                                                           
    Birinci fıkra hükmü icra tetkik merciinde görülen davalarda da tatbik       
olunur.                                                                         
    Tehir müddeti zarfında müruruzaman işlemez.                                 
    Tehir hakkındaki kararlar kabili temyiz olup diğer davalara tercihan ve     
müstacelen tetkik olunur.                                                       
    Temyiz mahkemesinin bu hususta vereceği kararlara karşı ısrar ve tashihi    
karar caiz değildir.                                                            
                                                                                

    Madde 3 - Seferberlikte veya fevkalade hallerde askeri hizmette bulunan as- 
keri şahıslar hakkında yapılan icra takiplerinde borçlunun askeri hizmet sebe-  
biyle işinden ayrılmış olmasının mali vaziyetini bozduğu ve bu sebeple tediye   
bakımından kendisine kolaylıklar gösterilmesini istilzam ettiği hallerde icra   
hakimi, İcra ve İflas Kanununun 111 inci maddesi hükümleri dahilinde borcun bir 
seneyi geçmemek üzere taksitle ödenmesine karar verebilir. Bu maddeye tevfikan  
verilen kararlar kabili temyiz olup diğer davalara tercihan ve müstacelen       
tetkik olunur.                                                                  
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    Nafaka borçlarında bu madde hükmü tatbik olunmaz.                           

    Madde 4 - Bu kanunun şümulüne giren dava ve tetkiklerde mahkeme lüzum       
görürse, alakalının ifadesini, adli mahkemelerin bulunmadığı yerlerde askeri    
mahkemeler vasıtasiyle ve istinabe yoliyle alabilir.                            

    Madde 5 - Seferberlikte veya fevkalade hallerde askerlik vazifesi icabı ola-
rak ikamet etmekte bulunduğu şehir, kasaba veya köyden ayrılmak mecburiyetinde  
olan askeri şahıslar mukavele ile kiraladıkları meskenlerin mukavelelerini fes- 
hedebilirler. Mukavelenamelerde hilafına konmuş olan şartlar muteber değildir.  

    Madde 6 - Bu kanun hükümleri vergiden mütevellit amme alacaklarına tatbik   
olunmaz.                                                                        

    Madde 7 - Bu kanun neşri tarihinden mer'idir.                               

    Madde 8 - Bu kanun hükümlerini icraya İcra Vekilleri Heyeti memurdur.