Endeksler MADENİ UFAKLIK VE HATIRA PARA BASTIRILMASI
HAKKINDA KANUN (1)
Kanun Numarası : 1264
Kabul Tarihi : 28/5/1970
Yayımlandığı R.Gazete: Tarih : 6/6/1970 Sayı: 13512
Yayımlandığı Düstur : Tertip: 5 Cilt: 9 Sayfa: 849
Madde 1 - Başbakanlık Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarlığı memleket ekonomi-
sinin gelişmesine paralel olarak tedavüle gereği kadar madeni para çıkartmaya
yetkilidir.
Milli ve Milletlerarası önemli tarihi, bilimsel, kültürel ve sanat olayları
ile anmaya değer diğer olay ve günleri belirtmek ve muhtelif alanlarda ün yap-
mış Türk büyüklerini anmak amaciyle ve Hükümetçe lüzum ve faydası takdir edile-
cek diğer sebep ve vesileler dolayısiyle madeni hatıra para da çıkartılabilir.
Madde 2 - Bu Kanun hükümlerine göre çıkartılacak paraların cins ve özellik-
leri ile nominal değerleri, hatıra paraların satış fiyatları ve miktarları Baş-
bakanlık Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarlığınca kararlaştırılır.
Madde 3 - Madeni paraların kabul hadleri Başbakanlık Hazine ve Dış Ticaret
Müsteşarlığınca ilan olunur. Ancak, mal sandıkları ve Hazinenin veznedarlığını
yapan bankalar, herhangi bir miktarla bağlı kalmaksızın bu paraları kabule mec-
burdurlar.
Madde 4 - Delinmiş, kesilmiş, zımbalanmış, kulp takılmış veya her ne suret-
le olursa olsun asli şekilleri değiştirilmiş paralar, kanuni vasıflarını ve te-
davül kabiliyetlerini kaybederler. Hiçbir alacaklı bu nevi bir parayı kabule
zorlanamaz. Ancak, tedavül neticesinde aşınmış, yazıları ve şekilleri silinmiş
veya yanmış paralar, sıhhatlerinden şüphe tevlit edecek şekilde bozulmuş olma-
dıkça mal sandıkları ve Başbakanlık Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarlığına devre-
dilmek üzere Hazinenin veznedarlığını yapan bankalar tarafından kabul edilir ve
tekrar tedavüle çıkarılmaz.
Madde 5 - Muhtelif sebeplerle tedavülden kaldırılması gereken madeni para-
ların belli bir tarihten başlamak üzere geçerli olacakları süre Başbakanlık Ha-
zine ve Dış Ticaret Müsteşarlığınca belirtilir. Bu süre bir yıldan az olamaz.
Bu paralar tayin ve ilan olunan müddetin sonunda tedavül kabiliyetlerini
kaybeder, şu kadar ki, bu paralar, mezkür müddetin sonundan itibaren bir yıl
içinde
-------------------
(1) 8/6/1984 tarih ve 234 sayılı KHK'nin 18 inci maddesiyle Kanundaki "Mali-
ye Bakanlığı" terimi "Başbakanlık Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarlığı" ola-
rak değiştirilmiş ve metne işlenmiştir.
KANUNLAR, ŞUBAT 1989 (EK - 3)
mal sandıkları ve Başbakanlık Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarlığına devredilmek
üzere Hazinenin veznedarlığını yapan bankalarca kabul edilir.
Madde 6 - Halen tedavülde bulunan ve bu Kanuna istinaden tedavüle çıkarılan
paraların itibari kıymetleri dışında bir fiyatla ve beşinci maddede yazılı bir
yıllık müddetin sonunda tedavülden kaldırılacak olan paraların herhangi bir
fiatla tedavül vasıtası olarak kullanılması yasaktır. Hatıra paraları bu hüküm-
den müstesnadır.
Bu yasağa aykırı hareket edenlerin kullandıkları paralar zaptedilir ve bun-
lar, tanzim olunacak zabıtla birlikte mahalli sulh mahkemesine sevk olunur.
Halen tedavülde bulunan ve bu kanun hükümleri gereğince tedavüle çıkarıla-
cak paraları, itibari kıymetleri dışında bir fiyatla kullananlar hakkında mah-
kemece 50 liradan aşağı olmamak üzere kullanılan paraların 50 misli para cezası
hükmolunur. Zaptolunan para da hükmolunan cezanın infazında mahsup edilir.
Tedavülden kaldırılmış olan paraları tedavül vasıtası olarak sürenler hak-
kında, mahkemece umumi hükümler tatbik olunur.
Madde 7 - Bu Kanun gereğince yapılacak her türlü işlem Muhasebei Umumiye ve
Artırma, Eksiltme ve İhale Kanunlarına tabi değildir.
Başbakanlık Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarlığı bu kanunun tatbik edilmesini
temin için darphanenin döner sermayesine gereği kadar avans verebilir.
Madde 8 - Hazinece tedavüle çıkarılacak madeni paralar tedavüle çıktığı yı-
lın bütçesinde açılacak özel bir bölüme gelir ve tedavülden geri çekilecek pa-
raların tutarı ile bu Kanun gereğince çıkarılacak paraların basılması için
darphane döner sermayesinden ödenecek paralar da masrafın yapıldığı yıl bütçe-
sinin Başbakanlık Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarlığı tertiplerinde açılacak bir
bölüme gider kaydedilir.
Madde 9 - Mesai saatleri dışında çalıştırılacak maaşlı ve ücretli Darphane
ve Damga Matbaası memur ve müstahdemlerine miktar ve nispeti Bakanlıkça tespit
edilecek fazla mesai ücreti ve görevlerinin yapılması sırasında olağanüstü gay-
ret ve hizmeti görülenlere ücret ve aylıklarının iki mislini geçmemek üzere yıl
sonlarında ikramiye vermeye Başbakanlık Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarlığı yet-
kilidir.
Bundan başka olağanüstü hizmetleriyle randıman ve maliyet üzerinden mühim
ölçüde müspet tesirleri görülen memur ve müstahdemler, hizmetin önem derecesiy-
le oranlı olmak ve 5000 lirayı geçmemek üzere Başbakanlık Hazine ve Dış Ticaret
Müsteşarlığınca tespit edilecek miktarda para mükafatı ile taltif olunurlar.
Madde 10 - 11/7/1956 tarihli, 6797 sayılı ve 24/6/1965 tarihli, 640 sayılı
Kanunlarla, 14/1/1970 tarihli, 1211 sayılı Kanunun 38 inci maddesi yürürlükten
kaldırılmıştır.
Madde 11 - Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Madde 12 - Bu Kanunun hükümlerini Adalet ve Maliye Bakanları yürütür.