ileri
Endeksler BELEDİYE KANUNU
Kanun Numarası : 1580
Kabul Tarihi : 3/4/1930
Yayımlandığı R. Gazete : Tarih : 14/4/1930 Sayı :1471
Yayımlandığı Düstur : Tertip : 3 Cilt : 11 Sayfa : 80
*
* *
Bu kanun ile ilgili tüzükler için, "Tüzükler Külliyatı"nın kanunlara göre
düzenlenen nümerik fihristine bakınız.
Bu kanun ile ilgili olarak Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe giren Yönet-
melikler için,"Yönetmelikler Külliyatı"nın kanunlara göre düzenlenen nümerik
fihristine bakınız.
Bu Kanunun yürürlükte olmayan hükümleri için "Yürürlükteki bazı kanunların
mülga hükümleri külliyatı"nın kanunlara göre düzenlenen nümerik fihristine
bakınız.
Cilt : 2 Sayfa : 1305
*
* *
BİRİNCİ FASIL
Belediyelerin idaresi
Belediye
Madde 1 - Belediye, beldenin ve belde sakinlerinin mahalli mahiyette müş-
terek ve medeni ihtiyaçlarını tanzim ve tesviye ile mükellef hükmi bir şahsiyet-
tir.
Belediye teşkilatı mecburi olan yerler
Madde 2 - (Mülga : 4/5/1960 - 7469/2.md.)
Belediye idaresinin mevdu olduğu makam ve heyetler :
Madde 3 - Belediye idaresi, belediye meclisi ile belediye encümeni ve
belediye reisi ve muavinlerine, belediye şubeleri mevcut ise şube müdürlerine
ve şube heyetlerine mevdudur.
Belediye sınırlarının tahdidi
Madde 4 - Bu kanunun hükümleri başlar başlamaz şimdiye kadar sınırı tah-
dit edilmemiş olan beldelerin sınırı aşağıda tarif edildiği şekilde çizilir:
A : Ötedenberi beldeye ait sayılan bütün tarla, bağ, bahçe, çayır, mer'a
zeytinlik, palamutluk, baltalık, otlak gibi yerler sınır içinde kalır.
B : Bir beldenin sınırını derelerden, tepelerden, yollardan veya diğer
değişmeyen işaretli yerlerden geçirmek kabil değilse büyük taşlar dikilerek
gösterilir.
C : Belde ahalisinden bazı kimselerin başka bir köy veya belde arazisi
içinde kalan emlak ve arazisi,sahiplerinin bulunduğu beldenin değil bu emlak ve
arazinin bulunduğu belde veya köy sınırı içinde gösterilir.
D : Ötedenberi müştereken intifa edilen çayır, yayla ve korulardan mer'a
ve menba ve tepelerden taamülü veçhile alakadarların istifade hakları bakidir.
Bu suretle belediye sınırı dahilinde kalıp başkalarının hakkı intifaları bulu-
nan bu kabil yerler hakkında sınır kağıdına şerh verilir.
KANUNLAR, ŞUBAT 1991 (Ek - 7)
E : Yukardaki tariflere göre çizilen sınırın geçtiği yerlerin isimleri bu
kağıda yazılmakla beraber sınırın nerelerden geçtiğini gösterir bir harita
tanzim ettirilir.
F : Komşu köyler ve beldeler ile nizalı olan yerler sınır kağıdında ve ha-
ritasında ayrıca gösterilir.
G : Sınır nizaları, meclis mukarreratının tebliği tarihinden itibaren 31
gün zarfında alakadar tarafın ihtiyar ve belediye meclislerinin müracaatları
dinlenmek şartiyle beldenin sınırını kati ve nihai surette tasdika salahiyettar
olan makam tarafından halledilir.
H: Sınır kağıdı ile haritaları, beşinci madde ahkamı icra edilmek üzere
belediyelerce dörder nüsha olarak tanzim ve salahiyettar mercilere irsal olunup
tasdik edildikten ve iktisabı katiyet eyledikten sonra bir nüshası belediyeye
tevdi, ikinci nüshası tasdika salahiyettar makamca muhafaza, üçüncü nüshası Da-
hiliye Vekaletindeki dosya meyanınına vazı ve dördüncü nüshası mahalli tapu
dairesine teslim edilir.
Sınırların tasdikı şekli
Madde 5 - Belediye sınırları:
A - Seksen binden az nüfuslu olan beldelerde belediye meclislerinin kararı
ve mahali idare heyetinin mütalaası alındıktan sonra vilayet idare heyetinin
tasdikı ile.
B - (Değişik:4/7/1988 -KHK-336/1 md.; Aynen kabul: 7/2/1990 - 3612/10 md.)
Seksen binden fazla nüfuslu belediyelerde belediye meclisinin kararı, idare
heyetinin muvafakatı, Valiliğin teklifi ve İçişleri Bakanlığının tasdiki ile ke-
sinleşir.
Tasdik edilmeyen sınır kağıtları esbabı mucibesiyle mahallerine iade edilir.
Sınırın değiştirilmesine ihtiyaç olursa yeni sınırın çizilmesi aynı usule tabi-
dir.
Sınır ihtilaflarının halli
Madde 6 - Beldeler veya köyler arasında sınır ihtilafı çıkarsa aşağıda tarif
olunduğu şekilde hallolunur :
İhtilaf bir kaza dahilindeki belde ve köyler arasında ise kendilerine mahal-
li en büyük mülkiye memuru tarafından tahriren vakı olacak tebligat üzerine ala-
kadar ihtiyar veya belediye meclislerinin en çok otuz bir gün zarfında bildire-
cekleri mütalaaları tetkik olunmak şartiyle kaza idare heyetinin esbabı mucibeli
kararı ve vilayet idare heyetinin aynen veya tadilen tasdiki ile;
İhtilaf bir vilayete merbut ve muhtelif kazalar dahilindeki belediye ve köy-
ler arasında ise kezalik kendilerine mahalli en büyük mülkiye memuru tarafından
yapılacak tahriri tebligat üzerine alakadar ihtiyar veya belediye meclislerinin
en çok otuz bir gün zarfında bildirecekleri mütalaaları tetkik olunmak şartıyle
vilayet idare heyetlerinin kararı ve vilayet umumi meclisinin tasdikı ile kati
surette hallolunur.
Belde veya belde aksamının ayrılması veya başka parçaların belde ile bir-
leşmesi
Madde 7 - (Değişik: 4/5/1960 - 7469/1 md.)
A) Bir köy veya meskün sahaları arasında merkez ittihaz edilecek yere aza-
mi 500 metre mesafesi bulunan birkaç köyün veya köylerle köy kısımlarının veya-
hut muhtelif köy kısımlarının birleşerek belediye kurabilmeleri için nüfusları
tutarının son nüfus sayımına göre 2.000 den fazla olması, köy ihtiyar meclisinin
bir mazbata ile veya seçmenlerinin en az yarısından fazlasının yazılı olarak ma-
hallin en büyük mülkiye memuruna müracaat etmesi veya valinin re'sen bu işe lü-
zum göstermesi lazımdır.
Bu takdirde valinin ilgili seçmenlerin reylerinin alınması hususundaki
vakı işarı üzerine mahalli seçim kurulları en az onbeş gün içinde tayin ve ilan
olunacak gün ve mahalde seçmenleri rey vermeye davet ederek belediye meclisi
azaları seçimindeki usul ve şartlar dairesinde köy veya kısımlarının ayrı ayrı
reylerini alır ve neticeyi bir tutanakla valiliğe bildirir.
Valilikçe muamele vilayet umumi meclisine intikal ettirilir. Vilayet umumi
meclisince kurulacak belediyenin gelirlerinin kanunlarında yazılı hizmetlerin
ifasına yetip yetmiyeceğine ve teklifin faydalı olup olmıyacağına dair ittihaz
olunacak karar valiliğin mütalaasiyle birlikte Dahiliye Vekaletine gönderilir.
Devlet Şurasının kararı ve Reisicumhurun tasdikı ile o yerde belediye kurulur.
B) Bir beldenin bazı kısımlarının ayrılarak ayrı bir belde haline gelmesi,
C) Bir beldenin tamamının diğer bir belde ile birleşmesi,
Ç) Bir beldenin bazı kısımlarının komşu bir beldenin içine girmesi,
D) Köylerin veya köy kısımlarının bir belde sınırı içine girmesi hallerinde
A) fıkrasındaki şekil ve şartlara riayet edilmekle beraber (B) ve (Ç) fıkrala-
rındaki hallerde esas belde nüfusunun 2.000 den aşağı düşmemesi şarttır.
(C), (Ç) ve (D) fıkralarındaki hallerde nüfus şartı aranmıyacağı gibi hiz-
metlerin layıkı veçhile ifası imkanları nazarı itibara alınarak mesafe 2.500
metreye çıkarılabilir.
(B), (C) ve (D) fıkralarındaki hallerde köy ihtiyar meclisleri yerine bele-
diye meclisleri kaim olur.
(Ç) Ve (D) fıkralarındaki hallerde ayrıca iltihak olunacak belediye sakinle-
rinin reylerine müracaat olunmayıp birleşmek istiyen köy veya belediye kısmında
yapılan rey verme neticesiyle diğer muameleli evrak valilikçe iltihak olunacak
belediyeye gönderilir. Belediye evrakın tevdiinden itibaren onbeş gün içerisinde
istek hakkındaki kararını verir. Bu kararın talep sahibine tebliğinden itibaren
onbeş gün zarfında itiraz edilirse meclisi umuminin ve valiliğin mütalaasiyle
muameleli evrak Devlet Şürasına gönderilir. Devlet Şürası keyfiyeti tetkik ve
iltihaka karar verdiği takdirde (A) fıkrası gereğince muamele tekemmül ettiri-
lir.
(C) fıkrasındaki halde sadece ilgili belediye meclislerinin kararları alı-
nır.
Muayyen bir arazi üzerinde Hükümetçe yeniden kurulan ve nüfusları 2.000 den
fazla olan yerlerde hudutları gösterilmek suretiyle Dahiliye Vekaletinin teklifi
ve Reisicumhurun tasdikı ile belediye kurulur.
Vilayet ve kaza merkezlerinde nüfusları ne olursa olsun belediye kurulması
mecburidir.
Bir vilayet merkez belediyesi sınırları içinde kurulan kazaların merkezle-
rinde belediye teşkil edilmeyip bu gibi yerlerde belediye şubesi ihdas olunur.
Mahalleler ihdası, ilgası isimleriyle hudutlarının tayini
Madde 8 - Bir belediye sınırı içinde mahalleler ihdası, ilgası, birleştiril-
mesi, isimleriyle hudutların değiştirilmesi belediye meclisinin ve mahalli idare
heyetinin kararı ve valinin tasdikı ile icra edilir.
Belde isimlerinin değiştirilmesi
Madde 9 - Bir beldenin isminin değiştirilmesi belediye meclisinin ve vilayet
idare heyetinin kararı üzerine Şürayı Devletin mütalaası alınarak İcra Vekilleri
Heyetinin tasdikı ile yapılır.
Belediye şubeleri teşkili
Madde 10 - Nüfusunun arazi üzerinde tekasüfü itibariyle muhtelif kümelerden
müteşekkil olan beldelerle nüfusu seksen bini geçen beldelerde belediye şubeleri
teşkili caizdir. Belediye şubelerinin teşkili veya ilgası, hudutlarının tesbit
ve tadili aşağıda tarif edilen şekilde olur :
Belde dahilinde şube haline geçmesi istenilen belde kısmında sakin belediye
müntehiplerinin en az yarısından fazlasının imzalı bir talebi veya belediye
meclisinin müracatı ve teklifi üzerine en büyük mahalli mülkiye memuru o dai-
rede intihap hakkını haiz halkın reyine müracaat edilmesini kaza idare heyetine
icra ettirir. İdare heyeti on beş gün evvelinden tayin ve ilan edeceği günde şu-
be haline geçecek belde kısmı müntehipleriyle mütebaki müntehipleri beldenin
muayyen bir mahallinde rey vermeğe davet eder (Reyler belediye intihabatındaki
usul ve şarta tevfikan alınır.) İdare heyeti reylerin neticesini mazbata ile
tespit eder ve doğrudan doğruya valiye gönderir. İdare heyetinin mazbatası üze-
rine vilayet idare heyetinin vereceği karar, Şürayi Devletin mütalaası ve İcra
Vekilleri Heyetinin tasvibi üzerine, Reisicumhurun tasdikı ile icra edilir.
Bir veya birkaç köy veya mahallenin birleşerek belediye idaresi tesis etme-
si
ileri