Endeksler
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                 TOPLU İŞ SÖZLEŞMESİ, GREV VE LOKAVT KANUNU (1)                 
                                                                                
                                                                                
    Kanun Numarası       : 2822                                                 
    Kabul Tarihi         : 5/5/1983                                             
    Yayımlandığı R.Gazete: Tarih: 7/5/1983 Sayı: 18040                          
    Yayımlandığı Düstur  : Tertip: 5 Cilt: 22  Sayfa: 334                       
                                                                                
                                      *                                         
                                     * *                                        
                                                                                
      Bu Kanun ile ilgili tüzükler için, "Tüzükler Külliyatı"nın kanunlara      
                  göre düzenlenen nümerik fihristine bakınız.                   
                                                                                
                                      *                                         
                                     * *                                        
                                                                                
                                 BİRİNCİ KISIM                                  
                              Toplu İş Sözleşmesi                               
                                                                                
                                 BİRİNCİ BÖLÜM                                  
                                 Genel Hükümler                                 
                                                                                
    Amaç:                                                                       

    Madde 1 - Bu Kanunun amacı,işçilerin ve işverenlerin karşılıklı olarak eko- 
nomik ve sosyal durumlarını ve çalışma şartlarını düzenlemek üzere, toplu iş    
sözleşmesi yapmalarının, uyuşmazlıkları barışçı yollarla çözümlemelerinin ve    
grev ve lokavtın esaslarını ve usullerini tespit etmektir.                      
                                                                                
    Toplu iş sözleşmesinin tanımı ve muhtevası:                                 

    Madde 2 - Toplu iş sözleşmesi, hizmet akdinin yapılması, muhtevası ve sona  
ermesi ile ilgili hususları düzenlemek üzere işçi sendikası ile işveren sendi-  
kası veya sendika üyesi olmayan işveren arasında yapılan sözleşmedir.           
    Toplu iş sözleşmeleri, tarafların karşılıklı hak ve borçlarını, sözleşmenin 
uygulanmasını ve denetimini, uyuşmazlıkların çözümü için başvurulacak yolları   
düzenleyen hükümleri de ihtiva edebilir.                                        
                                                                                
    Toplu iş sözleşmesinin kapsamı ve düzeyi:                                   

    Madde 3 - Bir toplu iş sözleşmesi aynı işkolunda bir veya birden çok işye-  
rini kapsayabilir.                                                              
--------------------------                                                      
(1) 3/6/1986 tarih ve 3229 sayılı Kanunla bu Kanuna eklenen ve teselsül sebe-   
    biyle Ek Madde 1 olarak numaralandırılan madde hükmüyle kanunda geçen       
    "Çalışma Bakanlığı deyimi Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı,Bölge Çalış- 
    ma Müdürlüğü"de "Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Bölge Müdürlüğü" ola- 
    rak değiştirilmiştir.                                                       
*                                                                               
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    (Değişik: 3/6/1986 - 3299/1 md.) Bir gerçek ve tüzelkişiye veya bir kamu    
kurum ve kuruluşuna ait aynı işkolunda birden çok işyerine sahip bir işletmede  
ancak bir toplu iş sözleşmesi yapılabilir. Bu Kanun anlamında bu sözleşmeye iş- 
letme toplu iş sözleşmesi denir. Ancak, kamu kurum ve kuruluşlarına ait müesse- 
se ve işyerleri ayrı tüzelkişiliğe sahip olsalar dahi, bu kurum ve kuruluşlar   
için tek bir işletme toplu iş sözleşmesi yapılır.                               
    İşletme toplu iş sözleşmesi yapılacak işyerlerinin aranılan niteliğe sahip  
olup olmadıkları hakkında çıkan uyuşmazlıklar işletme merkezinin bulunduğu yer- 
deki iş davalarına bakmakla görevli mahkemede onbeş gün içinde karara bağlanır. 
Kararın temyizi halinde Yargıtayca onbeş gün içinde kesin karar verilir.        
    Bir işyerinde aynı dönem için birden fazla toplu iş sözleşmesi yapılamaz ve 
uygulanamaz.                                                                    
                                                                                
    Şekli:                                                                      

    Madde 4 - Toplu iş sözleşmesi yazılı olarak yapılmadıkça geçerli değildir.  
                                                                                
    Toplu iş sözleşmesine konulamayacak hükümler:                               

    Madde 5 - Toplu iş sözleşmelerine, Devletin ülkesi ve milletiyle bölünmez   
bütünlüğüne, milli egemenliğe, Cumhuriyete, milli güvenliğe,kamu düzenine,genel 
asayişe genel ahlaka ve genel sağlığa aykırı hükümler ile kanunlarda suç sayı-  
lan fiilleri teşvik, tahrik ve himaye eden veya kanun veya tüzüklerin emredici  
hükümlerine aykırı hükümler konulamaz.                                          
                                                                                
    Toplu iş sözleşmesinin hükmü:                                               

 

 
    Madde 6 - Toplu iş sözleşmesinde aksi belirtilmedikçe hizmet akitleri toplu 
iş sözleşmesine aykırı olamaz. Hizmet akitlerinin toplu iş sözleşmesine aykırı  
hükümlerinin yerini toplu iş sözleşmesindeki hükümler alır. Hizmet akdinde dü-  
zenlenmeyen hususlarda toplu iş sözleşmesindeki hükümler uygulanır.             
    Toplu iş sözleşmesinde hizmet akitlerine aykırı hükümlerin bulunması halin- 
de hizmet akdinin işçi lehindeki hükümleri geçerlidir.                          
    Her ne sebeple olursa olsun sona eren toplu iş sözleşmesinin hizmet akdine  
ilişkin hükümleri yenisi yürürlüğe girinceye kadar hizmet akdi hükmü olarak de- 
vam eder.                                                                       
                                                                                
    Toplu iş sözleşmelerinin süresi ve bitimi:                                  

    Madde 7 - Toplu iş sözleşmeleri,bir yıldan az ve üç yıldan uzun süreli ola- 
maz.Toplu iş sözleşmesinin süresi, sözleşmenin imzalanmasından sonra taraflarca 
uzatılamaz, kısaltılamaz ve sözleşme süresinden önce sona erdirilemez.          
    Faaliyetleri bir yıldan az süren işlerde uygulanmak üzere, toplu iş sözleş- 
melerinin süresi bir yıldan az olabilir. Şu kadarki işin bitmemesi halinde bu   
sözleşmeler bir yılın sonuna kadar uygulanır.                                   
    Toplu iş sözleşmesi süresinin bitmesinden önceki yüzyirmi gün içinde, yeni  
sözleşme için yetki işlemlerine başlanabilir. Ancak, yapılacak toplu iş sözleş- 
mesi, önceki sözleşme sona ermedikçe yürürlüğe giremez.                         
                                                                                
    Tarafların durumunda değişiklik:                                            

    Madde 8 - Toplu iş sözleşmesine taraf olan sendikanın feshi veya infisahı   
yahut faaliyetten menedilmiş olması veyahut yetkiyi kaybetmiş olması veya toplu 
iş sözleşmesinin uygulandığı işyerlerinde işverenin değişmesi toplu iş sözleş-  
mesini sona erdirmez.                                                           
                                                                                
                                                                           *    
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    Taraf sendika üyeliğinden ayrılma, çıkarılma veya üye olmamanın sonuçları:  

    Madde 9 - Toplu iş sözleşmesinden taraf işçi sendikasının üyeleri yararla-  
nırlar.                                                                         
    Toplu iş sözleşmesinin imzalanması tarihinde taraf sendikaya üye olanlar    
yürürlük tarihinden, imza tarihinden sonra üye olanlar ise üyeliklerinin taraf  
işçi sendikasınca işverene bildirildiği tarihten itibaren yararlanırlar.        
    Toplu iş sözleşmesinin imzası sırasında taraf işçi sendikasına üye bulunma- 
yanlar,sonradan işyerine girip de üye olmayanlar veya imza tarihinde taraf işçi 
sendikasına üye bulunup da ayrılanlar veya çıkarılanların toplu iş sözleşmesin- 
den yararlanabilmeleri,toplu iş sözleşmesinin tarafı işçi sendikasına dayanışma 
aidatı ödemelerine bağlıdır. Bu hususta işçi sendikasının muvafakatı aranmaz.   
Dayanışma aidatı ödemek suretiyle toplu iş sözleşmesinden yararlanma talep ta-  
rihinden geçerlidir.                                                            
    Dayanışma aidatı miktarı, üyelik aidatının üçte ikisidir.                   
    Faaliyeti durdurulmuş sendikalara dayanışma aidatı ödenmez.                 
    İşverenin toplu iş sözleşmesiyle bağlılığı:                                 

    Madde 10 - Toplu iş sözleşmesine taraf olan işveren sendikasının toplu gö-  
rüşmeye çağrı tarihinde üyesi bulunan işverenin o sendika ile ilgisinin daha    
sonra herhangi bir suretle kesilmesi halinde dahi, söz konusu işveren, o çağrı  
ile bağlı kalır.                                                                
    Sözleşmenin imzalanması tarihinde taraf işveren sendikasının üyesi olan iş- 
verenin o sendika ile ilgisinin daha sonra herhangi bir suretle kesilmesi ha-   
linde dahi, söz konusu işveren o sözleşme ile bağlı kalır.                      
    Teşmil: