ANAYASA MAHKEMESİNİN KURULUŞU VE YARGILAMA
USULLERİ HAKKINDA KANUN
Kanun Numarası : 2949
Kabul Tarihi : 10/11/1983
Yayımlandığı R.Gazete : Tarih: 13/11/1983 Sayı: 18220
Yayımlandığı Düstur : Tertip: 5 Cilt: 22 Sayfa: 874
BİRİNCİ BÖLÜM
Genel Esaslar
Kuruluş
Madde 1 - Türkiye Cumhuriyeti Anayasası ile verilen görevleri yapmak ve yet-
kileri kullanmak üzere Ankara'da bir Anayasa Mahkemesi kurulmuştur.
Üye sayısı
Madde 2 - Anayasa Mahkemesi, onbir asıl ve dört yedek üyeden oluşur.
Seçilme yeterliği
Madde 3 - Anayasa Mahkemesi asıl ve yedek üyeliğine seçilebilmek için aşağı-
daki şartları haiz bulunmak gerekir:
1. Yargıtay, Danıştay, Askeri Yargıtay, Askeri Yüksek İdare Mahkemesi ve Sa-
yıştay'da başkan ve üye olmak; veya
2. Kırk yaşını bitirmiş, altmışbeş yaşını doldurmamış, yükseköğrenim görmüş
ve kamu hizmetlerinde en az onbeş yıl fiilen çalışmış veya yükseköğretim kurum-
larında en az onbeş yıl öğretim üyeliği yapmış olmak şartıyla:
a) Yükseköğretim kurumlarının hukuk, iktisat ve siyasal bilimler dallarında
öğretim üyesi; veya
b) Yükseköğretim Kurulu başkan veya üyesi veya Yükseköğretim Kurumu rektör
veya dekanı veya müsteşar, müsteşar yardımcısı, general, amiral, büyükelçi, böl-
ge valisi veya vali,
Olarak görev yapmak; veya
c) Mesleğinde avukat olarak fiilen onbeş yıl çalışmış olmak; ve,
3. Hakimlik mesleğine alınmamayı gerektiren bir suçtan hüküm giymemek veya
bu gibi suçlardan dolayı ceza kovuşturması altında bulunmamak ve hakimlik mesle-
ğine alınmasına engel bir hali olmamak.
İKİNCİ BÖLÜM
Üyelerin, Başkan ve Başkanvekilinin Seçimi
Üyelerin seçimi
Madde 4 - Cumhurbaşkanı, iki asıl ve iki yedek üyeyi Yargıtay, iki asıl ve
bir yedek üyeyi Danıştay, birer asıl üyeyi Askeri Yargıtay, Askeri Yüksek İdare
Mahkemesi ve Sayıştay genel kurullarınca kendi başkan ve üyeleri; bir asıl üyeyi
Yükseköğretim Kurulunun kendi üyesi olmayan yükseköğretim kurumlarının hukuk,
iktisat ve siyasal bilimler dallarındaki öğretim üyeleri içinden; üye tamsayıla-
rının salt çoğunluğu ile her boş yer için gösterecekleri üçer aday içinden; üç
asıl ve bir yedek üyeyi ise 3 üncü maddenin (2/b) ve (2/c) bentlerinde sayılan-
lar arasından doğrudan seçer.
Bu maddede geçen Yargıtay, Danıştay, Askeri Yargıtay ve Askeri Yüksek İdare
Mahkemesinin başkan ve üyeleri deyimi; Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısını, Yargı-
tay Cumhuriyet Başsavcıvekilini, Danıştay, Askeri Yargıtay ve Askeri Yüksek İda-
re Mahkemesi başsavcılarını da kapsar.
Üye seçilenlere tebligat
Madde 5 - Cumhurbaşkanı, Anayasa Mahkemesi asıl ve yedek üyeliklerine seçi-
lenleri, Anayasa Mahkemesi Başkanlığına bildirir. Anayasa Mahkemesi Başkanlığı
durumu, seçilenlere yazı ile tebliğ eder.
Seçilenlerin ad ve soyadları Resmi Gazetede yayımlanır.
Seçilenlerin görevi kabul etmemesi
Madde 6 - Anayasa Mahkemesi üyeliğine seçilenlerden bu görevi kabul etmeyen-
lerin adları, Anayasa Mahkemesi Başkanı tarafından Cumhurbaşkanlığına ve aday
gösterilmesi söz konusu ise ilgili kurula bildirilir. Bu tarihten itibaren bir
ay içinde 4 üncü maddedeki usule göre yenileri seçilir. Aday gösterecek kurulla-
rın tatilde bulunması halinde aday gösterme ve üye seçimi, tatilin bittiği gün-
den itibaren bir ay içinde yapılır.
Andiçme
Madde 7 - Anayasa Mahkemesi üyeleri görevlerine başlamadan önce, Mahkeme
Başkanının davet edeceği Cumhurbaşkanı,Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı,Baş-
bakan, yüksek mahkeme başkanları, Adalet Bakanı, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı,
Danıştay, Askeri Yargıtay ve Askeri Yüksek İdare Mahkemesi başsavcıları, Sayış-
tay Başkanı, Yükseköğretim Kurulu Başkanı, üniversite rektörleri, hukuk, iktisat
ve siyasal bilimler fakülteleri dekanları ve Anayasa Mahkemesinin emekli başkan
ve üyeleri huzurunda, Anayasa Mahkemesi asıl ve yedek üyelerinin oluşturacağı
kurul önünde aşağıdaki andı içerler:
"Türk milleti tarafından demokrasiye aşık Türk evlatlarının vatan ve millet
sevgisine emanet ve tevdi olunan Türkiye Cumhuriyeti Anayasasını koruyacağıma;
görevimi doğruluk, tarafsızlık ve hakka saygı duygusu içinde, sadece vicdanımın
emrine uyarak yapacağıma, namusum ve şerefim üzerine andiçerim."
Başkan ve Başkanvekili seçimi
Madde 8 - Anayasa Mahkemesi, asıl üyeleri arasından gizli oyla ve asıl üye
tamsayısının salt çoğunluğu ile dört yıl için bir Başkan ve bir Başkanvekili
seçer. Süresi bitenler yeniden seçilebilirler.
Süresinden önce boşalan Başkan ve Başkanvekilliğine dört yıl için, yukarıda-
ki fıkra gereğince yeniden seçim yapılır.
Yönetim ve temsil
Madde 9 - Anayasa Mahkemesinin yönetimi ve temsili Başkana aittir. Başkanlı-
ğın boş veya Başkanın özürlü veya izinli olması hallerinde Başkana ait görev ve
yetkiler Başkanvekili tarafından yerine getirilir ve kullanılır. Başkanvekilinin
de bulunmaması durumunda mahkemeye en kıdemli asıl üye başkanlık eder.
Üyeliklerde boşalma
Madde 10 - Anayasa mahkemesi üyeliklerinde her ne sebeple olursa olsun bo-
şalma olduğu takdirde, 4 ve 6 ncı maddelerde gösterilen şekilde işlem yapılır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Üyeliğin Sona Ermesi
Üyelikle bağdaşmayan haller