Endeksler
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                            BOĞAZİÇİ KANUNU (1)                                 
                                                                                
                                                                                
    Kanun Numarası        : 2960                                                
    Kabul Tarihi          : 18/11/1983                                          
    Yayımlandığı R. Gazete: Tarih :22/11/1983 Sayı:18229                        
    Yayımlandığı Düstur   : Tertip: 5 Cilt: 22 Sayfa: 970                       
                                                                                
                                                                                
                           BİRİNCİ KISIM                                        
                           Genel Hükümler                                       
                                                                                
                           BİRİNCİ BÖLÜM                                        
                           Amaç, Tanımlar                                       
                                                                                
                                                                                
    Amaç:                                                                       

    Madde 1 - Bu Kanunun amacı; İstanbul Boğaziçi Alanının kültürel ve tarihi   
değerlerini ve doğal güzelliklerini kamu yararı gözetilerek korumak ve geliştir-
mek ve bu alandaki nüfus yoğunluğunu artıracak yapılanmayı sınırlamak için uygu-
lanacak imar mevzuatını belirlemek ve düzenlemektir.                            
                                                                                
    Tanımlar :                                                                  

    Madde 2 - Bu Kanunda kullanılan bazı terimlerin tanımları aşağıda gösteril- 
miştir.                                                                         
    a) Boğaziçi Alanı; Boğaziçi kıyı ve sahil şeridinden, öngörünüm bölgesinden,
geri görünüm bölgesinden ve etkilenme bölgelerinden oluşan ve sınırları ve koor-
dinatları bu Kanuna ekli krokide işaretli ve 22/7/1983 onay tarihli nazım planda
gösterilen alandır.                                                             
    b) Boğaziçi sahil şeridi; Boğaziçi kıyı kenar çizgisi ile 22/7/1983 tarihli 
1/5000 ölçekli nazım planında gösterilen hat arasında kalan bölgedir.           
    c) Öngörünüm bölgesi; Boğaziçi sahil şeridine bitişik olan ve 22/7/1983 ta- 
rihli 1/1000 ölçekli imar uygulama planında gösterilen bölgedir.                
    d) Geri görünüm bölgesi; öngörünüm bölgesine bitişik olan ve 22/7/1983 ta-  
rihli 1/5000 ölçekli nazım planında gösterilen coğrafi bölgedir.                
    e) Etkilenme bölgesi; öngörünüm ve geri görünüm bölgeleri dışında 22/7/1983 
tarihli ve 1/5000 ölçekli nazım planında gösterilen ve Boğaziçi sahil şeridi,ön-
görünüm ve geri görünüm bölgelerinden etkilenen bölgedir.                       
--------------------                                                            
 (1) 24/2/1984 tarih ve 2981 sayılı, "İmar ve Gecekondu Mevzuatına Aykırı Yapı- 
     lara Uygulanacak Bazı İşlemler ve 6785 Sayılı İmar Kanunun Bir Maddesinin  
     Değiştirilmesi Hakkındaki Kanunun" 23/a maddesi ile, 16/3/1983 tarih ve    
     2805 sayılı Kanun yürürlükten kaldırılmış; aynı kanunun 22 nci maddesinin  
     (a) bendi hükmü ile de "Boğaziçi Kanunundaki 16/3/1983 tarih ve 2805 sayılı
     Kanunla ilgili hükümler yerine mezkür 2981 sayılı kanun hükümlerinin uygu- 
     lanacağı" belirtilmiştir.                                                  
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                              İKİNCİ BÖLÜM                                      
               Genel Esaslar, Orman Alanları, Yeşil Sahalar                     
                                                                                
    Genel esaslar:                                                              

    Madde 3 - Boğaziçi Alanının korunması ve geliştirilmesinde ve imar mevzuatı-
nın uygulanmasında aşağıdaki hususlar esas alınır.                              
    a) Boğaziçi Alanında yeralan kültürel ve tarihi değerler ve doğal güzllikler
muhafaza edilir ve doğal yapı korunur.                                          
    b) Boğaziçi Alanı bu Kanunun amaçlarına uygun olarak ve doğal ve tarihi çev-
reye uyumu gözetilerek güzelleştirilir ve geliştirilir.                         
    c) Boğaziçi Alanında tarihi ve milli kültürümüze dayanan yaşamın yeniden    
canlandırılması, mesire yerlerinin geliştirilmesi ve gezinti alışkanlıklarının  
sürdürülmesi teşvik edilir.                                                     
    d) Boğaziçi Alanındaki kültür ve tabiat varlıklarının onarımına öncelik ve- 
rilir.                                                                          
    e) Boğaziçi Alanındaki yapılar bu Kanun hükümlerine ve imar planları esasla-
rına göre yapılır, aykırı olanlar derhal yıkılır veya yıktırılır.               
    f) (Değişik: 3/5/1985-3194/47 md.) Boğaziçi alanında mevcut planda nüfus ve 
yapı yoğunluğu gözönüne alınmak kaydı ile plan değişikliği yapılabilir.         
    g) (İptal: Ana. Mah; 11/12/1986 tarih ve E. 1985/11, K. 1986/29 sayılı Kara-
rı ile.)                                                                        
    h) Boğaziçi sahil şeridi ve öngörünüm bölgesinde turizm ve rekreasyon amacı 
ile ayrılan alanlara toplumun yararlanmasına ayrılan yapı yapılır ve bu husus   
tapu sicillerine işlenir. Toplumun yararlanmasına ayrılan bu yapılar amaç dışı  
kullanılamaz.                                                                   
    i) Boğaziçi Alanında kıyılar ancak kamu yararına kullanılır.                
    j) Boğaziçi sahil şeridinde ancak toplumun yararlanacağı dinlenme, gezinti  
ve turizm tesisleri imar planlarına uygun olmak şartı ile yapılabilir.          
    k) Boğaziçi Alanında kıyıda ve sahil şeridinde boş alanlar veya boşaltılacak
sahalar "j" fıkrasındaki esaslara göre değerlendirilir.                         
    l) Boğaziçi Alanında kömür ve akaryakıt depoları, tersaneler ve sanayi te-  
sisleri kurulamaz.                                                              
    m) Boğaziçi su yolunda hurda gemi ve benzeri araçlar bırakılamaz.           
    n) Boğaziçi Alanında imar planlarında parseller için belirlenen kullanım ka-
rarları tapu sicillerine işlenir.                                               
    o) Boğaziçi Alanında kamu hizmet ve tesislerine ayrılan alanlarda geçici in-
şaat müsaadesi verilmez. Ancak; Boğaziçi öngörünüm, geri görünüm ve etkilenme   
bölgelerinde kamu hizmet ve tesislerine ayrılan alanlarda 40 m2'yi geçemeyen    
bekçi kulübesi, büfe, çay ocağı gibi yapılara imar uygulama programı uygulanana 
kadar Boğaziçi İmar İdare Heyetince müsaade edilir.                             
                                                                                
    Orman alanları:                                                             

    Madde 4 - Boğaziçi Alanı sınırları içinde Devlet ormanı statüsüne alınacak  
yerler, Boğaziçi İmar Yüksek Koordinasyon Kurulunca kararlaştırılır ve kamu ku- 
rum ve kuruluşlarına ait olanlar bedelsiz olarak Hazineye devredilir. Özel mül- 
kiyete ait olanlar ise Tarım ve Orman Bakanlığınca kamulaştırılır.              
    Devlet ormanı statüsüne alınan bu yerler, Tarım ve Orman Bakanlığınca hazır-
lanacak proje ve programa göre Boğaziçi Alanının doğal yapısına uygun olarak dü-
zenlenir, ağaçlandırılır parklar ve mesire yerleri yapılır ve bunların bakımı,  
işletilmesi ve muhafazası sağlanır.                                             
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    Devlet ormanı statüsüne alınan bu yerlerde 6831 sayılı Orman Kanununun      
2 nci maddesi uygulaması yapılamaz.                                             
    Boğaziçi Alanı içindeki ormanlarda intifa ve irtifak hakkı tesis edi-       
lemez. Ancak bu Kanunun amacına uygun intifa ve irtifak hakkı, Boğaziçi İmar    
İdare Heyetinin teklifi üzerine ilgili bakanlıklarca tesis edilebilir.          
                                                                                
    Yeşil alanlar:                                                              

    Madde 5 - Boğaziçi Alanında orman sayılmayan kamu kurum ve kuruluşlarına    
veya özel mülkiyete ait koru, koruya katılacak alan, çayır, mesire yeri, bos-   
tan ve benzeri alanlar yeşil alan sayılır ve bitki varlıkları geliştirilerek    
muhafaza edilir.                                                                
    Bu alanlardaki ağaç varlıklarının yokedilmesi veya tahrip edilmesi yasaktır.
    Yeşil alan sayılan yerlerde mahalli mahsullerin yetiştirilmesine devam edi- 
lir.                                                                            
    İmar planında yeşil alan olarak belirlenen arsaların ağaçlandırıması için   
gerekli tedbirler Boğaziçi İmar Müdürlüğünce alınır.                            
    Boğaziçi Alanındaki yabancı ülke temsilciliklerine ait koruların bu nitelik-
leri korunur.                                                                   
                                                                                
                           İKİNCİ KISIM                                         
                  Organlar ve Uygulama Hükümleri                                
                                                                                
                           BİRİNCİ BÖLÜM                                        
                              Organlar                                          
                                                                                
    Kuruluş:                                                                    

 

 
    Madde 6 - Bu Kanun amaçları doğrultusunda Boğaziçi Alanında yerleşme ve ya- 
pılaşmanın planlanması, kaordinasyonu, imar uygulamalarının yapılması ve denet- 
lenmesi için Boğaziçi İmar Yüksek Koordinasyon Kurulu, Boğaziçi İmar İdare He-  
yeti ve Boğaziçi İmar Müdürlüğü kurulmuştur. (1)                                
                                                                                
    Boğaziçi İmar Yüksek Koordinasyon Kurulu:                                   

    Madde 7 - Boğaziçi İmar Yüksek Koordinasyon Kurulu; Başbakan veya görevlen- 
direceği Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısının başkanlığında, İmar ve İskan   
Milli Savunma, Maliye, İçişleri, Bayındırlık, Sağlık ve Sosyal Yardım, Ulaştır- 
ma, Tarım ve Orman, Kültür ve Turizm, Sanayi ve Teknoloji, Enerji ve Tabii Kay- 
naklar bakanlarından oluşur. Gerektiğinde ilgili kurum ve kuruluşların temsilci-
leri kurul toplantılarına çağrılabilir.                                         
    Kurulun sekreterya hizmeti İmar ve İskan Bakanlığınca yürütülür.            
    Boğaziçi İmar Yüksek Koordinasyon Kurulu yılda en az iki defa toplanır ve   
çalışma esasları Başbakanlıkça belirlenir.                                      
    Boğaziçi İmar Yüksek Koordinasyon Kurulunun görevleri şunlardır:            
    a) Boğaziçi imar planlarının yapılmasını kararlaştırmak, imar planlarını ve 
diğer ilgili planları görüşmek ve kabul etmek,                                  
    b) Boğaziçi imar uygulama programlarını onaylamak,                          
    c) Boğaziçi imar uygulama programları gereği kamu yatırımlarını planlamak ve
Bakanlar Kurulunun onayına sunmak,                                              
----------------                                                                
(1) 3/5/1985 tarih ve 3194 sayılı İmar Kanununun 46 ncı maddesiyle, bu maddeye  
     göre kurulan organlar kaldırılmış; bunların görev ve sorumluluklarının mez-
     kür 46 ncı maddede belirtilen çerçeve dahilinde İstanbul Büyükşehir ve il- 
     gili ilçe Belediye Başkanlıklarınca yürütüleceği hükme bağlanmıştır.       
                                                                                
*                                                                               
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    d) Boğaziçi İmar Müdürlüğünün mali yardım isteklerini incelemek ve karara   
bağlamak,                                                                       
    e) İmar ve İskan Bakanlığınca getirilen Boğaziçi Alanı ile ilgili konuları  
görüşmek ve kararlaştırmak.                                                     
    Boğaziçi İmar İdare Heyeti:                                                 

    Madde 8 - Boğaziçi İmar İdare Heyeti, İstanbul Valisinin başkanlığında İs-  
tanbul Belediye Başkanı, İstanbul İl Hukuk İşleri Müdürü, İl İmar Müdürü, İl    
Sağlık Müdürü, Defterdar, Boğaziçi İmar Müdürü, İstanbul Belediyesi İmar Müdü-  
rü Vali ve Belediye Başkanının tayin edecekleri birer uzman, Taşınmaz Kültür    
ve Tabiat Varlıkları Bölge Kurulu Başkanı, Yükseköğretim Kurulunca belirlenecek 
ilgili bilim dalı öğretim üyesi olmak üzere oniki üyeden oluşur. Gerektiğinde   
ilgili kurum ve kuruluşların temsilcileri toplantılara çağrılabilir. Boğaziçi   
İmar İdare Heyetinin sekreterya hizmeti Boğaziçi İmar Müdürlüğünce yapılır.     
    Boğaziçi İmar İdare Heyeti ayda en az iki defa, ayrıca valinin çağrısı üze- 
rine toplanır çalışma ve karar alma esasları Valilikçe belirlenir.              
    Boğaziçi İmar İdare Heyetinin görevleri şunlardır,                          
    a) Boğaziçi İmar planını ve diğer ilgili planların görüşmek ve mütalaası ile
birlikte İmar ve İskan Bakanlığına sunmak,                                      
    b) Boğaziçi imar uygulama programlarını görüşmek ve İmar ve İskan Bakanlığı-
na sunmak.                                                                      
    c) Boğaziçi imar uygulama programları gereği kamu yatırımlarını planlamak   
ve İmar ve İskan Bakanlığına sunmak,                                            
    d) Boğaziçi İmar Müdürlüğünün mali yardım isteğini görüşmek ve talepleri    
İmar ve İskan Bakanlığına sunmak.                                               
    e) Boğaziçi İmar Müdürlüğünün bütçesini görüşmek ve karara bağlamak.        
    f) Bu Kanun hükümlerine göre tespit ve teklif edilen yıkım işlerini görüş-  
mek ve karara bağlamak.                                                         
    g) Boğaziçi İmar Müdürlüğünce gündeme getirilen konuları görüşmek ve karara 
bağlamak.                                                                       
    h) Bu Kanunla verilen diğer görevleri yapmak.                               
                                                                                
    Boğaziçi İmar Müdürlüğü:                                                    

    Madde 9 - İstanbul Belediyesine bağlı kamu tüzelkişiliğine sahip Boğaziçi   
İmar Müdürlüğü; Boğaziçi İmar Müdürü, en çok üç müdür yardımcısı ile gerekli    
planlama, plan uygulama, yapı kontrol, idare ve destek birimlerinden oluşur.    
    Boğaziçi Alanında bu Kanunun amacına uygun olarak faaliyetlerin planlanma-  
sından, koordinesinden ve uygulanmasından, Boğaziçi Alanının genel görünüm ve   
estetiğinin ve tarihi ve doğal mimari özelliklerinin korunmasından birinci dere-
cede sorumlu olan Boğaziçi İmar Müdürü, en az lisans düzeyinde yükseköğrenim    
görmüş kişiler arasından, İstanbul Belediye Başkanının inhası, İstanbul Valisi- 
nin teklifi üzerine İmar ve İskan Bakanlığınca atanır. Müdür yardımcıları, Mü-  
dürde aranan şartları taşıyan kişiler arasından aynı usulle atanır. Diğer görev-
lilerin atanması genel hükümlere göre yapılır.                                  
    Boğaziçi İmar Müdürlüğünde görevli müdür ve yardımcıları ile diğer görevli- 
ler 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümlerine tabidir.                     
    Boğaziçi İmar Müdürlüğünün görevleri şunlardır;                             
    a) Boğaziçi imar planlarını ve Boğaziçi Alanında bu Kanunun amacına uygun   
yatırımları ve ilgili diğer faaliyetleri düzenleyen imar uygulama programlarını 
ve ilgili diğer planları hazırlamak ve Belediye Başkanlığına sunmak.            
    b) Boğaziçi İmar Müdürlüğünün bütçesini hazırlamak. Belediye Başkanının mu- 
vafakatı ile İmar İdare Heyetine sunmak.                                        
                                                                             *  
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    c) Boğaziçi Alanında imar uygulamalarını, ruhsat ve izin işlemlerini yürüt- 
mek.                                                                            
    d) Boğaziçi Alanında yapıları ve inşaatları kontrol etmek.                  
    e) İmar mevzuatına aykırı yapılar hakkında alınan yıkım kararlarını uygula- 
mak.                                                                            
    f) Bu Kanunla verilen diğer görevleri yapmak.                               
                                                                                
                              İKİNCİ BÖLÜM                                      
                      Planlar ve İmar Uygulamaları                              
                                                                                
    İmar planlarının yapılması, onayı ve tadili:                                

    Madde 10 - (Değişik: 3/5/1985-3194/48 md.)                                  
    "Gerigörünüm" bölgesinde Taban Alan Kat Sayısı (T.A.K.S.) azami % 15 ve 4   
katı (H = 12.50 m. irtifaı), "Etkilenme" bölgesinde ise gene Taban Alanı Kat Sa-
yısı (T.A.K.S.) % 15 ve 5 katı (H = 15.50 m. irtifaı) geçmemek şartı ile konut  
yapılabilir. Daha önce belediyeye bilabedel terk edilmiş veya edilecek olan     
alanlar bu hesaba dahil edilir. Hesabat brüt alan üzerinden yapılır 1/1/1982    
den sonra alınmış "Yüksek Anıtlar Kurulunun" kararları ile 22/7/1983 onay tarih-
li planda kazanılmış haklar saklıdır.                                           
                                                                                
    Ancak, kat alanı ve irtifa ne olursa olsun İmar Kanununun ilgili maddeleri- 
ne göre yapı sahipleri ruhsat ve iskan alma mecburiyetinde olup, bu işlemler    
yalnızca ilgili İlçe Belediye Başkanlıklarınca avan ve tatbikat projelerine gö- 
re verilir.                                                                     
                                                                                
    Gerekli görüldüğü takdirde "Boğaziçi Alanı" için yapılan planların revize   
edilmesi "gerigörünüm" ve "etkilenme" bölgelerinde 3030 sayılı Kanuna göre,     
"sahil şeridi" ve "öngörünüm" bölgelerinde İstanbul Büyük Şehir Belediyesince   
hazırlanarak Belediye Meclisinin kararı ve Belediye Başkanının onayından sonra  
"Boğaziçi İmar Yüksek Koordinasyon Kurulu" onayı ile yürürlüğe girer.           
                                                                                
    İlgili kamu kurum ve kuruluşları ile meslek kuruluşları, Büyük Şehir Beledi-
ye Başkanlığında bir ay süre ile ilan edilen "Sahil Şeridi" ve "Öngörünüm" böl- 
geleri ile ilgili planlara itiraz edebilir. Ancak, itirazlar yürürlüğü durdur-  
maz. Belediye Başkanlığı planı itirazları ile inceler ve görüşünü de ekleyerek  
Belediye Meclisine sunar. Belediye Meclisi durumu bir ay içinde inceleyerek ka- 
rara varır. Netice, Büyük Şehir Belediye Başkanının ve Boğaziçi İmar Yüksek     
Koordinasyon Kurulunun onayı ile kesinleşir.                                    
    Plan değişiklikleri de aynı usule göre yapılır.                             
    İmar Yüksek Koordinasyon Kurulu: Başbakan veya görevlendireceği Başbakan    
Yardımcısı veya bir devlet bakanı başkanlığında Milli Savunma, Bayındırlık ve   
İskan, Kültür ve Turizm, Ulaştırma, Tarım Orman ve Köyişleri, Enerji ve Tabii   
Kaynaklar Bakanlarından oluşur. Kurulun sekreterya görevini Bayındırlık ve İskan
Bakanlığı yürütür.                                                              
    Boğaziçi İmar Müdürlüğünün bütçesi, personeli ve gelirleri de İstanbul Büyük
Şehir Belediye Başkanlığına aktarılır.                                          
                                                                                
    Yapının denetimi: