Endeksler
                                                                                
                                                                                
                  BAZI SAĞLIK PERSONELİNİN DEVLET HİZMETİ                       
                         YÜKÜMLÜLÜĞÜNE DAİR KANUN                               
                                                                                
    Kanun Numarası           : 2514                                             
    Kabul Tarihi             : 21/8/1981                                        
    Yayımlandığı R. Gazete   : Tarih: 25/8/1981  Sayı: 17439                    
    Yayımlandığı Düstur      : Tertip: 5  Cilt: 20  Sayfa: 386                  
                                                                                
                                    *                                           
                                   * *                                          
    Bu Kanun ile ilgili olarak Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe giren yönet-
              melik için, "Yönetmelikler Külliyatı" nın kanunlara göre          
                     düzenlenen nümerik fihristine bakınız.                     
                                                                                
                                    *                                           
                                   * *                                          
    Amaç:                                                                       

    Madde 1 - Bu Kanunun amacı, bazı sağlık personelinin devlet hizmeti yükümlü-
lüğü ile ilgili esasları düzenlemektir.                                         
    Kapsam:                                                                     

    Madde 2 - Bu Kanun;                                                         
    1. Türkiye'deki tıp fakültelerinden mezun olan veya öğrenimlerini yurt dı-  
şında yaparak tabip unvanını kazananlarla,                                      
    2 - Tababet Uzmanlık Tüzüğüne göre yurt içinde veya yurt dışında uzman olan 
tabipler,                                                                       
    3. Diş tabibi, eczacı, veteriner, kimyager, kimya mühendisi, kimya lisansi- 
yeri, biyolog ve psikologlar ile bunlardan Tababet Uzmanlık Tüzüğünde sayılan ve
tıbbın anadallarından birinde uzman oldukları ilgili mevzuat hukümlerine göre   
Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığınca tescil edilenler ve bunlardan doktora aşa- 
maları ile öğretim üyeliği unvanını kazananları,                                
    Kapsar.                                                                     
    4. (Değişik: 15/6/1989-3579/1 md.) Türk Silahlı Kuvvetlerinde (Jandarma Ge- 
nel Komutanlığı Dahil), Adli Tıp Kurumunun fiili kadrolarında çalışan yahut üni-
versitelerin temel tıp bilimlerine bağlı anabilim dallarındaki fiili kadroların-
da doktora çalışması yapan tabiplere bu Kanun hükümleri uygulanmaz. Ancak; sayı-
lan bu kurum ve kuruluşlarda en az iki yıl görev yapmadan ayrılanlara, Devlet   
Hizmeti Yükümlülüğünden noksan kalan süreleri tamamlattırılacak şekilde bu Kanun
hükümleri uygulanır.                                                            
    5. Yurt dışında kendi nam ve hesabına okuyarak devletten öğrenci dövizi al- 
madan öğrenimlerini veya ihtisaslarını tamamlayan sağlık personeli devlet hizme-
ti yükümlülüğüne tabi değildirler.                                              
    Devlet hizmeti yükümlülüğü:                                                 

    Madde 3 - (Değişik: 30/4/1986-3281/1 md.)                                   
    1. Bu maddenin 5 inci ve 6 ncı fıkralarındaki istisnalar dışında tabipler   
pratisyenlikte iki yıl ve uzmanlıkta iki yıl olmak üzere toplam fiilen dört yıl 
süre                                                                            
                                                                                
KANUNLAR, TEMMUZ  1989 (EK-4)                                                   
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
ile Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığının kanunlara göre tabip atamakla yükümlü  
olduğu kurum ve kuruluşlarda ve diğer kuruluşların Sağlık ve Sosyal Yardım Ba-  
kanlığınca tasvip edilen kadrolarında devlet hizmeti yapmakla yükümlüdürler.    
    2. Bu Kanunun 2 nci madde 3 üncü fıkrasında sayılan diğer sağlık personeli  
gerektiğinde Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığınca teklif edilen ve Bakanlar Ku- 
rulunca ihtiyaca göre 1 inci fıkradaki süreleri aşmayacak şekilde kararlaştırı- 
lan süre kadar devlet hizmetiyle yükümlüdürler.                                 
    3. Pratisyenlikte ya da uzmanlıkta toplam dört yıl devlet hizmetini tamamla-
yanlar 1 inci fıkrada uzmanlıkta belirtilen hizmeti yapmış sayılırlar.          
    4. Bu maddenin 5 inci ve 6 ncı fıkralarındaki istisnalar dışında asistanlık-
ta geçen hizmet süreleri devlet hizmeti yükümlülüğü olarak kabul edilmez.       
    5. Anatomi, histoloji, fizyoloji, biofizik, pataloji, farmakoloji, radyoloji
(teşhis ve tedavi), anasteziyoloji ve reaminasyon, mikrobiyoloji, adli tıp, en- 
feksiyon hastalıkları, biyokimya, nükleer tıp uzmanlık dallarında uzmanlık eği- 
timinde başarılı olanların uzmanlık eğitiminde geçen hizmet süreleri iki yıllık 
devlet hizmeti yükümlülüğüne sayılır.                                           
    Aile hekimliği ve halk sağlığı uzmanlık dallarında uzmanlık eğitiminde başa-
rılı olanların uzmanlık eğitiminde geçen hizmet süreleri üç yıllık devlet hizme-
ti yükümlülüğüne sayılır.                                                       
    Yukarıda sayılan dallarda uzmanlık eğitimine başlayanlar uzmanlık eğitimleri
sırasında ve uzman olduktan sonra devlet hizmeti yükümlülüklerini tamamlamadan  
başka bir uzmanlık dalına müracaat edemezler.                                   
    Bu fıkrada belirtilen dallarda uzman olan tabipler tıp fakültelerinde kendi 
branşlarında açılacak yardımcı doçentlik sınavlarını veya Sağlık ve Sosyal Yar- 
dım Bakanlığının Tababet Uzmanlık Tüzüğüne göre yetkili kıldığı eğitim hastane- 
lerinde açılacak başasistanlık sınavlarını kazanmak şartı ile ve göreve başla-  
dıkları yerde bu görevde en az üç yıl çalıştıkları takdirde iki yıllık devlet   
hizmeti yükümlülüğünü yerine getirmiş sayılırlar.                               
    Her ne suretle olursa olsun yukarıdaki şartları yerine getirmeyenler birinci
fıkrada belirlenen devlet hizmeti yükümlülüklerini tamamlarlar.                 
    Bu fıkrada belirtilen uzmanlık dallarına bazı dalların ilavesi ya da çıkar- 
tılması Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığının teklifi ve Bakanlar Kurulu kararı  
ile mümkündür.                                                                  
    6. Yurt içinde ve yurt dışında tıp fakültelerinden birinci, ikinci, üçüncü  
ve dördüncülükle mezun olmuş pratisyen hekimlerden yurt içinde veya yurt dışın- 
da gerekli giriş şartlarını yerine getirip açılacak asistanlık sınavını kazanmak
şartı ile uzmanlık eğitimine başlayıp başarılı olanların, uzmanlık eğitiminde   
geçen hizmet süreleri pratisyenlikteki iki yıllık devlet hizmeti yükümlülüğüne  
sayılır.                                                                        
    Aynı kişilerden yurt içinde veya yurt dışında uzmanlık eğitiminde başarılı  
olanlar Türkiye'deki tıp fakültelerinde yardımcı doçent veya Sağlık ve Sosyal   
Yardım Bakanlığının Tababet Uzmanlık Tüzüğüne göre yetkili kıldığı eğitim hasta-
nelerinde başasistanlık sınavlarını kazanmak şartı ile göreve başladıkları yerde
en az üç yıl çalıştıkları takdirde bu çalışmaları iki yıllık devlet hizmeti     
yükümlülüğüne sayılır.                                                          
    Her ne suretle olursa olsun yukarıdaki şartları yerine getirmeyenler birinci
fıkrada belirlenen devlet hizmeti yükümlülüklerini tamamlamak zorundadırlar.(1) 
--------------------                                                            
(1) Bu maddenin uygulanmasında; 13/2/1995 tarihli ve 548 sayılı KHK ile         
    15/6/1989 tarihli ve 3579 sayılı Kanuna eklenen ve bu Kanunun sonunda       
    "Ana Kanuna işlenemeyen Geçici Maddeler" bölümünde yeralan Geçici 4 üncü    
    maddeye bakınız.                                                            
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    Devlet hizmeti yükümlülüğünün başlangıcı:                                   

    Madde 4 - (Değişik 1.ve 2 nci bentler: 30/4/1986-3281/2 md.):               
    1. Pratisyen tabiplerin mezun olduktan sonra diplomalarını, uzman tabiplerin
uzmanlık belgelerini tescil için Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığına verilmesini
müteakip; yurt dışında öğrenimini veya uzmanlığını yapanların 1219 sayılı Taba- 
bet ve Şuabatı Sanatlarının Tarzı İcrasına Dair Kanunun 4 ve 8 inci maddelerinde
belirtilen işlemlerini tamamlamalarını müteakip en geç 3 ay içerisinde Sağlık ve
Sosyal Yardım Bakanlığınca hizmet ihtiyaçları ve uzmanlık dalları gözönünde tu- 
tularak yönetmelikte belirtilecek esaslara göre kura ile atanırlar. Devlet hiz- 
meti yükümlülük süresi yükümlünün atandığı yerde göreve başlaması ile başlar;   
657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 62 nci maddesindeki süre yükümlülük süre- 
sinden sayılır.                                                                 
    2. Tıp fakülteleri dekanlıkları ve eğitim hastaneleri baştabiplikleri veya  
müdürlükleri ile bu Kanunun 2 nci maddesinin 3 üncü fıkrasındaki diğer sağlık   
personelini yetiştiren kurumlar mezun ettikleri veya ihtisas verdikleri tabiple-
rin,uzmanların ve bu sağlık personelinin isim ve adreslerini 15 gün içinde Sağ- 
lık ve Sosyal Yardım Bakanlığına bildirmekle yükümlüdürler. Bu adreslere        
11/2/1959 tarih ve 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümleri dairesinde tebligat    
yapılır.                                                                        
    3. Bu Kanunun 2 nci madde 3 üncü fıkrasındaki diğer sağlık personelinin dev-
let hizmeti yükümlülükleri Bakanlar Kurulu Kararının Resmi Gazete'de ilanı ile  
başlar ve yukarıdaki 1 nci fıkra esaslarına göre uygulanır.                     
    Devlet hizmeti yükümlülüğünü yerine getirmeyenler:                          

    Madde 5 - (Değişik 1. ve 2 nci bentler: 30/4/1986-3281/3 md.)               
    1. Bu Kanun kapsamında olup da devlet hizmeti yükümlülüğüne başlamayanlar   
ya da başlayıp da devlet hizmeti yükümlülüğünü bitirmeden ayrılanlar hiçbir su- 
retle mesleklerini icra edemezler. Yükümlülük sırasında serbest meslek icrası   
kendi mevzuatı hükümlerine tabidir.                                             
    2. Devlet hizmeti yükümlülüğü için atandıkları yerde mehil müddeti içerisin-
de belge ile ispatı mümkün zorunlu sebepler olmaksızın göreve başlamayanların   
veya başladıktan sonra ayrılanların devlet hizmeti yükümlülüğü gecikme süresinin
iki katı uzatılır. Uzatma ile birlikte bu hizmetin pratisyenlikteki yükümlülük  
süresi ikibuçuk,uzmanlıktaki yükümlülük süresi ikibuçuk yıl olmak üzere toplam  
beş yılı aşamaz. (1)                                                            
    3. Mehil müddeti içerisinde belge ile ispat edilen zorunlu sebepler ile gö- 
reve başlamayanlara, bu süre zarfında yapmadıkları devlet hizmetleri tamamlatı- 
lır.                                                                            
    Asistanlık sınavına giriş:                                                  

    Madde 6 - (Değişik: 30/4/1986-3281/4 md.)                                   
    1. Pratisyen tabipler mezuniyetlerini takiben asistanlık sınavına girebilir-
ler ve kazandıkları takdirde hemen uzmanlık çalışmalarına başlayabilirler.      
    2. Pratisyenlikteki devlet hizmeti yükümlülüklerine başlamadan veya yükümlü-
lükleri sırasında yurt içinde veya yurt dışında uzmanlık eğitimi yapmaya hak ka-
zananlar, eğitimlerini başarı ile bitirmeleri şartıyla yükümlülüklerini uzman   
olarak tamamlarlar.                                                             
    3. (Ek: 15/6/1989-3579/2 md.) Uzman tabipler, uzmanlık çalışmalarını bitir- 
melerini takiben açılacak sınavı kazandıkları takdirde yan dal uzmanlık çalışma-
larına derhal başlayabilirler.                                                  
    4. (Ek: 15/6/1989-3579/2 md.) Devlet hizmeti yükümlüsü olup da bu yükümlülük
görevine başlamadan veya yükümlülükleri sırasında yurt içinde veya yurt dışında 
yan dal uzmanlık çalışması yapmaya hak kazananlar, devlet hizmeti yükümlülüğün- 
den arta kalan süreyi, bu eğitimlerini başarı ile bitirdikten sonra tamamlarlar.
----------------------                                                          
(1)  Bu fıkranın uygulanmasında 13/2/1995 tarihli ve 548 sayılı KHK ile         
     15/6/1989 tarihli ve 3579 sayılı Kanuna eklenen ve bu Kanunun sonunda      
     "Ana Kanuna işlenemeyen Geçici Maddeler" bölümünde yeralan Geçici 4 üncü   
      maddeye bakınız.                                                          
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
    Askerlik hizmeti:                                                           

    Madde 7 - Bu Kanun kapsamına giren ve askerlik görevi ile yükümlü sağlık    
personeli ilgili mevzuat gereğince mezun oldukları tarihten itibaren askere alı-
nabilirler. Askerlikte geçen süre devlet hizmeti yükümlülüğünden sayılmaz.      
    Diğer mevzuata qöre mecburi hizmet yükümlülükleri:                          

    Madde 8 - Devletten burs alarak veya herhangi bir kamu kuruluşu veya kurum  
hesabına borçlanmak suretiyle öğrenimini tamamlayan sağlık personelinin ilgili  
diğer mevzuatla saptanmış mecburi hizmet süre ve yükümlülükleri saklıdır.Bu per-
sonelin devlet hizmeti için atanmalarında Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığınca  
bu yükümlülükleri gözönünde tutulur.                                            
    Uygulanacak mevzuat:                                                        

    Madde 9 - Devlet hizmeti yükümlüleri için bu Kanun hükümleri saklı kalmak   
şartıyla 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümleri uygulanır.                
    Yönetmelik:                                                                 

    Madde 10 - Devlet hizmeti yükümlülerinin Milli Savunma Bakanlığı, Adli Tıp  
Kurumu ve diğer ilgili kurum ve kuruluşlar arasında dağılımı ile atama esas ve  
usulleri, uygulamaya ilişkin sair hususlar Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığınca;
Adalet, Milli Savunma, Maliye, Milli Eğitim ve Sosyal Güvenlik Bakanlıkları ile 
müştereken hazırlanacak bir yönetmelikle tespit edilir.                         

    Geçici Madde 1 - Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte uzmanlık eğitiminde bulu-
nan sağlık personeli bu Kanun hükümlerine göre iki yıl devlet hizmeti yapmakla  
yükümlüdürler.                                                                  
    Yürürlük:                                                                   

    Madde 11 - Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.                       
    Yürütme:                                                                    

    Madde 12 - Bu Kanunu Bakanlar Kurulu yürütür.                               
                                   *                                            
                                  * *                                           
    21/8/1981 TARİHLİ VE 2514 SAYILI ANA KANUNA İŞLENEMEYEN GEÇİCİ MADDELER:    
    - 30/4/1986 tarihli ve 3281 sayılı Kanunun geçici maddesi:                  
    Geçici Madde - Bu Kanunun yayımı tarihinden önce tıp fakültelerinden mezun  
olan tabiplere bu Kanunun lehlerinde olan hükümleri uygulanır.                  
    - 15/6/1989 tarihli ve 3579 sayılı Kanunun geçici maddeleri:                

    Geçici Madde 1.- Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren beş yıl süre
ile 21.8.1981 tarihli ve 2514 sayılı Kanunun;                                   
    1. 3 üncü maddesinin;                                                       
    a) (1) numaralı fıkrasında yer alan iki yıllık süreler birer yıl, dört yıl- 
lık süre iki yıl,                                                               
    b) (3) numaralı fıkrasında yer alan dört yıllık süre iki yıl,               
    c) (5) numaralı fıkrasının birinci bendinde yer alan iki yıllık süre bir    
yıl, ikinci bendinde yer alan üç yıllık süre birbuçuk yıl, dördüncü bendinde yer
alan üç yıllık süre birbuçuk yıl, iki yıllık süre bir yıl,                      
    d) (6) numaralı fıkrasının birinci bendinde yer alan iki yıllık süre bir    
yıl, ikinci bendinde yer alan üç yıllık süre birbuçuk yıl, iki yıllık süre bir  
yıl,                                                                            
    2. 5 inci maddesinin; 2 nci fıkrasında yer alan ikibuçuk yıllık süreler bi- 
rer buçuk yıl, beş yıllık süre üç yıl,                                          
    3. Geçici 1 inci maddesinde yer alan iki yıllık süre bir yıl,               
    Olarak uygulanır.                                                           

    Geçici Madde 2.- Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte Devlet hizmeti yüküm- 
lülüğünü yerine getirmekte olanların bu yükümlülüğe ilişkin süreleri bu Kanunun 
geçici 1 inci maddesinde belirlenen sürelere göre hesaplanır.                   

    Geçici Madde 3.- Devlet hizmeti yükümlülüğü görevine başlamamış olanlardan  
bir aydan az devlet hizmeti yükümlüsü bulunanlar diledikleri takdirde bu yüküm- 
lülüklerini yerine getirmiş sayılırlar.                                         
                                                                                
                                                                                
                              5322-1                                            
                                                                                

    Geçici Madde 4 - (Ek:13/2/1995-KHK-548/1 md.)                               
    Beş yıl süre ile, 2514 sayılı Kanunun;                                      
    a) 3 üncü maddesinin; (1) numaralı fıkrasında yer alan iki yıllık süreler   
birer yıl, dört yıllık süre iki yıl, (3) numaralı fıkrasında yer alan dört      
yıllık süre iki yıl, (5) numaralı fıkrasının birinci bendinde yer alan iki      
yıllık süre bir yıl, ikinci bendinde yer alan üç yıllık süre birbuçuk yıl,      
dördüncü bendinde yer alan üç yıllık süre birbuçuk yıl, iki yıllık süre bir     
yıl, (6) numaralı fıkrasının birinci bendinde yer alan iki yıllık süre bir yıl, 
ikinci bendinde yer alan üç yıllık süre birbuçuk yıl, iki yıllık süre bir yıl,  
    b) 5 inci maddesinin; ikinci fıkrasında yer alan ikibuçuk yıllık süreler    
birer buçuk yıl, beş yıllık süre üç yıl,                                        
    olarak uygulanır.                                                           
    Birinci fıkrada belirtilen beş yıllık süre içinde, 2514 sayılı Kanun        
Hükümleri pratisyen tabiplere uygulanmaz. Beş yıllık süre içerisinde uzman      
tabipleri 2514 sayılı Kanun kapsamı dışında tutmaya ve gerektiğinde uzman       
ve pratisyen tabipleri tekrar Kanun kapsamına almaya Sağlık Bakanlığı'nın       
teklifi üzerine Bakanlar Kurulu yetkilidir. Uzman tabiplerin pratisyen          
tabiplikte yerine getirdikleri Devlet hizmeti yükümlülüğü süresi, uzman         
tabiplikteki Devlet hizmeti yükümlülüğünden mahsup edilir.(1)                   
    Bu Kanun Hükmünde Kararnamenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren          
beş yıl süre ile; pratisyen tabipler ve Bakanlar Kurulu'nca uzman tabiplerin    
Kanun kapsamı dışında tutulmasına karar verildiği takdirde uzman tabipler,      
açıktan atama izni ve memurluğa girişte yeterlilik sınavı şartı aranmaksızın    
ihtiyaç duyulacak yerlere atanabilirler.                                        
----------------------                                                          
(1) Bakanlar Kurulu, bu fıkrada sözü edilen yetkisini kullanarak 28/8/1995      
    tarih ve 95/7234 sayılı Kararname ile; Uzman tabiplerin, 27/3/2000 yılına   
    kadar, 2514 sayılı Bazı Sağlık Personelinin Devlet Hizmeti Yükümlülüğüne    
    Dair Kanun kapsamı dışında tutulmasını kararlaştırmıştır. (R.G.:25/9/1995-  
    22415)                                                                      
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                5322 - 2                                        
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
                                                                                
            2514 SAYILI KANUNA EK VE DEĞİŞİKLİK GETİREN MEVZUATIN               
                    YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ TARİHİNİ GÖSTERİR LİSTE                     
    Kanun                                                          Yürürlüğe    
      No.         Farklı tarihte yürürlüğe giren maddeler         giriş tarihi  
-------------- ----------------------------------------------- ---------------- 
    3281                          -                                 6/5/1986    
    3579                          -                                29/6/1989    
    548/KHK                       -                                27/3/1995